जास्त प्रमाणात प्रोटीन खाल्ल्याने शरीरावर काय परिणाम होतात?
आजकाल प्रोटीन सप्लीमेंटचा ट्रेंड वेगाने वाढत आहे आणि फिटनेसशी संबंधित लोक ह्याचे सेवन करत आहेत. अशा परिस्थितीत, जास्त प्रमाणात प्रथिने पूरक शरीराला हानी पोहोचवू शकते की नाही हे जाणून घेणे महत्वाचे आहे. चला यावर बारकाईने नजर टाकूया.
आजच्या काळात प्रथिने पूरक आहारांचा वापर वेगाने वाढला आहे. जिममध्ये जाणारे लोक, शरीर तयार करण्याचा प्रयत्न करणारे तरुण, खेळाडू, फिटनेसवर लक्ष केंद्रित करणारे लोक आणि कधीकधी वजन कमी करण्याचा किंवा वाढवण्याचा प्रयत्न करणारे लोकही याचा वापर करतात. प्रथिने शरीरासाठी एक आवश्यक पोषक आहे, कारण ते स्नायू, हाडे आणि ऊतींच्या निर्मिती आणि दुरुस्तीस मदत करते. परंतु याचा अर्थ असा नाही की आवश्यकतेपेक्षा जास्त प्रथिने पूरक आहार घेणे नेहमीच फायदेशीर ठरेल. जेव्हा शरीराच्या गरजेपेक्षा जास्त पूरक आहार घेतला जातो तेव्हा त्याचा परिणाम पचन, मूत्रपिंडावरील दाब, पाण्याची कमतरता आणि शरीराच्या संतुलनावर दिसून येतो. विशेष म्हणजे प्रत्येक व्यक्तीच्या गरजा वेगळ्या असतात.
वय, वजन, शारीरिक हालचाली, आरोग्याची स्थिती आणि आहार यावर प्रथिनांचे प्रमाण निश्चित केले जाते. चला जाणून घेऊया अधिक प्रोटीन सप्लीमेंट्स घेतल्याने शरीराचे काय नुकसान होऊ शकते. जास्त प्रमाणात प्रथिने पूरक आहार घेतल्यास शरीरावर बरेच परिणाम होऊ शकतात. काही लोकांना फुशारकी, गॅस, बद्धकोष्ठता, अपचन किंवा अतिसार यासारख्या पाचक समस्या असू शकतात. जेव्हा आपण अधिक प्रथिने घेता तेव्हा शरीराला पचन करण्यासाठी आणि वापरण्यासाठी अधिक पाण्याची आवश्यकता असते, ज्यामुळे डिहायड्रेशनचा धोका वाढू शकतो.
बराच काळ जास्त प्रमाणात प्रथिने सेवन केल्याने मूत्रपिंडावरील दबाव वाढू शकतो, विशेषत: अशा लोकांमध्ये ज्यांना मूत्रपिंडाची समस्या आहे. काही पूरक आहारांमध्ये साखर, फ्लेवर्स, कृत्रिम घटक किंवा त्याहूनही जास्त कॅलरी असतात, ज्यामुळे वजन वाढू शकते. बर् याच वेळा लोक सामान्य आहाराऐवजी पूरक आहारावर अधिक अवलंबून असतात, ज्यामुळे शरीराला आवश्यक असलेले इतर पोषक घटक कमी मिळतात. म्हणूनच, केवळ प्रमाणच नव्हे तर परिशिष्टाची गुणवत्ता देखील महत्वाची आहे. प्रथिने पूरक आहारांची योग्य मात्रा प्रत्येक व्यक्तीमध्ये भिन्न असू शकते. हे त्या व्यक्तीचे वय, त्याचे वजन किती आहे, तो किती व्यायाम करतो आणि त्याचा आहार कसा आहे यावर अवलंबून असते. सामान्यत: निरोगी प्रौढांना प्रति किलोग्राम वजन सुमारे 0.8 ते 1 ग्रॅम प्रथिने आवश्यक असल्याचे मानले जाते, तर ही आवश्यकता अत्यंत सक्रिय लोक किंवा खेळाडूंमध्ये जास्त असू शकते. लक्षात ठेवा, ही एकूण प्रथिने सामग्री आहे, ज्यात अन्न आणि पूरक आहार दोन्ही समाविष्ट आहेत. त्यामुळे गरजेशिवाय पूरक आहार घेणे योग्य मानले जात नाही. प्रथम हे समजून घेणे आवश्यक आहे की अन्नातून किती प्रथिने मिळवली जात आहेत. योग्य मात्रा ठरवण्यासाठी डॉक्टर किंवा आहारतज्ञांचा सल्ला घेणे चांगले.
या गोष्टीही लक्षात ठेवा
प्रथिने पूरक आहार घेण्यापूर्वी, लेबल वाचा आणि त्याचे प्रमाण, घटक आणि कालबाह्यता तारीख तपासा. केवळ जाहिराती किंवा इतर पाहून कोणतेही परिशिष्ट सुरू करू नका. मूत्रपिंड, यकृत किंवा पचनक्रियेशी संबंधित जुनाट समस्या असल्यास डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय त्याचे सेवन करू नका. संतुलित जेवणाचा पर्याय म्हणून पूरक आहाराकडे नव्हे तर आवश्यकतेनुसार अॅक्सेसरी म्हणून पहा. दिवसभर पुरेसे पाणी पिणे देखील महत्वाचे आहे. पूरक आहार घेतल्यानंतर पोट अस्वस्थ होणे, सूज येणे, मळमळ होणे किंवा इतर समस्या जाणवत असतील तर सेवन थांबवा आणि तज्ञांचा सल्ला घ्या.
