AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

भारतात पोस्ट बॉक्स लाल रंगाचेच का असतात? त्यामागे दडलंय एक मोठं गुपित

आजच्या डिजिटल युगातही रस्त्यावरील लाल पोस्ट बॉक्स जुन्या आठवणी ताज्या करतो. पण भारतात हा बॉक्स नेहमी लालच का असतो? आणि अमेरिकेने या रंगावर बंदी का घातली होती? जाणून घ्या यामागचा रंजक इतिहास आणि वैज्ञानिक कारण.

| Updated on: Jun 01, 2026 | 2:37 PM
Share
आजचे युग पूर्णपणे डिजीटल झाले आहे. अवघ्या काही सेकंदांत ईमेल किंवा व्हॉट्सॲपवर संदेश जगभर पोहोचतात. तरीही, रस्त्याच्या कडेला उभे असलेले पोस्ट बॉक्स पाहिले की जुन्या आठवणी ताज्या होतात. पण तुम्ही कधी विचार केला आहे का, की भारतात पोस्ट बॉक्स नेहमी लाल रंगाचाच का असतो? आणि इतर देशांमध्ये याचा रंग वेगळा का असतो? आज आपण याबद्दल जाणून घेऊया.

आजचे युग पूर्णपणे डिजीटल झाले आहे. अवघ्या काही सेकंदांत ईमेल किंवा व्हॉट्सॲपवर संदेश जगभर पोहोचतात. तरीही, रस्त्याच्या कडेला उभे असलेले पोस्ट बॉक्स पाहिले की जुन्या आठवणी ताज्या होतात. पण तुम्ही कधी विचार केला आहे का, की भारतात पोस्ट बॉक्स नेहमी लाल रंगाचाच का असतो? आणि इतर देशांमध्ये याचा रंग वेगळा का असतो? आज आपण याबद्दल जाणून घेऊया.

1 / 6
भारतातील लाल पोस्ट बॉक्सचा इतिहास थेट ब्रिटिश राजवटीशी जोडलेला आहे. ब्रिटनमध्ये सुरुवातीपासूनच पोस्ट बॉक्ससाठी लाल रंग वापरला जात होता आणि तीच परंपरा भारतातही पुढे सुरू राहिली. यामागे एक महत्त्वाचे वैज्ञानिक कारणही आहे.

भारतातील लाल पोस्ट बॉक्सचा इतिहास थेट ब्रिटिश राजवटीशी जोडलेला आहे. ब्रिटनमध्ये सुरुवातीपासूनच पोस्ट बॉक्ससाठी लाल रंग वापरला जात होता आणि तीच परंपरा भारतातही पुढे सुरू राहिली. यामागे एक महत्त्वाचे वैज्ञानिक कारणही आहे.

2 / 6
वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून, लाल रंग दुरूनही अत्यंत स्पष्टपणे दिसतो. पाऊस असो, धुकं असो वा गर्दीची जागा, लोकांना टपालपेटी शोधण्यात कोणतीही अडचण येऊ नये, म्हणून लाल रंगाची निवड करण्यात आली. भारताप्रमाणेच ब्रिटन आणि जपान या देशांमध्येही आजही लाल रंगाचेच पोस्ट बॉक्स वापरले जातात.

वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून, लाल रंग दुरूनही अत्यंत स्पष्टपणे दिसतो. पाऊस असो, धुकं असो वा गर्दीची जागा, लोकांना टपालपेटी शोधण्यात कोणतीही अडचण येऊ नये, म्हणून लाल रंगाची निवड करण्यात आली. भारताप्रमाणेच ब्रिटन आणि जपान या देशांमध्येही आजही लाल रंगाचेच पोस्ट बॉक्स वापरले जातात.

3 / 6
अमेरिकेचा इतिहास या बाबतीत थोडा वेगळा आणि रंजक आहे. सुरुवातीला तिथेही लाल आणि हिरव्या रंगाचे पोस्ट बॉक्स होते. मात्र, १९०९ मध्ये अमेरिकन सरकारने लाल रंगाच्या वापरावर बंदी घातली. यामागील मुख्य कारण असे होते की, लोक लाल रंगाच्या पोस्ट बॉक्सला अनेकदा आपत्कालीन उपकरणे किंवा 'फायर हायड्रंट' समजून गोंधळात पडायचे.

