AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Knowledge : QR कोडचा शोध कोणी लावला माहीत्ये का ? स्कॅन करून सटासट ऑनलाईन पेमेंट करता.. हेही माहीत हवं

ऑनलाईन पेमेंटसाठी आजकाल QR कोड सर्रास वापरला जातो. पण या QR Codeचा शोध कोणी लावला माहीत आहे का ? चला जाणून घेऊया कहाणी

| Updated on: Nov 07, 2025 | 2:00 PM
Share
आजकाल ऑनलाइन पेमेंटचा जमाना आहे. शॉपिंग मॉलमध्ये असो किंवा रस्त्यावरील भाजी-फळ विक्रेता, सगळीकडे ऑनलाईन पेमेंटची सुविधा असते.या कोडने  ऑनलाइन पेमेंट पद्धतीत क्रांती घडवून आणली आहे. ऑनलाइन पेमेंटसाठी QR खूप सोयीस्कर ठरतो.  फक्त एक QR कोड स्कॅन करुन तुम्ही क्षणात पैसे ट्रान्सफर करू शकता.

आजकाल ऑनलाइन पेमेंटचा जमाना आहे. शॉपिंग मॉलमध्ये असो किंवा रस्त्यावरील भाजी-फळ विक्रेता, सगळीकडे ऑनलाईन पेमेंटची सुविधा असते.या कोडने ऑनलाइन पेमेंट पद्धतीत क्रांती घडवून आणली आहे. ऑनलाइन पेमेंटसाठी QR खूप सोयीस्कर ठरतो. फक्त एक QR कोड स्कॅन करुन तुम्ही क्षणात पैसे ट्रान्सफर करू शकता.

1 / 8
पण तुम्ही कधी हा विचार केला आहे का, की या QR कोडचा शोध पहिल्यांदा कोणी लावला? ही कल्पना कोणाला सुचली ? हा QR कोड इतकी माहिती कशी साठवतो आणि त्याचे पेटंट अद्याप का घेतले गेले नाही? असे प्रश्न तुम्हालाही पडत असतील ना, चला मग जाणून घेऊया माहिती.

पण तुम्ही कधी हा विचार केला आहे का, की या QR कोडचा शोध पहिल्यांदा कोणी लावला? ही कल्पना कोणाला सुचली ? हा QR कोड इतकी माहिती कशी साठवतो आणि त्याचे पेटंट अद्याप का घेतले गेले नाही? असे प्रश्न तुम्हालाही पडत असतील ना, चला मग जाणून घेऊया माहिती.

2 / 8
जपानमधील टोयोटाची उपकंपनी असलेल्या डेन्सो वेव्हमध्ये काम करणारा इंजिनिअर मासाहिरो हारा यांनी क्यूआर कोडचा शोध लावला होता. लोकप्रिय जपानी गेम GO मधून त्यांना ही कल्पना सुचली. गेममधील पांढऱ्या चेंडूंकडे पाहिल्यावर त्यांना क्यूआर कोडचे पॅटर्न दिसू लागले.

जपानमधील टोयोटाची उपकंपनी असलेल्या डेन्सो वेव्हमध्ये काम करणारा इंजिनिअर मासाहिरो हारा यांनी क्यूआर कोडचा शोध लावला होता. लोकप्रिय जपानी गेम GO मधून त्यांना ही कल्पना सुचली. गेममधील पांढऱ्या चेंडूंकडे पाहिल्यावर त्यांना क्यूआर कोडचे पॅटर्न दिसू लागले.

3 / 8
पूर्वी, बारकोड वापरले जात होते, ज्याचा शोध 1949 साली लागला होता. मात्र, त्याची अशी मर्यादा होती की त्यांच्याकडे फक्त उभ्या रेषा होत्या, त्यामुळे ते खूप कमी माहिती साठवू शकायचे.

पूर्वी, बारकोड वापरले जात होते, ज्याचा शोध 1949 साली लागला होता. मात्र, त्याची अशी मर्यादा होती की त्यांच्याकडे फक्त उभ्या रेषा होत्या, त्यामुळे ते खूप कमी माहिती साठवू शकायचे.

4 / 8
त्यानंतर मासाहिरो हारा यांनी एक नवीन 2D कोड विकसित करण्याचा निर्णय घेतला, जो आडव्या आणि उभ्या दोन्ही रेषांमध्ये माहिती साठवेल. यात बारकोडपेक्षा जास्त माहिती असेल. म्हणूनच त्यांनी याला चौरस आकार देत, उजवीकडून डावीकडे आणि वरपासून खालपर्यंत धावणाऱ्या रेषा त्यामध्ये वापरल्या.

त्यानंतर मासाहिरो हारा यांनी एक नवीन 2D कोड विकसित करण्याचा निर्णय घेतला, जो आडव्या आणि उभ्या दोन्ही रेषांमध्ये माहिती साठवेल. यात बारकोडपेक्षा जास्त माहिती असेल. म्हणूनच त्यांनी याला चौरस आकार देत, उजवीकडून डावीकडे आणि वरपासून खालपर्यंत धावणाऱ्या रेषा त्यामध्ये वापरल्या.

5 / 8
हा QR (क्विक रिस्पॉन्स) कोड स्कॅन केल्यानंतर लगेच वाचता येतो आणि पेमेंट प्रक्रिया केली जाते. या QR कोडमध्ये हजारो अक्षरं साठवण्याची क्षमता आहे, ज्यामुळे तो अतिशय खास ठरतो.

