AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Train Wheels : रेल्वेचे चाक कधी खराब होते, दोन चाकांची किंमत किती? आकडा वाचून चकित व्हाल!

प्रवाशांची सुरक्षितता लक्षात घेऊन भारतीय रेल्वेकडून चाकांची नियमित तपासणी आणि देखभाल केली जाते. या प्रक्रियेत चाकांचा आकार, जाडी आणि झीज तपासली जाते.

| Updated on: Oct 25, 2026 | 10:35 PM
Share
भारतात रोज कोट्यवधी लोक ट्रेनने प्रवास करतात. विशेष म्हणजे रेल्वे अपघाताची प्रकरण फारच दुर्मिळ आहेत. त्यामुळेच रेल्वेतील प्रवास हा सुरक्षित मानला जातो. याच सुरक्षित रेल्वे प्रवासात रेल्वेची लोखंडी चाकं महत्त्वाची भूमिका बजावतात. कित्येक वर्षे फिरत असूनही कोणताही अपघात न होऊ देता रेल्वेला धावतं ठेवण्याचं काम करतात.

भारतात रोज कोट्यवधी लोक ट्रेनने प्रवास करतात. विशेष म्हणजे रेल्वे अपघाताची प्रकरण फारच दुर्मिळ आहेत. त्यामुळेच रेल्वेतील प्रवास हा सुरक्षित मानला जातो. याच सुरक्षित रेल्वे प्रवासात रेल्वेची लोखंडी चाकं महत्त्वाची भूमिका बजावतात. कित्येक वर्षे फिरत असूनही कोणताही अपघात न होऊ देता रेल्वेला धावतं ठेवण्याचं काम करतात.

1 / 5
परंतु रेल्वेची चाकं नेमकं कधी झिजतात, ते कधी बदलावे लागतात, याची अनेकांना कल्पना आहे. सोबतच रेल्वेच्या दोन चाकांची किंमत किती हेही अनेकांना माहिती नाही. याबाबतच सविस्तर जाणून घेऊ या..

परंतु रेल्वेची चाकं नेमकं कधी झिजतात, ते कधी बदलावे लागतात, याची अनेकांना कल्पना आहे. सोबतच रेल्वेच्या दोन चाकांची किंमत किती हेही अनेकांना माहिती नाही. याबाबतच सविस्तर जाणून घेऊ या..

2 / 5
साधारणपणे ट्रेनच्या चाकांचे आयुष्य साधारण 4 ते 6 वर्षे असू शकते. या काळात चाके अंदाजे 12 ते 15 लाख किलोमीटरचा प्रवास करू शकतात. मात्र, चाकांचे आयुष्य ट्रेनचा वेग, वजन, रेल्वेमार्गाची स्थिती आणि वाहतूक यांवर अवलंबून असते.

साधारणपणे ट्रेनच्या चाकांचे आयुष्य साधारण 4 ते 6 वर्षे असू शकते. या काळात चाके अंदाजे 12 ते 15 लाख किलोमीटरचा प्रवास करू शकतात. मात्र, चाकांचे आयुष्य ट्रेनचा वेग, वजन, रेल्वेमार्गाची स्थिती आणि वाहतूक यांवर अवलंबून असते.

3 / 5
 प्रवाशांची सुरक्षितता लक्षात घेऊन भारतीय रेल्वेकडून चाकांची नियमित तपासणी आणि देखभाल केली जाते. या प्रक्रियेत चाकांचा आकार, जाडी आणि झीज तपासली जाते. चाकांवर किरकोळ झीज झाल्यास ती लगेच बदलण्याऐवजी री-प्रोफाइलिंग तंत्रज्ञानाचा वापर केला जाऊ शकतो.

प्रवाशांची सुरक्षितता लक्षात घेऊन भारतीय रेल्वेकडून चाकांची नियमित तपासणी आणि देखभाल केली जाते. या प्रक्रियेत चाकांचा आकार, जाडी आणि झीज तपासली जाते. चाकांवर किरकोळ झीज झाल्यास ती लगेच बदलण्याऐवजी री-प्रोफाइलिंग तंत्रज्ञानाचा वापर केला जाऊ शकतो.

