पाकिस्तानला जे जमलं ते इतर देशांना जमेल काय? हाहाकारानंतर एका झटक्यात… मोठा निर्णय काय?

Pakistan Petrol Price Cut: पश्चिम आशियातील इस्रायल आणि इराण यांच्यातील वाढत्या संघर्षाचा परिणाम जागतिक इंधन बाजारावर होत असतानाच, भारताच्या शेजारील देश पाकिस्तानमधून एक मोठी बातमी समोर आली आहे. प्रचंड महागाईचा सामना करणाऱ्या पाकिस्तानी जनतेला दिलासा देत, शहबाज शरीफ सरकारने पेट्रोलच्या दरात प्रति लिटर 80 रुपयांची मोठी कपात जाहीर केली आहे.

पाकिस्तानने पेट्रोलची किंमत 80 रुपये प्रति लिटरने कमी करून 378 रुपये करण्याची घोषणा केली आहे. पंतप्रधान शहबाज शरीफ म्हणाले की, ही कपात सरकारच्या पेट्रोलियम लेव्ही (कर) मधून केली जाईल. जेव्हा लोक रस्त्यावर उतरले आणि पेट्रोल पंपांवर बाईक्सच्या लांबच लांब रांगा लागल्या तेव्हा ही घोषणा करण्यात आली. पेट्रोलच्या किंमतीत 42.7 टक्क्यांनी वाढ करून ती 485 रुपये प्रति लिटर करण्याचा निर्णय रात्री उशिरा घेण्यात आला. सरकारने डिझेल आणि पेट्रोलच्या ग्राहक किंमती वाढवल्यानंतर दुसऱ्याच दिवशी पाकिस्तान सरकारने पेट्रोलच्या किंमतीत ही कपात केली आहे. मध्यपूर्वेत सुरू असलेल्या संघर्षामुळे जागतिक तेलाच्या किंमती वाढण्याचे कारण म्हणून सरकारने किंमतीतील वाढ केली होती.

डिझेलच्या दरात कोणतीही कपात नाही

देशाला संबोधित करताना शहबाज शरीफ यांनी सांगितले की, ही कपात किमान एक महिना कायम राहील. ते पुढे म्हणाले की, मी वचन देतो की, जोपर्यंत तुमचे जीवन सामान्य होत नाही तोपर्यंत मी शांत बसणार नाही. शरीफ यांनी डिझेलच्या किंमतीत कपात केलेली नाही. पेट्रोलच्या किंमतीत 54.9 टक्के वाढ झाल्यानंतर डिझेलचे दर 520 रुपये प्रति लीटर राहतील. इस्लामाबादमध्ये सार्वजनिक वाहतूक पुढील एक महिना मोफत राहणार आहे, अशी माहिती अधिकाऱ्यांनी शुक्रवारी दिली.

30 दिवसांसाठी सार्वजनिक वाहतूक विनामूल्य

गृहमंत्री मोहसिन नक्वी यांनी ‘X’ (ट्विटर) वर लिहिले की, इस्लामाबादमधील सर्व सार्वजनिक वाहतूक उद्यापासून (शनिवार) पुढील 30 दिवसांसाठी सर्वसामान्यांसाठी विनामूल्य केली जाईल. ते पुढे म्हणाले की, यासाठी सरकारला 350 दशलक्ष रुपये खर्च येईल. पाकिस्तानच्या सर्वाधिक लोकसंख्या असलेल्या पंजाब प्रांताच्या मुख्यमंत्र्यांनी सरकारी सार्वजनिक वाहतुकीचे भाडे माफ केले आणि ट्रक आणि बसेससाठी “लक्ष्यित अनुदान” जाहीर केले. “आम्ही वचन देतो की परिस्थिती सुधारताच आम्ही जनतेला या आर्थिक बोजापासून मुक्त करू,” ते म्हणाले. याशिवाय सिंध (कराची) येथील प्रशासनाने मोटारसायकलस्वार आणि लहान शेतकऱ्यांसाठी अशाच प्रकारचे अनुदान जाहीर केले आहे.

इंधनाचे संकट का निर्माण झाले?

पाकिस्तान सरकारने इंधन वाचविण्याच्या उद्देशाने अनेक उपाययोजना जाहीर केल्या आहेत. यामध्ये अनेक सरकारी कार्यालयांमधील कामकाजाचे दिवस चार दिवसांपर्यंत कमी करणे, शाळांच्या सुट्ट्या वाढवणे आणि काही वर्ग ऑनलाइन घेणे यांचा समावेश आहे.

इराण युद्धामुळे निर्माण झालेल्या संकटाला तोंड देण्यासाठी अनेक आशियाई देशांनी इंधनाच्या किंमती वाढवल्या आहेत किंवा इतर उपाययोजना राबविल्या आहेत. ‘होर्मुझच्या सामुद्रधुनी’मधून ऊर्जेची वाहतूक विस्कळीत झाल्याने हे संकट निर्माण झाले आहे. गुरुवारी बांगलादेशने स्वयंपाकासाठी वापरल्या जाणार् या द्रवीकृत पेट्रोलियम गॅस (LPG) आणि काही कारमध्ये वापरल्या जाणार् या कॉम्प्रेस्ड नॅचरल गॅसच्या किंमती 29 टक्क्यांनी वाढवल्या.

आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीने दिला होता इशारा

या आठवड्याच्या सुरुवातीला, आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीने इशारा दिला की पाकिस्तानसारख्या असुरक्षित अर्थव्यवस्थांवर केवळ उच्च उर्जा किंमतींमुळेच नव्हे तर पुरवठा साखळीतील व्यत्ययांमुळे देखील दबाव आहे. 28 मार्च रोजी, IMF ने पाकिस्तानबरोबर प्रारंभिक कराराची घोषणा केली, ज्या अंतर्गत देशासाठी मदत कार्यक्रमांचा एक भाग म्हणून 1.2 अब्ज डॉलर्सचे नवीन पॅकेज जारी केले जाईल.

लाहोरमधील आणखी एक आंदोलक हाफिज अब्दुल रौफ म्हणाले की, आम्ही पाहत असलेल्या किंमती (इराण) युद्धामुळे नव्हे तर आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीच्या दबावामुळे आहेत. एक दबाव ज्याचा प्रतिकार केला पाहिजे. देवासाठी, या मागण्यांपासून मागे जा आणि लोकांबद्दल थोडी सहानुभूती दाखवा.