हिन्दी English ಕನ್ನಡ తెలుగు বাংলা ગુજરાતી ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் অসমীয়া മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
LATEST NEWS महाराष्ट्र मुंबई पुणे क्रीडा सिनेमा Reels Videos फोटो गॅलरी राजकारण क्राईम राष्ट्रीय आंतरराष्ट्रीय बिझनेस हेल्थ लाईफस्टाईल राशीभविष्य अध्यात्म वेब स्टोरीज Topics

Knowledge : QR कोडचा शोध कोणी लावला माहीत्ये का ? स्कॅन करून सटासट ऑनलाईन पेमेंट करता.. हेही माहीत हवं

ऑनलाईन पेमेंटसाठी आजकाल QR कोड सर्रास वापरला जातो. पण या QR Codeचा शोध कोणी लावला माहीत आहे का ? चला जाणून घेऊया कहाणी

| Updated on: Nov 07, 2025 | 2:00 PM
Share
आजकाल ऑनलाइन पेमेंटचा जमाना आहे. शॉपिंग मॉलमध्ये असो किंवा रस्त्यावरील भाजी-फळ विक्रेता, सगळीकडे ऑनलाईन पेमेंटची सुविधा असते.या कोडने ऑनलाइन पेमेंट पद्धतीत क्रांती घडवून आणली आहे. ऑनलाइन पेमेंटसाठी QR खूप सोयीस्कर ठरतो. फक्त एक QR कोड स्कॅन करुन तुम्ही क्षणात पैसे ट्रान्सफर करू शकता.

आजकाल ऑनलाइन पेमेंटचा जमाना आहे. शॉपिंग मॉलमध्ये असो किंवा रस्त्यावरील भाजी-फळ विक्रेता, सगळीकडे ऑनलाईन पेमेंटची सुविधा असते.या कोडने ऑनलाइन पेमेंट पद्धतीत क्रांती घडवून आणली आहे. ऑनलाइन पेमेंटसाठी QR खूप सोयीस्कर ठरतो. फक्त एक QR कोड स्कॅन करुन तुम्ही क्षणात पैसे ट्रान्सफर करू शकता.

1 / 8
पण तुम्ही कधी हा विचार केला आहे का, की या QR कोडचा शोध पहिल्यांदा कोणी लावला? ही कल्पना कोणाला सुचली ? हा QR कोड इतकी माहिती कशी साठवतो आणि त्याचे पेटंट अद्याप का घेतले गेले नाही? असे प्रश्न तुम्हालाही पडत असतील ना, चला मग जाणून घेऊया माहिती.

पण तुम्ही कधी हा विचार केला आहे का, की या QR कोडचा शोध पहिल्यांदा कोणी लावला? ही कल्पना कोणाला सुचली ? हा QR कोड इतकी माहिती कशी साठवतो आणि त्याचे पेटंट अद्याप का घेतले गेले नाही? असे प्रश्न तुम्हालाही पडत असतील ना, चला मग जाणून घेऊया माहिती.

2 / 8
जपानमधील टोयोटाची उपकंपनी असलेल्या डेन्सो वेव्हमध्ये काम करणारा इंजिनिअर मासाहिरो हारा यांनी क्यूआर कोडचा शोध लावला होता. लोकप्रिय जपानी गेम GO मधून त्यांना ही कल्पना सुचली. गेममधील पांढऱ्या चेंडूंकडे पाहिल्यावर त्यांना क्यूआर कोडचे पॅटर्न दिसू लागले.

जपानमधील टोयोटाची उपकंपनी असलेल्या डेन्सो वेव्हमध्ये काम करणारा इंजिनिअर मासाहिरो हारा यांनी क्यूआर कोडचा शोध लावला होता. लोकप्रिय जपानी गेम GO मधून त्यांना ही कल्पना सुचली. गेममधील पांढऱ्या चेंडूंकडे पाहिल्यावर त्यांना क्यूआर कोडचे पॅटर्न दिसू लागले.

