US Israel Iran Conflict : वेळेला चिनी सिस्टिमकडून मोठा धोका म्हणून आज इराणची झाली अशी अवस्था

इस्रायल आणि अमेरिकेने एकाचवेळी संयुक्त कारवाई करुन इराणमध्ये मोठा विद्ध्वंस घडवून आणला. इस्रायल आणि अमेरिकेने परस्परांशी समन्वय साधून हल्ले केले. इराणच्या वेगवेगळ्या शहरात मोठ्या प्रमाणात जिवीतहानी व वित्तहानी झाली. या हल्ल्यामुळे इराणची एअर डिफेन्स सिस्टिम किती कुचकामी आहे, ते सिद्ध झालं. येणारे फायटर जेट्स आणि मिसाइल्स रोखण्यात ही सिस्टिम कमी पडली. आपली हवाई सुरक्षा अभेद्य करण्यासाठी इराणने नुकतीच चीनकडून HQ-9B एअर डिफेन्स सिस्टिम विकत घेतली होती. पण चिनी माल वेळेला कसा धोका देऊ शकतो, ते दुसऱ्यांदा जगासमोर आलं. याआधी ऑपरेशन सिंदूरच्यावेळी सुद्धा HQ-9B एअर डिफेन्स सिस्टिम निष्प्रभ ठरली होती. भारताने पाकिस्तानचं हे हवाई सुरक्षा कवच भेदून आपल्याला हवे तिथे, हवे तसे हल्ले केले होते. आता HQ-9B च्या क्षमतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झालय.

चायना एअरोस्पेस सायन्स अँड इंडस्ट्री कॉर्पोरेशनने HQ-9B सिस्टिमची निर्मिती केली आहे. रशियाच्या S-300PMU आणि अमेरिकेत्या पॅट्रियट PAC-2 पासून प्रेरणा घेऊन ही सिस्टिम बनवण्यात आली आहे. चीनची स्वदेशी बनावटीची ही एअर डिफेन्स सिस्टिम आहे. 2006 साली पहिल्यांदा या सिस्टिमची चाचणी घेण्यात आली. मागच्या दशकभरापासून चीन या सिस्टिमचा वापर करत आहे. 260 किलोमीटरपर्यंत HQ-9B ची रेंज असून 50 किमी उंचीवरील मिसाइल्स, विमानांना ही सिस्टिम टार्गेट करु शकते.

कुठे तैनात होती ही सिस्टिम?

HQ-9B एकाचवेळी 6 ते 8 टार्गेट्सचा वेध घेऊ शकते. बीजिंग, तिबेट आणि दक्षिण चीन सागरी क्षेत्रात ही सिस्टिम तैनात आहे. जमिनीवरुन हवेतील उडत्या लक्ष्याचा वेध घेणारी ही सिस्टिम आहे. इराणचं इस्रायल बरोबर जून 2025 मध्ये सुद्धा युद्धा झालं होतं. त्यावेळी S-300PMU सिस्टिमने खूप खराब कामगिरी केलेली. म्हणून इराणने चीनकडून HQ-9B एअर डिफेन्स सिस्टिम विकत घेतली. इराणकडून नातांझ अणूऊर्जा प्रकल्प, फॉर्दो, IRGC मुख्यालय, UAV तळ आणि एअर बेसेस अशा ठिकाणी ही सिस्टिम तैनात केली होती. चीनकडून शस्त्रास्त्र निर्मितीमध्ये मोठे दावे केले जातात. पण वास्तवात ते किती पोकळ आहे हे दिसून येतय.