4 / 5
ट्रेनच्य एका चाकाची किंमत 70 ते 80 हजार रुपये गृहीत असते, असे सांगितले जाते. ही किंमत गृहित धरल्यास दोन चाकांसाठी सुमारे 1.40  ते 1.60 लाख रुपये खर्च येऊ शकतो. मात्र, चाकांची जोडी आणि संपूर्ण व्हीलसेट यांमध्ये फरक असतो. व्हीलसेटमध्ये दोन चाकांसोबत त्यांना जोडणारा अ‍ॅक्सलही असतो. एका चाकाची किंमत 70 हजार रुपये धरल्यास, आठ चाकांसाठी सुमारे 6.60. लाख रुपये खर्च येतो. 18 ते 22 डब्यांच्या एक्स्प्रेस ट्रेनमधील चाकांचा एकत्रित खर्च आणखी वाढतो.

ट्रेनच्य एका चाकाची किंमत 70 ते 80 हजार रुपये गृहीत असते, असे सांगितले जाते. ही किंमत गृहित धरल्यास दोन चाकांसाठी सुमारे 1.40 ते 1.60 लाख रुपये खर्च येऊ शकतो. मात्र, चाकांची जोडी आणि संपूर्ण व्हीलसेट यांमध्ये फरक असतो. व्हीलसेटमध्ये दोन चाकांसोबत त्यांना जोडणारा अ‍ॅक्सलही असतो. एका चाकाची किंमत 70 हजार रुपये धरल्यास, आठ चाकांसाठी सुमारे 6.60. लाख रुपये खर्च येतो. 18 ते 22 डब्यांच्या एक्स्प्रेस ट्रेनमधील चाकांचा एकत्रित खर्च आणखी वाढतो.

5 / 5
Follow Us
PM मोदींच्या वडिलांबाबत खर्गेंचे वादग्रस्त विधान, सभेतच युवकांनी...
PM मोदींच्या वडिलांबाबत खर्गेंचे वादग्रस्त विधान, सभेतच युवकांनी केला राडा; म्हणाले, पंतप्रधान कुठेच जाणार नाही...
किनगावमध्ये RSS पथसंचलनावर दगडफेकीचा प्रयत्न; पोलिसांचा मोठा बंदोबस्त,
किनगावमध्ये RSS पथसंचलनावर दगडफेकीचा प्रयत्न; पोलिसांचा मोठा बंदोबस्त, नेमकं काय घडलं?
500 कोटींच्या ओडिओ क्लिपचं प्रकरण अचानक बंद का झालं? कारण, जरांगे...
500 कोटींच्या ओडिओ क्लिपचं प्रकरण अचानक बंद का झालं? कारण, जरांगे म्हणाले...
वरळी ते नवी मुंबई विमानतळ प्रवास होणार ट्राफिक फ्री! विकासकामांचे...
वरळी ते नवी मुंबई विमानतळ प्रवास होणार ट्राफिक फ्री! विकासकामांचे उद्घाटन
आकाशात भारतीय वायुसेनेचा थरार! वाराणसीत ‘विंग्स ओव्हर गंगा’ एअर शो;
आकाशात भारतीय वायुसेनेचा थरार! वाराणसीत ‘विंग्स ओव्हर गंगा’ एअर शो; मोदींची उपस्थिती
कर्ज घेतलं अन् अचानक बेपत्ता झाले! नांदेडमधील दोन शेतकरी...
कर्ज घेतलं अन् अचानक बेपत्ता झाले! नांदेडमधील दोन शेतकरी... फायनान्स कपनीवर संशय
ऑडिओ क्लिप प्रकरणावरून मनोज जरांगे आक्रमक; मराठा आंदोलन दडपण्याचा कट
ऑडिओ क्लिप प्रकरणावरून मनोज जरांगे आक्रमक; मराठा आंदोलन दडपण्याचा कट
राष्ट्रवादीच्या पडद्यामागे हालचाली? गुप्त बैठकीनंतर चर्चांना उधाण!
राष्ट्रवादीच्या पडद्यामागे हालचाली? गुप्त बैठकीनंतर चर्चांना उधाण!
भीमाशंकरच्या जंगलावर कुऱ्हाड! अडीच लाख झाडांच्या रक्षणासाठी ग्रामस्थ..
भीमाशंकरच्या जंगलावर कुऱ्हाड! अडीच लाख झाडांच्या रक्षणासाठी ग्रामस्थ राज ठाकरेंच्या भेटीला
गोकुळच्या विजयाचा जल्लोष! सतेज पाटील यांचा पुण्यात भव्य सत्कार,
गोकुळच्या विजयाचा जल्लोष! सतेज पाटील यांचा पुण्यात भव्य सत्कार, काँग्रेस कार्यकर्त्यांकडून जंगी स्वागत