हा QR (क्विक रिस्पॉन्स) कोड स्कॅन केल्यानंतर लगेच वाचता येतो आणि पेमेंट प्रक्रिया केली जाते. या QR कोडमध्ये हजारो अक्षरं साठवण्याची क्षमता आहे, ज्यामुळे तो अतिशय खास ठरतो.

6 / 8
पण एक काळ असा होता, जेव्हा लोकांना असं वाटत होतं की क्यूआर कोडचं युग संपलं आहे. मात्र असं असलं तरी चीनमध्ये स्मार्टफोनच्या वाढत्या वापरामुळे क्यूआर कोड पुन्हा जिवंत झाले आणि ते सर्वत्र पुन्हा  वापरण्यास सुरुवात झाली.

पण एक काळ असा होता, जेव्हा लोकांना असं वाटत होतं की क्यूआर कोडचं युग संपलं आहे. मात्र असं असलं तरी चीनमध्ये स्मार्टफोनच्या वाढत्या वापरामुळे क्यूआर कोड पुन्हा जिवंत झाले आणि ते सर्वत्र पुन्हा वापरण्यास सुरुवात झाली.

7 / 8
शिवाय, QR कोडचे सर्वात उल्लेखनीय वैशिष्ट्य म्हणजे, त्याचे कधीही पेटंट घेतलं गेलं नाही. याचं कारण असं की ते जास्तीत जास्त लोकांनी वापरावं अशी त्याच्या शोधकर्त्याची इच्छा होती. म्हणून त्यांनी त्याचे पेटंट घेतलं नाही.

शिवाय, QR कोडचे सर्वात उल्लेखनीय वैशिष्ट्य म्हणजे, त्याचे कधीही पेटंट घेतलं गेलं नाही. याचं कारण असं की ते जास्तीत जास्त लोकांनी वापरावं अशी त्याच्या शोधकर्त्याची इच्छा होती. म्हणून त्यांनी त्याचे पेटंट घेतलं नाही.

8 / 8
Follow Us
राज्यसभेच्या जागेसाठी राष्ट्रवादीत मोठ्या हालचाली, छगन भुजळ यांना...
राज्यसभेच्या जागेसाठी राष्ट्रवादीत मोठ्या हालचाली, छगन भुजळ यांना...मोठी अपडेट समोर!
चार अल्पवयीन मुलांसोबत स्टंट, आजोबांचा कारनामा महागात पडला, पोलिसांनी
चार अल्पवयीन मुलांसोबत स्टंट, आजोबांचा कारनामा महागात पडला, पोलिसांनी थेट...व्हिडीओ व्हायरल
अन्न व औषध प्रशासनाची मोठी कारवाई; 1.02 कोटी रुपयांचा अवैध गुटखा जप्त
Dharashiv | धाराशिवमध्ये अन्न व औषध प्रशासनाची मोठी कारवाई; 1.02 कोटी रुपयांचा अवैध गुटखा जप्त
मुंबई | गॅस वाहतूक करणाऱ्या टँकरचा भीषण अपघात; गॅस गळतीने खळबळ, पहा Vi
मुंबई | गॅस वाहतूक करणाऱ्या टँकरचा भीषण अपघात; गॅस गळतीने खळबळ, पहा Video
राष्ट्रवादीला सहकार्य पडलं महागात? सेनेच्या 38 पदाधिकाऱ्यांचे राजीनामे
मोठी घडामोड! राष्ट्रवादीला सहकार्य पडलं महागात? रायगडमध्ये शिंदेसेनेत नाराजी; 38 पदाधिकाऱ्यांचे राजीनामे
लोकलचा खोळंबा! मध्य रेल्वेममध्ये सिग्लनचा बिघाड; वाचा कुठं काय घडलं?
लोकलचा खोळंबा! मध्य रेल्वेममध्ये सिग्लनचा बिघाड; वाचा कुठं काय घडलं? लोकल किती लेट?
भुजबळांसाठी दिल्ली दरबारचे दरवाजे उघडणार?; अंतिम निर्णय फडणवीसांच्या क
मोठी बातमी! भुजबळांसाठी दिल्ली दरबारचे दरवाजे उघडणार?; अंतिम निर्णय फडणवीसांच्या कोर्टात
उद्धव ठाकरेंचा कॉकरोच जनता पार्टीला पाठिंबा? पहिली प्रतिक्रिया समोर,
उद्धव ठाकरेंचा कॉकरोच जनता पार्टीला पाठिंबा? पहिली प्रतिक्रिया समोर, थेट म्हणाले...
कल्याणमध्ये रिक्षाचालकांसाठी मराठीची शाळा; आरटीओचा मोठा निर्णय
Kalyan | कल्याणमध्ये रिक्षाचालकांसाठी मराठीची शाळा; दर रविवारी शिकवले जाणार मराठी भाषेचे धडे
गारपीटीमुळे फळबागांचं नुकसान; पंचनामे करून मदत द्या, शेतकऱ्यांची....
Baramati Crop Loss | बारामतीत गारपीटीमुळे फळबागांचं नुकसान; पंचनामे करून मदत द्या, शेतकऱ्यांची आर्त हाक