जयहिंद… वंदे मातरमऐवजी सलाम, इन्शाल्लाह… वादात सापडलेली बुशरा बानो कोण? देशभर का होतोय संताप?
आयपीएस बुशरा बानो यांची वादग्रस्त व्हिडिओनंतर बदली करण्यात आली. दोन मुलांची आई असतानाही त्यांनी आयपीएससारखी कठीण परीक्षा उत्तीर्ण केली. त्यांनी सौदी अरेबियातही नोकरी केली आहे. त्यांची कहाणी अनेक महिलांसाठी उदाहरण आहे.

बंगालच्या खडगपूरच्या अतिरिक्त पोलीस अधीक्षक बुशरा बानो यांची बदली करण्यात आली. गेल्या काही दिवसांपासून त्यांच्या एका व्हिडीओमुळे सोशल मीडियावर खूप टीका होत होती. व्हिडीओमध्ये त्या अल्पसंख्याकांसाठी अलीगढ मुस्लिम युनिव्हर्सिटीत चालणाऱ्या फ्री यूपीएससी कोचिंगबद्दल सांगत होत्या. व्हिडीओच्या सुरुवातीला आणि शेवटी त्यांनी अस्सलामुअलैकुम, इंशाअल्लाह आणि जजाकल्लाह यांसारख्या शब्दांचा वापर केला होता, ज्याबाबत प्रश्न उपस्थित करण्यात आले. सोशल मीडियावर लोकांनी याबाबत त्यांना ट्रोल केले आणि म्हटले की जय हिंद आणि वंदे मातरम् बोलणे सोडून एक आयपीएस सलाम करत आहे. प्रकरण मुख्य सचिवांपर्यंत पोहोचले, त्यानंतर त्यांची बदली करण्यात आली. चला जाणून घेऊया अखेर कोण आहेत बुशरा बानो?
आयपीएस अधिकारी बुशरा बानो यांचे नाव त्या महिलांमध्ये गणले जाते, ज्यांनी लग्न आणि दोन मुलांच्या जबाबदाऱ्या सांभाळत यूपीएससीसारखी कठीण परीक्षेची तयारी केली आणि उत्तीर्ण केली. त्यांचा हा प्रवास इतर महिलांसाठी प्रेरणादायी आहे. त्यांची यूपीएससी यशोगाथा हजारो महिलांना पुढे जाण्याचा मार्ग दाखवते. त्या सौदी अरेबियातही नोकरी करून आल्या आहेत.
बुशरा बानो यांचा जन्म उत्तर प्रदेशातील कन्नौज जिल्ह्यात झाला. त्यांनी अलीगढ मुस्लिम युनिव्हर्सिटी (एएमयू)तून मॅनेजमेंट स्टडीजमध्ये पीएचडी केली आणि त्यासोबतच युजीसी नेट-जेआरएफही उत्तीर्ण केले. लग्नानंतर त्यांनी आपल्या कुटुंबाच्या जबाबदाऱ्या पार पाडल्या, तसेच आपले स्वप्न साकार करण्याचाही प्रयत्न केला आणि हाच प्रयत्न नंतर त्यांच्या कठोर परिश्रमाने यशात परिवर्तित झाला.
काही वर्षे बुशरा बानो यांनी सौदी अरेबियात असिस्टंट प्रोफेसर म्हणून नोकरी केली. त्यानंतर त्या भारतात परतून यूपीएससी परीक्षेची तयारी करण्याचा निर्णय घेतला. त्यांनी लग्न आणि दोन मुलांच्या जबाबदाऱ्या सांभाळत यूपीएससीची कठीण परीक्षा उत्तीर्ण केली. यूपीएससीच्या तयारीदरम्यान अलीगढ मुस्लिम युनिव्हर्सिटीच्या रेसिडेन्शियल कोचिंग अकॅडमी (आरसीए)ने त्यांना खूप मदत केली. या काळात त्यांच्या पतीचाही त्यांना पूर्ण साथ मिळाला.
बुशरा बानो यांनी पहिल्यांदा २०१८ मध्ये यूपीएससी परीक्षा उत्तीर्ण केली होती. त्यांना अखिल भारतीय रँक २७७ मिळाली आणि इंडियन रेल्वे ट्रॅफिक सर्व्हिस (आयआरटीएस)साठी निवड झाली. मात्र त्यावेळी त्या दुसऱ्या बाळाची आई होणार होत्या. गर्भधारणेमुळे त्या या सेवेत सामील होऊ शकल्या नाहीत. त्यानंतर त्यांनी पुन्हा परीक्षा दिली आणि २०१९ मध्ये अखिल भारतीय रँक २३४ मिळवली. यावेळी त्यांची निवड भारतीय पोलीस सेवा (आयपीएस)मध्ये झाली.
बुशरा बानो यांच्याकडे एमए, एमबीए, पीएचडी आणि नेट-जेआरएफ यांसारख्या पात्रताही आहेत. त्या उत्तर प्रदेशात एसडीएम पदावरही काम करून आल्या आहेत. बुशरा बानो पश्चिम बंगाल कॅडरच्या २०२१ बॅचच्या आयपीएस अधिकारी आहेत. त्यांची पहिली पोस्टिंग हुगली ग्रामीण जिल्ह्यात असिस्टंट सुपरिंटेंडंट ऑफ पोलिस (एएसपी) म्हणून झाली होती. जून २०२६ मध्ये त्यांना पदोन्नती देऊन अतिरिक्त सुपरिंटेंडंट ऑफ पोलिस (अतिरिक्त एसपी) बनवण्यात आले. सध्या त्या पश्चिम बंगालच्या खडगपूरमध्ये अतिरिक्त एसपी पदावर तैनात होत्या. मात्र आता त्यांची बदली करण्यात आली आहे.