भारतात 3 ब्लेडचे तर अमेरिकेत 5 ब्लेडचे पंखे का वापरले जातात? कारण ऐकूनच म्हणाल…
प्रचंड उष्णता असून देखील भारतात तीन ब्लेडचे पंखे वापरतात. मग अमेरिकेत कमी उष्णता असून देखील 5 ब्लेड असणारे पंखे का वापरतात? जाणून घ्या कारण

उन्हाळा सुरू झाला की घराघरांत पंख्यांचा वापर वाढतो. भारतात प्रामुख्याने तीन ब्लेडचे पंखे पाहायला मिळतात तर अमेरिकेत चार किंवा पाच ब्लेडचे पंखेही मोठ्या प्रमाणावर वापरले जातात. मात्र, यामागे नेमकं कारण काय आहे? जाणून घेऊयात सविस्तर.
हवामानातील फरक
भारतात अनेक भागांत उन्हाळ्यात उष्णता आणि आर्द्रता जास्त असते. त्यामुळे शरीराला आराम मिळण्यासाठी हवेचा वेग अधिक असणे गरजेचे ठरते. तीन ब्लेडचे पंखे योग्य रचनेमुळे अनेकदा अधिक वेगाने फिरू शकतात आणि चांगला हवेचा प्रवाह निर्माण करतात.
एसीच्या वापरातील फरक
भारतात अनेक घरांमध्ये पंखा हेच थंडावा मिळवण्याचे प्रमुख साधन आहे. त्यामुळे कमी खर्चात जास्त हवा देणाऱ्या पंख्यांना पसंती दिली जाते. अमेरिकेत अनेक घरांमध्ये एसीचा वापर होत असल्याने पंख्याचा उपयोग थंड हवा खोलीत फिरवण्यासाठी केला जातो.
ब्लेडची संख्या म्हणजे जास्त हवा नाही
चार किंवा पाच ब्लेडचे पंखे दिसायला आकर्षक असतात आणि काही मॉडेल्समध्ये ते तुलनेने मऊ व आरामदायक हवेचा अनुभव देऊ शकतात. मात्र, ब्लेडची संख्या वाढली म्हणजे पंखा अधिक हवा देतो किंवा कमी आवाज करतो असे निश्चितपणे म्हणता येत नाही. पंख्याची मोटर, ब्लेडचा आकार, त्यांचा कोन आणि फिरण्याचा वेग यांचाही मोठा प्रभाव असतो.
वीज बचतीचा मुद्दा
तीन ब्लेडचे पंखे अनेकदा कमी प्रतिरोधामुळे कार्यक्षम ठरू शकतात. मात्र, प्रत्यक्ष वीज किती खर्च होते, हे पंख्याच्या मोटरच्या प्रकारावर आणि त्याच्या ऊर्जा-कार्यक्षमतेवर अवलंबून असते. त्यामुळे पंखा खरेदी करताना केवळ ब्लेडची संख्या न पाहता त्याचे वॅटेज आणि कार्यक्षमता तपासणे महत्त्वाचे आहे.
थोडक्यात सांगायचे तर भारतात तीन ब्लेडचे आणि अमेरिकेत चार-पाच ब्लेडचे पंखे वापरण्यामागे हवामान, घरातील कूलिंगची पद्धत, पंख्याची रचना आणि ग्राहकांची पसंती अशी विविध कारणे आहेत. मात्र, प्रत्येक भारतीय घरात तीन ब्लेडचे आणि प्रत्येक अमेरिकन घरात पाच ब्लेडचेच पंखे असतात असे नाही. योग्य पंखा निवडताना ब्लेडच्या संख्येपेक्षा त्याची हवा देण्याची क्षमता आणि वीज वापर अधिक महत्त्वाचा ठरतो.