अमेरिकेचा इतिहास या बाबतीत थोडा वेगळा आणि रंजक आहे. सुरुवातीला तिथेही लाल आणि हिरव्या रंगाचे पोस्ट बॉक्स होते. मात्र, १९०९ मध्ये अमेरिकन सरकारने लाल रंगाच्या वापरावर बंदी घातली. यामागील मुख्य कारण असे होते की, लोक लाल रंगाच्या पोस्ट बॉक्सला अनेकदा आपत्कालीन उपकरणे किंवा 'फायर हायड्रंट' समजून गोंधळात पडायचे.

4 / 6
हा गोंधळ दूर करण्यासाठी अमेरिकेत आधी गडद हिरवा रंग वापरण्यात आला. त्यानंतर १९५५ च्या सुमारास लाल, पांढरा आणि निळा अशा संमिश्र रंगांचा प्रयोग झाला. अखेरीस, 'युनायटेड स्टेट्स पोस्टल सर्व्हिस'ने (USPS) गडद निळा हा त्यांचा अधिकृत रंग म्हणून निश्चित केला.

हा गोंधळ दूर करण्यासाठी अमेरिकेत आधी गडद हिरवा रंग वापरण्यात आला. त्यानंतर १९५५ च्या सुमारास लाल, पांढरा आणि निळा अशा संमिश्र रंगांचा प्रयोग झाला. अखेरीस, 'युनायटेड स्टेट्स पोस्टल सर्व्हिस'ने (USPS) गडद निळा हा त्यांचा अधिकृत रंग म्हणून निश्चित केला.

5 / 6
जगभरातील वेगवेगळ्या देशांनी त्यांच्या इतिहास आणि संस्कृतीनुसार पोस्ट बॉक्सचे रंग ठरवले आहेत. चीनमध्ये पोस्ट बॉक्ससाठी हिरवा रंग वापरला जातो, तर सिंगापूरमध्ये पांढऱ्या रंगाचे पोस्ट बॉक्स पाहायला मिळतात. तंत्रज्ञानाच्या या युगातही हे रंग त्या त्या देशाची ऐतिहासिक ओळख जपून आहेत.

जगभरातील वेगवेगळ्या देशांनी त्यांच्या इतिहास आणि संस्कृतीनुसार पोस्ट बॉक्सचे रंग ठरवले आहेत. चीनमध्ये पोस्ट बॉक्ससाठी हिरवा रंग वापरला जातो, तर सिंगापूरमध्ये पांढऱ्या रंगाचे पोस्ट बॉक्स पाहायला मिळतात. तंत्रज्ञानाच्या या युगातही हे रंग त्या त्या देशाची ऐतिहासिक ओळख जपून आहेत.

