Morning headache: सकाळी उठल्याबरोबर तुम्हालाही ‘डोकेदुखी’चा त्रास होतो का? असा करा ‘या’ डोकेदुखीचा सामना!

रात्रभर 7-8 तासांची झोप घेतल्यानंतर, जेव्हा आपण सकाळी उठतो तेव्हा खूप फ्रेश वाटते. जणू सगळा थकवा निघून गेला आहे. पण काही लोक असे असतात ज्यांना सकाळी उठल्याबरोबर डोकेदुखीचा त्रास (Headaches) सुरू होतो. सकाळी होणाऱ्या डोकेदुखीने तुम्हाला दिवसभर थकल्यासारखे (tired) वाटू शकते. सकाळी उठल्याबरोबर डोकेदुखी होण्याची अनेक कारणे असू शकतात. असे तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे. जर तुम्हालाही सकाळी उठल्याबरोबर डोकेदुखीचा त्रास होत असेल आणि तुम्हाला त्यापासून सुटका हवी असेल तर त्याचे कारण जाणून घेणे खूप गरजेचे आहे. तज्ज्ञ म्हणतात की, सकाळी डोकेदुखी सामान्य आहे आणि अनेक कारणांमुळे असू शकते. एखाद्याला डिहायड्रेशन (Dehydration) असेल तर त्याला डोकेदुखीचा त्रास होऊ शकतो. यासोबतच जास्त मद्यपान केल्याने किंवा जास्त वेळ उन्हात राहिल्याने दुसऱ्या दिवशी सकाळी उठल्यानंतर डोकेदुखीचा त्रास होऊ शकतो. तणाव आणि आजारांमुळे तुमची डोकेदुखी तीव्र होऊ शकते. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, काळजी करण्यासारखे काही नाही, ते केवळ डिहायड्रेशनमुळे होते.

डोकेदुखीची लक्षणे काय आहेत?

अनेकांना वेगवेगळ्या प्रकारे डोकेदुखी होऊ शकते. उदाहरणार्थ, मायग्रेन डोकेदुखीला बऱ्याचदा तीक्ष्ण वेदना म्हणून संबोधले जाते. क्लस्टर डोकेदुखी डोळ्यांच्या आजूबाजूला तीव्र वेदना द्वारे दर्शविले जाते. दुसरीकडे, सायनस डोकेदुखी सहसा संसर्गामुळे किंवा रोगामुळे नाक, डोळे किंवा कपाळाभोवती उद्भवते.

कोणत्या प्रकारचे डोकेदुखी उद्भवते?

एकूणच डोकेदुखीचे सुमारे ३०० प्रकार आहेत. सकाळची डोकेदुखी साधारणपणे पहाटे ४ ते ९ च्या दरम्यान सुरू होते आणि त्याचा त्रास झालेल्या व्यक्तीला झोप येत नाही. हे डोकेदुखी क्लस्टर वेदना किंवा अगदी मायग्रेन वेदना असू शकते. संशोधनात असे आढळून आले आहे की ज्या लोकांना सकाळी डोकेदुखी होते त्यांना झोपेचे विकार होतात.

डोकेदुखी का होते?

तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की ज्या लोकांना सकाळी उठल्याबरोबर डोकेदुखीचा त्रास सुरू होतो अशी अनेक कारणे असू शकतात. जसे:

शिफ्टमध्ये कामाचा ताण

संशोधनात असे आढळून आले आहे की सकाळची डोकेदुखी सर्कडियन रिदम विकारामुळे देखील होऊ शकते. जेव्हा शरीराचे नैसर्गिक “बॉडी क्लॉक” बंद असते, जसे की ऑफिस शिफ्ट बदलणे, ज्यामुळे लोक झोपेच्या वेळी जागे होतात आणि त्याच वेळी झोपी जातात. कारण जेव्हा तुम्ही नैसर्गिक घड्याळाच्या विरुद्ध झोपता तेव्हा तुम्हाला नीट झोप येत नाही आणि जेव्हा तुम्ही जागे होतात तेव्हा तुम्हाला डोकेदुखी होते.

झोपेचे विकार

एखाद्याला झोपेशी संबंधित विकार असला तरीही, सकाळी डोकेदुखी होऊ शकते. याचे कारण म्हणजे मेंदूचा जो भाग झोपेवर नियंत्रण ठेवतो तो वेदनाही नियंत्रित करतो. आता त्या भागात गडबड झाली तर सकाळी डोकेदुखी होणार हे उघड आहे. झोपेच्या इतर समस्या जसे की नार्कोलेप्सी, झोपेत चालणे, चुकीच्या उशीने झोपणे आणि झोपेच्या वेळापत्रकात अचानक बदल, जसे की जास्त झोप येणे किंवा झोपेचा त्रास होणे, डोकेदुखी वाढवू शकतात.

स्लीप एपनिया

सकाळची डोकेदुखी हे स्लीप एपनियाच्या स्थितीचे एक प्रमुख चेतावणी चिन्ह आहे, जे बऱ्याच लोकांना कळत नाही. ही अशी स्थिती आहे ज्यामध्ये वायुमार्ग संकुचित होतात आणि रात्रीच्या वेळी श्वास घेणे तात्पुरते थांबते. यामुळे दुस-या दिवशी डोकेदुखी आणि थकवा तर येतोच, शिवाय रात्री घोरणे देखील होते.

मानसिक आणि शारीरिक आरोग्याच्या समस्या

नैराश्य आणि चिंता हे देखील सकाळच्या डोकेदुखीचे प्रमुख कारण आहेत कारण ते निद्रानाशाशी संबंधित आहेत. याशिवाय ॲस्पिरीन, वेदना औषधे आणि कॅफिनसह औषधे देखील डोकेदुखी आणि मायग्रेनला कारणीभूत ठरतात. दारूमुळेही डोकेदुखी होते.

(टीप – तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार ही बातमी घेतली आहे. जर तुम्हाला दररोज डोकेदुखी होत असेल तर तुमच्या डॉक्टरांशी संपर्क साधावा)