8th Pay Commission: फिटमेंट फॅक्टर असेल सुपर सरप्राईज, पगार तिप्पट वाढू शकतो, सरकारला मिळाला मोठा प्रस्ताव
आठव्या वेतन आयोगासंदर्भात, एफएनपीओने फिटमेंट फॅक्टर 3.0 वरून 3.25 पर्यंत वाढवण्याचा प्रस्ताव दिला आहे. याविषयीची माहिती पुढे जाणून घेऊया.
केंद्रीय कर्मचाऱ्यांच्या पगाराबाबत सुरू असलेल्या चर्चेच्या दरम्यान, 8 व्या वेतन आयोगाबद्दल एक मोठी आणि महत्वाची माहिती समोर आली आहे. फेडरेशन ऑफ नॅशनल पोस्टल ऑर्गनायझेशन (FNPO) ने आयोगासमोर असा प्रस्ताव ठेवला आहे, ज्यामुळे कर्मचाऱ्यांच्या अपेक्षांना नवी उंची मिळाली आहे.
आतापर्यंत, फिटमेंट फॅक्टरबद्दल 2.5 किंवा जास्तीत जास्त 3.0 ची चर्चा असताना, एफएनपीओने ते 3.0 वरून 3.25 पर्यंत घेण्याची शिफारस केली आहे. जर ही मागणी मान्य केली गेली तर केंद्र सरकारच्या लाखो कर्मचाऱ्यांच्या पगारात अशी वाढ होऊ शकते, जी आतापर्यंत केवळ अंदाज मानली जात होती.
अनेक घटकांवर सूचना
एफएनपीओचे सरचिटणीस आणि एनसीजेसीएमचे सदस्य शिवाजी वासिरेड्डी यांनी नॅशनल कौन्सिलला (JCM) पाठविलेल्या 60 पानांच्या पत्रात हा प्रस्ताव दिला आहे. या पत्रात केवळ फिटमेंट फॅक्टरच नाही तर नवीन वेतन रचना, वेतन मॅट्रिक्स सिस्टम, उच्च वेतनमान, वार्षिक वेतनवाढ, भत्ते, पदोन्नती आणि इतर सेवा शर्तींशी संबंधित सूचना देखील आहेत. वासिरेड्डी यांच्या मते, मागील वेतन आयोगात सर्व स्तरांवर समान फिटमेंट फॅक्टर लागू केल्यामुळे वेतन संरचनेत असमतोल निर्माण झाला.
या कारणास्तव, एफएनपीओने स्तरानुसार मल्टी-फिटमेंट फॅक्टर मॉडेल सुचविले आहे. एफएनपीओचा हा प्रस्ताव अक्रोयड फॉर्म्युलावर आधारित आहे, ज्यामध्ये असे म्हटले आहे की, चार जणांच्या कुटुंबाच्या किमान गरजा लक्षात घेऊन वेतन निश्चित केले जाते. महागाई, राहणीमानाचा वाढता खर्च आणि प्रत्यक्ष वेतनात झालेली घट लक्षात घेता खालच्या स्तरावरील कर्मचाऱ्यांसाठी अधिक मजबूत सुधारणा आवश्यक असल्याचे संघटनेचे म्हणणे आहे.
कोणत्या स्तरावर फिटमेंट फॅक्टर किती आहे?
एफएनपीओच्या मते-
स्तर 1 ते 5 (गट सी / डी) साठी फिटमेंट फॅक्टर 3.0
स्तर 6 ते 12 साठी 3.05 ते 3.10
स्तर 13 ते 15 साठी 3.05 ते 3.15
स्तर 16 आणि त्यावरील 3.20 ते 3.25
या मॉडेलमुळे कनिष्ठ आणि मध्यम स्तरावरील कर्मचाऱ्यांना पगारातील शिल्लक राखताना खरा दिलासा मिळेल, असा दावा संस्थेने केला आहे.
फिटमेंट फॅक्टर 3.25 असेल तर पगार किती वाढेल?
आतापर्यंत असे मानले जात होते की आठव्या वेतन आयोगात फिटमेंट फॅक्टर 1.83 ते 2.46 दरम्यान असू शकतो किंवा 2.57 सातव्या वेतन आयोगाप्रमाणे पुनरावृत्ती होऊ शकते. परंतु एफएनपीओच्या 3.25 च्या प्रस्तावाने संपूर्ण चित्र बदलले आहे. सध्याच्या अंदाजाच्या आधारे, जर आपण तुलना केली तर-
2.15 फिटमेंट फॅक्टरवर लेव्हल 1 च्या पगारात 18,000 रुपयांवरून 38,700 रुपयांपर्यंत वाढ
2.57 फिटमेंट फॅक्टरवर समान पगार 46,260 रुपयांपर्यंत पोहोचतो
2.86 फिटमेंट फॅक्टरवर ते 51,480 रुपये होते
आता जर फिटमेंट फॅक्टर 3.25 पर्यंत गेला तर –
लेव्हल 1 च्या कर्मचाऱ्यांचा मूळ पगार 58,000 रुपयांपर्यंत जाऊ शकतो
लेव्हल 10 (ग्रुप ए एंट्री) चा पगार 1.80 लाख रुपयांपेक्षा जास्त असू शकतो
लेव्हल 18 (टॉप लेव्हल) चा पगार 8 लाखांपेक्षा जास्त होण्याची अपेक्षा आहे
म्हणजेच सध्याच्या पगाराच्या तुलनेत अनेक प्रकरणांमध्ये ही वाढ दोन ते तीन पटीने जास्त असू शकते.
5 टक्के वार्षिक वेतनवाढीचीही मागणी आहे.
एफएनपीओने असेही सुचवले आहे की वार्षिक वेतनवाढ सध्याच्या 3 टक्क्यांवरून 5 टक्क्यांपर्यंत वाढवावी. यामुळे दरवर्षी कर्मचार् यांना, विशेषत: गट क आणि ड कर्मचार् यांना, जेथे पदोन्नतीच्या संधी मर्यादित आहेत, त्यांना वास्तविक आर्थिक लाभ मिळेल, असे संस्थेचे म्हणणे आहे. येत्या 25 फेब्रुवारी 2026 रोजी मसुदा समितीसोबत एनसीजेसीएमची बैठक होणार आहे. सर्व संघटनांकडून प्राप्त झालेल्या सूचना एकत्र करून अंतिम शिफारशी तयार केल्या जातील, ज्या 8 व्या वेतन आयोगाच्या अध्यक्षा रंजना प्रकाश देसाई यांच्याकडे पाठविल्या जातील. यानंतर केंद्र सरकारच्या मंजुरीनंतरच अंतिम चित्र स्पष्ट होईल.