6 / 6
Follow Us
केंद्रात मंत्रिपद, पक्षात कार्याध्यक्ष पद मिळत नसल्यामुळे पटेल नाराज?
राष्ट्रवादीत मोठी खळबळ! केंद्रात मंत्रिपद, पक्षात कार्याध्यक्ष पद मिळत नसल्यामुळे पटेल नाराज?
सोनम वांगचुक यांच्या आंदोलनाला राष्ट्रवादीचा पाठिंबा, सुप्रिया सुळे...
Supriya Sule | सोनम वांगचुक यांच्या आंदोलनाला राष्ट्रवादीचा पाठिंबा, सुप्रिया सुळे जंतरमंतरवर
माझ्या मुलाला न्याय द्या! केतनच्या वडिलांचा भावनिक आक्रोश
Ketan Agarwal Father | माझ्या मुलाला न्याय द्या! केतनच्या वडिलांचा भावनिक आक्रोश; मित्तल कुटुंबावर गंभीर आरोप
सोनम वांगचुकांच्या उपोषणाला मनसेचा पाठिंबा; अमित ठाकरे घेणार भेट
Amit Thackeray | सोनम वांगचुकांच्या उपोषणाला मनसेचा पाठिंबा; अमित ठाकरे घेणार भेट
अर्थखातं राष्ट्रवादीलाच मिळणार! हसन मुश्रीफांचा मोठा दावा
Hasan Mushrif | अर्थखातं राष्ट्रवादीलाच मिळणार! हसन मुश्रीफांचा मोठा दावा; महायुतीतील चर्चांना नवं वळण
मुंबईत हायटाईडचा इशारा! 4.49 मीटर उंच लाटा उसळणार; BMC कडून सतर्क...
Mumbai Sea | मुंबईत हायटाईडचा इशारा! 4.49 मीटर उंच लाटा उसळणार; BMC कडून सतर्क राहण्याचे आवाहन
लाडक्या बहिणींसाठी साडीही परवडत नाही?; घोषणा मोठ्या... योजना बंद!
Rohini Khadse | लाडक्या बहिणींसाठी साडीही परवडत नाही?; घोषणा मोठ्या... योजना बंद! रोहिणी खडसेंनी सरकारला कोंडीत पकडलं
शिवसेना नेत्या शायना एनसी यांचं WhatsApp हॅक
Shaina NC | शिवसेना नेत्या शायना एनसी यांचं WhatsApp हॅक; अज्ञातांकडून पैशांची मागणी सुरू!
एकाच क्षणात होत्याचं नव्हतं! शाळेच्या व्हॅनला ट्रेनची जोरदार धडक
West Bangal | एकाच क्षणात होत्याचं नव्हतं! रेल्वे क्रॉसिंगवर शाळेच्या व्हॅनला ट्रेनची जोरदार धडक, दोन विद्यार्थ्यांचा मृत्यू
अजितदादांनंतर अर्थखात्यासाठी जयंत पाटीलच सक्षम, तटकरे-पटेल....
Sushma Andhare | अजितदादांनंतर अर्थखात्यासाठी जयंत पाटीलच सक्षम, तटकरे-पटेल यांच्या विश्वासार्हतेवर थेट सवाल!; सुषमा अंधारेंच्या एका विधानाने राजकारणात खळबळ!
ना मुनीर, ना पीएम, ना राष्ट्राध्यक्ष… पाकिस्तानात या व्यक्तीला सर्वाधिक वेतन.

ना मुनीर, ना पीएम, ना राष्ट्राध्यक्ष… पाकिस्तानात या व्यक्तीला सर्वाधिक वेतन

फडणवीस साहेब तुम्ही दहा दुसरे… पण गुंड सांभाळायचे बंद करा, मनोज जरांगे यांचे मुंडेंवर गंभीर आरोप.

फडणवीस साहेब तुम्ही दहा दुसरे… पण गुंड सांभाळायचे बंद करा, मनोज जरांगे यांचे मुंडेंवर गंभीर आरोप

मोठी बातमी! …तरच एनडीएमध्ये या भाजपची शरद पवार गटासमोर मोठी अट, राजकारणात घडामोडींना वेग.

मोठी बातमी! …तरच एनडीएमध्ये या भाजपची शरद पवार गटासमोर मोठी अट, राजकारणात घडामोडींना वेग

खासदार विशाल पाटील यांना मोठा धक्का, मिरज पंचायत समितीचे सभापतीपद रद्द, पुन्हा निवडणूक होणार.

खासदार विशाल पाटील यांना मोठा धक्का, मिरज पंचायत समितीचे सभापतीपद रद्द, पुन्हा निवडणूक होणार

Garry Sobers: जर्मनीच्या सैनिकांनी वडिलांना मारलं, लहानपणी कापली दोन बोटं! सोबर्स यांच्या 5 गोष्टी.

Garry Sobers: जर्मनीच्या सैनिकांनी वडिलांना मारलं, लहानपणी कापली दोन बोटं! सोबर्स यांच्या 5 गोष्टी

मेक्सिकोमध्ये 7.3 तीव्रतेचा भीषण भूकंप; नागरिक भयभीत; नव्या संकटाचा इशारा.

मेक्सिकोमध्ये 7.3 तीव्रतेचा भीषण भूकंप; नागरिक भयभीत; नव्या संकटाचा इशारा