
होळीच्या सण हा रंगचा सण असला तरी या सणाच्या निमित्ताने भारतात विविध खाद्य पदार्थ तयार केले जातात. या दिवसासाठी घरा-घरात विविध पदार्थ बनवले जातात. परंपारिक मिठाईत सर्वाच्या तोंडी गुजियाचे नाव येते. गुजिया अनेक घरात होळीसाठी तयार केली जाते. विविध राज्यात होळीच्या दिवशी गुजिया शिवाय इतरही काही पारंपारिक मिठाई तयार केल्या जातात. बिहार ते कर्नाटकात कोणते पदार्थ तयार केले जातात ते पाहूयात..
रंगाच्या सणात गुजियाच्या गोडपणा जिभेवर रेंगाळतो, महाराष्ट्र, गुजरात आणि बिहार ते कर्नाटकात विविध मिठाई तयार केल्या जातात. याचा स्वाद वेगवेगळा असतो. यंदा २ मार्च रोजी होलिका दहन आहे तर ३ मार्च रोजी रंगपंचमीचा सण आहे. यावेळी विविध राज्यातील घरात तयार करणाऱ्या मिठाई आणि पक्वानांची यादी आपण पाहूयात.
होळीच्या निमित्त महाराष्ट्रात पारंपारिक पद्धतीची पुरण पोळी तयार केली जाते. होळीचा सण पुरणपोळी आणि आमटी शिवाय अपूर्ण मानला जातो. या गव्हाच्या किंवा मैद्याच्या पिठाला मळून त्याच चण्याची डाळ उकडून त्यात गुळ मिस्क करुन याचे पुरण तयार केले जाते. आणि हे पुरण पिठाच्या पोळ्यात भरुन तव्यावर त्या पराठ्या सारख्या भाजल्या जातात. यावेळी कटाची आमटी तयार केली जाते. गुळाच्या गुळवणी सोबत किंवा दूधासोबत कुस्करुन खाली जाते.
होळीमध्ये मध्य प्रदेशात मालपुआ तयार केला जातो. बिहारात देखील याच्या शिवाय सण अपूर्ण मानला जातो. साखरेच्या पाकात बुडालेला सॉफ्ट मालपुआ तोंडात जाऊन जिभेवर असा विरघळतो की कल्पना करुनच तोंडा पाणी सुटते. मैदा, दूध आणि इलायची पासून तयार पदार्थाला आधी तळले जाते आणि त्यानंतर साखरेच्या पाकात बुडवले जाते. अनेक जागी यास रबडी सोबत वाढले जाते. हे कॉम्बिनेशन खूपच टेस्टी आहे. बिहारात होळीत अनारसे देखील तयार करतात.
गोवा पर्यटकांना आवडणारे स्थळ असून येथे मिश्र संस्कृती पाश्चात्य लोकांकडून प्रेरणा घेणारी आहे.होळीला येथे नेऊरियोस किंवा नेवरिस पदार्थ तयार केला जातो. हा गुजिया सारखा गोड पदार्थ असून त्यात नारळ, गुळ आणि काजूची स्टफिंग असते.
कर्नाटकात होलीच्या दिवशी पारंपारिक मिठाई ( गोड पोळी ) होलिगे वा ओबट्टू तयार केली जाते. हा प्रकार पुरणपोळी सारखा असतो. कारण यात देखील चण्याची डाळ आणि गुळाची स्टफिंग असते. यास आंध्रप्रदेशात बोबटलू नावाने ओळखले जाते.
होळीच्या निमित्ताने हरियाणात देखील गुजिया तयार केली जाते. येथे अनेक घरात गोड भात तयार केला जातो. ज्यात केसरचा वापर केला जातो. येथे गुलगुले तयार केले जातात.चुरमा देखील येथील पारंपारिक गोड पदार्थ तयार केला जातो.
होळीच्या सणाला बंगालमध्ये डोल जात्रा नावाने ओळखले जाते. येथे दूधापासून पारंपारिक पदार्थ तयार केले जाते. येथेही मालपुआ तयार केला जातो. परंतू याची रेसिपी वेगळी आहे.याशिवाय भापा दोई, संदेश, मिष्टी दोई सारख्या जिभेवर चवी रेंगाळणारे पदार्थ तयार केले जातात.