3 / 8
पूर्वी, बारकोड वापरले जात होते, ज्याचा शोध 1949 साली लागला होता. मात्र, त्याची अशी मर्यादा होती की त्यांच्याकडे फक्त उभ्या रेषा होत्या, त्यामुळे ते खूप कमी माहिती साठवू शकायचे.

पूर्वी, बारकोड वापरले जात होते, ज्याचा शोध 1949 साली लागला होता. मात्र, त्याची अशी मर्यादा होती की त्यांच्याकडे फक्त उभ्या रेषा होत्या, त्यामुळे ते खूप कमी माहिती साठवू शकायचे.

4 / 8
त्यानंतर मासाहिरो हारा यांनी एक नवीन 2D कोड विकसित करण्याचा निर्णय घेतला, जो आडव्या आणि उभ्या दोन्ही रेषांमध्ये माहिती साठवेल. यात बारकोडपेक्षा जास्त माहिती असेल. म्हणूनच त्यांनी याला चौरस आकार देत, उजवीकडून डावीकडे आणि वरपासून खालपर्यंत धावणाऱ्या रेषा त्यामध्ये वापरल्या.

त्यानंतर मासाहिरो हारा यांनी एक नवीन 2D कोड विकसित करण्याचा निर्णय घेतला, जो आडव्या आणि उभ्या दोन्ही रेषांमध्ये माहिती साठवेल. यात बारकोडपेक्षा जास्त माहिती असेल. म्हणूनच त्यांनी याला चौरस आकार देत, उजवीकडून डावीकडे आणि वरपासून खालपर्यंत धावणाऱ्या रेषा त्यामध्ये वापरल्या.

5 / 8
हा QR (क्विक रिस्पॉन्स) कोड स्कॅन केल्यानंतर लगेच वाचता येतो आणि पेमेंट प्रक्रिया केली जाते. या QR कोडमध्ये हजारो अक्षरं साठवण्याची क्षमता आहे, ज्यामुळे तो अतिशय खास ठरतो.

हा QR (क्विक रिस्पॉन्स) कोड स्कॅन केल्यानंतर लगेच वाचता येतो आणि पेमेंट प्रक्रिया केली जाते. या QR कोडमध्ये हजारो अक्षरं साठवण्याची क्षमता आहे, ज्यामुळे तो अतिशय खास ठरतो.

6 / 8
पण एक काळ असा होता, जेव्हा लोकांना असं वाटत होतं की क्यूआर कोडचं युग संपलं आहे. मात्र असं असलं तरी चीनमध्ये स्मार्टफोनच्या वाढत्या वापरामुळे क्यूआर कोड पुन्हा जिवंत झाले आणि ते सर्वत्र पुन्हा वापरण्यास सुरुवात झाली.

पण एक काळ असा होता, जेव्हा लोकांना असं वाटत होतं की क्यूआर कोडचं युग संपलं आहे. मात्र असं असलं तरी चीनमध्ये स्मार्टफोनच्या वाढत्या वापरामुळे क्यूआर कोड पुन्हा जिवंत झाले आणि ते सर्वत्र पुन्हा वापरण्यास सुरुवात झाली.

7 / 8
शिवाय, QR कोडचे सर्वात उल्लेखनीय वैशिष्ट्य म्हणजे, त्याचे कधीही पेटंट घेतलं गेलं नाही. याचं कारण असं की ते जास्तीत जास्त लोकांनी वापरावं अशी त्याच्या शोधकर्त्याची इच्छा होती. म्हणून त्यांनी त्याचे पेटंट घेतलं नाही.

शिवाय, QR कोडचे सर्वात उल्लेखनीय वैशिष्ट्य म्हणजे, त्याचे कधीही पेटंट घेतलं गेलं नाही. याचं कारण असं की ते जास्तीत जास्त लोकांनी वापरावं अशी त्याच्या शोधकर्त्याची इच्छा होती. म्हणून त्यांनी त्याचे पेटंट घेतलं नाही.

