तुमचा साबण-शॅम्पू शाकाहारी की मांसाहारी? आता पॅकेटवरच कळणार! सरकारने बदलले पॅकेजिंगचे नियम
ह्यापुढे तुम्हाला बाजारातून साबण, शॅम्पू किंवा टूथपेस्ट खरेदी करण्यापूर्वी थोडी काळजी घ्यावी लागेल. केंद्र सरकारने सौंदर्य प्रसाधने आणि वैयक्तिक वापराच्या उत्पादनांसाठी एक नवीन नियम लागू केला आहे, जो सोमवार, २१ सप्टेंबरपासून अंमलात आला आहे. आता एखादे उत्पादन शाकाहारी आहे की मांसाहारी, हे जाणून घेण्यासाठी त्यातील घटकांची लांबलचक यादी वाचण्याची गरज नाही.

साबण, शॅम्पू, टूथपेस्ट आणि इतर सौंदर्य प्रसाधने व प्रसाधन सामग्री खरेदी करणाऱ्या ग्राहकांना आता उत्पादनात वापरलेले घटक शाकाहारी आहेत की मांसाहारी, हे ओळखणे सोपे जाईल का? केंद्र सरकारने पॅकेज केलेल्या उत्पादनांच्या लेबलिंगशी संबंधित नियमांमध्ये बदल केला असून, ही उत्पादने शाकाहारी आहेत की मांसाहारी, याची माहिती त्यांच्या पॅकेजिंगवर देणे अनिवार्य केले आहे. १ / ७
ग्राहक व्यवहार मंत्रालयाने कायदेशीर मेट्रोलॉजी (पॅकेज केलेल्या वस्तू) नियम, २०११ मध्ये सुधारणा केली आहे. ही सुधारणा सोमवार (२१ सप्टेंबर, २०२६) पासून अंमलात आली आहे. नवीन नियमांनुसार, शाकाहारी उत्पादनांच्या पॅकेजिंगवर हिरवा ठिपका लावणे अनिवार्य असेल. याव्यतिरिक्त, मांसाहारी उत्पादनांसाठी लाल किंवा तपकिरी ठिपका लावणे आवश्यक असेल.
पॅकेजिंगवरील उत्पादनाची महत्त्वाची माहिती अधिक स्पष्ट आणि सहज समजेल अशी करणे, हा सरकारच्या या निर्णयाचा उद्देश आहे. रंगांवर आधारित हे चिन्ह एक दृश्य संकेत म्हणून काम करेल, ज्यामुळे ग्राहकांना जास्त माहिती न वाचता उत्पादनाचा प्रकार ओळखता येईल.
ही प्रणाली विशेषतः दैनंदिन वापराच्या उत्पादनांना लागू होईल. यामध्ये साबण, शॅम्पू, टूथपेस्ट तसेच इतर सौंदर्य प्रसाधने आणि प्रसाधन सामग्रीचा समावेश आहे. सोप्या भाषेत सांगायचे झाल्यास, आता ही उत्पादने खरेदी करताना, ग्राहक पॅकेजिंगवरील 'रंगीत ठिपक्या'द्वारे ती शाकाहारी आहेत की मांसाहारी, हे ओळखू शकतील.
नवीन नियमांनुसार, हे चिन्ह पॅकेजच्या मुख्य डिस्प्ले पॅनलच्या वरच्या बाजूला लावले जाईल. याचा उद्देश हा आहे की, खरेदी करताना ग्राहकाला उत्पादनाबद्दलची संपूर्ण माहिती मिळवणे सोपे व्हावे आणि उत्पादन शाकाहारी आहे की मांसाहारी हे शोधण्यासाठी त्याला घटकांची संपूर्ण यादी वाचावी लागू नये.
आतापर्यंत, अनेक सौंदर्यप्रसाधने आणि वैयक्तिक वापराच्या उत्पादनांमध्ये वापरलेले घटक जाणून घेण्यासाठी ग्राहकांना पॅकेजवरील माहिती वाचावी लागत असे. नवीन नियमानंतर, ही माहिती पॅकेजच्या मुख्य भागावरच एका विशिष्ट चिन्हाद्वारे उपलब्ध होईल.
नवीन नियम लागू झाल्यानंतर, संबंधित उत्पादनांच्या उत्पादकांना आणि विक्रेत्यांना विहित लेबलिंग नियमांचे पालन करणे बंधनकारक असेल. याचा अर्थ असा की, बाजारात येणाऱ्या संबंधित पॅकेजिंगवर उत्पादनाचे शाकाहारी किंवा मांसाहारी स्वरूप ओळखण्यासाठी विहित रंगाचे चिन्ह असणे आवश्यक आहे. हा बदल 'कायदेशीर मापनशास्त्र' (Legal Metrology) अंतर्गत पॅकेजिंग आणि ग्राहक माहितीशी संबंधित नियमांनुसार करण्यात आला आहे.