India red alert: नेपाळनंतर भारतावर मोठं संकट? अनेक राज्यांमध्ये रेड अलर्ट जारी, कुठे सर्वाधिक धोका वाचा

नेपाळमध्ये आलेल्या विनाशकारी पुराने १ हजारांहून अधिक लोकांचा बळी घेतला आहे आणि ४ हजारांहून अधिक लोक अजूनही बेपत्ता असल्याचे सांगितले जात आहे. आता अशाच प्रकारच्या घटनांबाबत भारतातील काही राज्यांमध्येही अलर्ट जारी करण्यात आला आहे आणि अधिकाऱ्यांना देखरेख वाढवण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. पाणी असलेल्या क्षेत्रांत गेल्या २४ तासांपासून सुरू असलेल्या सलग मुसळधार पावसामुळे दामोदर घाटी जलाशय विनियमन समिती (डीव्हीआरआरसी) ने बुधवारी पश्चिम बंगालच्या सिंचन विभागाला पुरासाठी ‘ऑरेंज’ अलर्ट जारी करण्यास सांगितले आहे. तर पटना प्रशासनाने संभाव्य पुराच्या पार्श्वभूमीवर तटबंधांवर २४ तास देखरेख वाढवली आहे.

केंद्रीय जल आयोगाच्या अधिपत्याखालील डीव्हीआरआरसीने दामोदर नदीवरील मैथन आणि पंचेट जलाशयांतून पाणी सोडण्याचे प्रमाण वाढवण्याचे निर्देश दिले आहेत. समितीचे सदस्य सचिव संजीव कुमार यांनी सांगितले की सलग पावसामुळे उपनद्यांमधून जलाशयांत वेगाने पाणी येत आहे आणि गुरुवार सकाळपर्यंत पाण्याचा निचरा आणखी वाढवला जाऊ शकतो.

पुराचा धोका कुठे कुठे?

वाढत्या जलपातळीमुळे पूर्व बर्दवान, हुगली आणि हावडा यांसारख्या खालच्या भागात गुरुवारी पुराचा धोका निर्माण झाला आहे. दुर्गापूर येथील दामोदर बॅरेजमधून पाण्याचा निचरा वाढवून १,११,६०० क्यूसेक करण्यात आला आहे. बॅरेजमधील जलपातळी २१०.८० फुटांवर पोहोचली आहे, तर कमाल निर्धारित पातळी २११.५० फुट आहे. दक्षिण बंगालच्या प्रमुख नदी घाटांमध्ये रात्रभर झालेल्या मुसळधार पावसानंतर पाण्याचा निचरा वाढवण्यात आला आहे.

इकडे शेजारील राज्यांतील मुसळधार पाऊस आणि बाणसागर बॅरेज तसेच इंद्रपुरी जलाशयातून पाणी सोडल्यानंतर पटनाचे जिल्हाधिकारी कुंदन कुमार यांनी अधिकाऱ्यांना संभाव्य पुराशी सामना करण्यासाठी पूर्णतः सतर्क राहण्याचे आणि आवश्यक तयारी सुनिश्चित करण्याचे निर्देश दिले आहेत. कमकुवत तटबंधांजवळ वाळूच्या गोणी, नायलॉन क्रेट, ट्रॅक्टर आणि जनरेटरसह आवश्यक साहित्य उपलब्ध ठेवण्याचे तसेच कर्मचारी चोवीस तास तैनात केल्याचे सांगितले आहे.

मदत कार्यासाठी सुविधा

मदत कार्य सुविधांमध्ये पिण्याचे पाणी, स्वच्छतागृहे, प्रकाश, अन्न आणि औषधांची पुरेशी व्यवस्था करून सामुदायिक स्वयंपाकगृह आणि वैद्यकीय शिबिरे चालवण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. वैद्यकीय शिबिरांमध्ये जीवनरक्षक औषधांसोबत साप आणि कुत्र्या चावल्यानंतर घेण्यात येणाऱ्या औषधांचाही पुरेशा प्रमाणात साठा ठेवण्यात आल्याचे सांगितले आहे. आपत्कालीन परिस्थितीत समन्वय आणि माहिती संकलनासाठी जिल्हा स्तरावर २४ तास चालणारे नियंत्रण कक्षही सक्रिय करण्यात आले आहेत.

नेपाळमधील पूर

नेपाळमध्ये अचानक आलेल्या विनाशकारी पुराने मृतांची संख्या बुधवारी वाढून १२०० हून अधिक झाली आहे. हिमालयन प्रदेशात आलेल्या या आपत्तीनंतर एक आठवडा उलटला तरीही बचावकार्य करणारे हजारो बेपत्ता लोकांच्या शोधात गुंतले आहेत. पंतप्रधान बालेन्द्र शाह यांनी म्हटले की या आपत्तीचा हवामान बदलाशी असलेला संबंध आंतरराष्ट्रीय समुदायासमोर जोरदारपणे मांडला जावा. तर पुरानंतर बेपत्ता झालेल्या लोकांच्या कुटुंबियांनी प्रतीकात्मक अंत्यसंस्कार केले.