8 / 8
Visual Stories View more
टी 20 क्रिकेटमध्ये सर्वात जास्त षटकार लगावणारे भारतीय फलंदाज, पहिल्या स्थानी कोण?
टी 20 क्रिकेटमध्ये सर्वात जास्त षटकार लगावणारे भारतीय फलंदाज, पहिल्या स्थानी कोण?
टीम इंडिया विरुद्ध सर्वाधिक शतकांचा विक्रम कुणाच्या नावावर? जो रुटचा या स्थानी
टीम इंडिया विरुद्ध सर्वाधिक शतकांचा विक्रम कुणाच्या नावावर? जो रुटचा या स्थानी
मर्यादेत राहूनही ऑडियन्सला आकर्षित करता येऊ शकतं..; गिरीजा ओकच्या त्या फोटोंवर कमेंट्स
मर्यादेत राहूनही ऑडियन्सला आकर्षित करता येऊ शकतं..; गिरीजा ओकच्या त्या फोटोंवर कमेंट्स
दुपारच्या जेवणात भात खाल्ल्यानंतर झोप का येते?
दुपारच्या जेवणात भात खाल्ल्यानंतर झोप का येते?
मलायका अरोरा हिच्या क्लासी लूकवर खिळल्या चाहत्यांच्या नजरा
मलायका अरोरा हिच्या क्लासी लूकवर खिळल्या चाहत्यांच्या नजरा
आयुर्वेदात कफबद्दल काय सांगितलंय, काजूमुळे होतात कफ?
आयुर्वेदात कफबद्दल काय सांगितलंय, काजूमुळे होतात कफ?
व्हिडीओ View more
KDMC मध्ये मोठा गेम? या पक्षाच्या मदतीने होणार शिंदेंचा महापौर?
KDMC मध्ये मोठा गेम? या पक्षाच्या मदतीने होणार शिंदेंचा महापौर?.
गणितं बदलू शकत नाही, पण चित्र बदलेल, संजय राऊतांचा सूचक इशारा
गणितं बदलू शकत नाही, पण चित्र बदलेल, संजय राऊतांचा सूचक इशारा.
दावोसमध्ये मुख्यमंत्र्यांची पिकनिक; संजय राऊतांची खोचक टीका
दावोसमध्ये मुख्यमंत्र्यांची पिकनिक; संजय राऊतांची खोचक टीका.
महाराष्ट्राचं पालघर गुजरातमध्ये विलीन झालं का?
महाराष्ट्राचं पालघर गुजरातमध्ये विलीन झालं का?.
पालघरमध्ये12 मागण्यांसाठी जिल्हाधिकारी कार्यालयासमोर ठिय्या आंदोलन
पालघरमध्ये12 मागण्यांसाठी जिल्हाधिकारी कार्यालयासमोर ठिय्या आंदोलन.
मुंबईचा महापौर कुणाचा? दिल्लीतून ठरणार की...
मुंबईचा महापौर कुणाचा? दिल्लीतून ठरणार की....
वाशीममध्ये लाडक्या बहिणीचा हप्ता बंद झाल्याने महिला आक्रमक
वाशीममध्ये लाडक्या बहिणीचा हप्ता बंद झाल्याने महिला आक्रमक.
धनुष्यबाण कोणाला मिळणार ठाकरेंना कि शिंदेंना? उद्या फैसला होणार
धनुष्यबाण कोणाला मिळणार ठाकरेंना कि शिंदेंना? उद्या फैसला होणार.
भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाचा मोर्चा पालघर जिल्हाधिकारी कार्यालयावर धडकणार
भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाचा मोर्चा पालघर जिल्हाधिकारी कार्यालयावर धडकणार.
नितीन नबीन भाजपचे नवे राष्ट्रीय अध्यक्ष, पंतप्रधान मोदींकडून अभिनंदन
नितीन नबीन भाजपचे नवे राष्ट्रीय अध्यक्ष, पंतप्रधान मोदींकडून अभिनंदन.