Eye Care Tips: फटाक्यांच्या धुराचा डोळ्यांवर विषारी मारा! दिवाळीनंतर घशात खवखव अन् डोळे लाल झालेत, सतत पाणी येतंय? ‘हे’ उपाय ठरतील फायदेशीर

Simple Remedies to Soothe Burning, Itching and Redness

दिवाळी सणानंतर जर तुम्हाला डोळ्यांची जळजळ, डोळे लाल होणे, पाणी येणे किंवा घसा खवखवणे यांसारखी लक्षणे जाणवत असतील, तर त्याचे एक कारण फटाक्यांचा धूर आणि तुमच्या सभोवतालचे वाढलेले प्रदूषण असू शकते. दिवाळीच्या काळात लोक बराच वेळ घराबाहेर घालवतात, फटाके फोडतात आणि कुटुंब व मित्रांसोबत वेळ घालवतात. धूर, धूळ आणि हवेतील सूक्ष्म कणांमुळे डोळ्यांना आणि घशाला त्रास होऊ शकतो.

डोळ्यांची जळजळ ही नेहमीच एक गंभीर समस्या नसते, परंतु त्याकडे दुर्लक्ष करू नये. विशेषतः जर या जळजळीसोबत तीव्र वेदना, अंधुक दिसणे किंवा प्रकाशाबाबत समस्या जाणवत असतील, तर डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक असू शकते. मॅक्सहेल्थकेअरच्या तज्ञांच्या मते, फटाक्यांमधील धूर, सूक्ष्म कण आणि रसायनांमुळे डोळ्यांच्या बाह्य पृष्ठभागाला त्रास होऊ शकतो. यामुळे डोळे लाल होणे, जळजळ होणे, खाज सुटणे आणि पाणी येणे यांसारख्या समस्या उद्भवू शकतात.

फटाक्यांच्या दीर्घकाळ संपर्कात राहिल्याने किंवा धूर साचणाऱ्या हवेशीर नसलेल्या ठिकाणी राहिल्याने हा त्रास अधिक वाढू शकतो. दिवाळीतील वाढत्या वायू प्रदूषणामुळे डोळ्यांच्या समस्या आणखी गंभीर होऊ शकतात. हवेतील सूक्ष्म कण डोळ्यांच्या पृष्ठभागावर परिणाम करतात. ज्या लोकांना आधीपासूनच डोळे कोरडे पडण्याचा किंवा ॲलर्जीचा त्रास आहे, त्यांना हा त्रास अधिक जाणवू शकतो. याव्यतिरिक्त, धूळ, राख आणि हवेतील इतर कण देखील डोळ्यांत जाऊ शकतात. यामुळे डोळ्यात काहीतरी अडकल्यासारखे वाटू शकते. अशा परिस्थितीत डोळे चोळल्याने समस्या आणखी वाढू शकते.

धूर आणि प्रदूषणाच्या संपर्कात आल्यानंतर दिसणारी लक्षणे प्रत्येक व्यक्तीनुसार वेगवेगळी असतात. काहींना सौम्य जळजळ जाणवू शकते, तर काहींना अधिक तीव्र अस्वस्थता जाणवू शकते. सामान्य लक्षणांमध्ये डोळे लाल होणे, जळजळ होणे, खाज सुटणे, डोळ्यांतून जास्त पाणी येणे, कोरडेपणा आणि डोळ्यांत आग होणे यांचा समावेश होतो. प्रखर प्रकाश पाहण्यास अडचण देखील येऊ शकते. धूर आणि हवेतील प्रदूषकांमुळे घसा खवखवणे आणि अस्वस्थता देखील जाणवू शकते.

सर्वप्रथम धूर आणि प्रदूषणापासून दूर व्हा. बाहेर दाट धूर असल्यास स्वच्छ हवा असलेल्या ठिकाणी जा. धुराच्या सततच्या संपर्कामुळे डोळ्यांना त्रास होऊ शकतो. डोळ्यांत धूळ किंवा बाह्य कण गेल्यास, स्वच्छ पाण्याने किंवा निर्जंतुक सलाईनने डोळे हळुवारपणे धुवा. डोळे चोळणे टाळा. डोळ्यांत अडकलेले कण बोटाने, टिश्यूने किंवा कापसाच्या बोळ्याने काढण्याचा प्रयत्न करू नका. बंद पापण्यांवर स्वच्छ, थंड पट्टी ठेवल्याने सौम्य जळजळ, खाज आणि अस्वस्थतेपासून काही प्रमाणात आराम मिळू शकतो.

जर डोळ्याला दुखापत झाली असेल. त्याची स्थिती गंभीर असेल, तर केवळ थंड पट्टीवर अवलंबून राहण्याची शिफारस केली जात नाही. जर तुमचे डोळे कोरडे पडत असतील तर कृत्रिम अश्रू मदत करू शकतात. गरज भासल्यास, प्रिझर्व्हेटिव्ह-मुक्त कृत्रिम अश्रू हा एक पर्याय असू शकतो. तथापि, डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय अँटीबायोटिक्स, स्टिरॉइड्स किंवा डोळ्यांची लालसरपणा कमी करणारे आय ड्रॉप्स वापरू नयेत. जर तुम्ही कॉन्टॅक्ट लेन्स वापरत असाल आणि डोळ्यांना जळजळ होत असेल, तर त्या ताबडतोब काढून टाका.

तुमचे डोळे बरे होईपर्यंत कॉन्टॅक्ट लेन्स वापरणे टाळा. जर जळजळ, वेदना, लालसरपणा किंवा अंधुक दिसणे कायम राहिल्यास नेत्रतज्ञांचा सल्ला घ्या. दिवाळीनंतर हवेत धूर किंवा प्रदूषण कायम राहिल्यास, घराबाहेर जास्त वेळ घालवणे टाळा. बाहेरची हवा विशेषतः प्रदूषित असल्यास खिडक्या बंद ठेवणे उपयुक्त ठरू शकते. फटाक्यांच्या जवळ उभे राहणे टाळा आणि पेटलेल्या फटाक्यांच्या खूप जवळ जाणे टाळा.

फटाके पेटवल्यानंतर किंवा त्यांच्या जवळ गेल्यानंतर घाणेरड्या हातांनी डोळ्यांना स्पर्श करणे टाळा. फटाके हाताळल्यानंतर आपले हात पूर्णपणे स्वच्छ धुवा. ज्यांना डोळे कोरडे पडण्याचा त्रास होतो, ते नेत्रतज्ज्ञांच्या सल्ल्यानुसार कृत्रिम अश्रू वापरू शकतात. तसेच मुलांची विशेष काळजी घ्या आणि त्यांना फटाक्यांपासून सुरक्षित अंतरावर ठेवा.

धुराच्या संपर्कात आल्यानंतर डोळ्यांची लालसरपणा, खाज सुटणे किंवा पाणी येणे कायम राहिल्यास किंवा त्यात आणखी वाढ झाल्यास, डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. डोळ्यांमध्ये तीव्र वेदना, तीव्र जळजळ, डोळे उघडण्यास अडचण, अंधुक किंवा कमी दिसणे आणि प्रकाशाची वाढलेली संवेदनशीलता यांसारख्या लक्षणांकडे सामान्य जळजळ म्हणून दुर्लक्ष करू नये.