Hair Fall : हे पदार्थ खाल्ल्याने, वाढते ‘हेअर फॉल’ ची समस्या.. केसगळती वाढविणाऱ्या या पदार्थापासून रहा चार हात लांब!

मुंबई : केसांच्या सौंदर्यासाठी आणि मजबूतीसाठी आपण अनेक पद्धती वापरतो. परंतु, असे काही पदार्थ आहेत ज्याचे सेवन केल्याने, केस अधिक प्रमाणात गळतात. नेचर जर्नलमध्ये प्रसिद्ध झालेल्या लेखानुसार, केस गळण्यात आनुवंशिकता, मानसशास्त्र आणि जीवनशैली महत्त्वाची भूमिका बजावतात. अधिक माहितीसाठी, टोकियो मेडिकल आणि डेंटल युनिव्हर्सिटीच्या संशोधकांनी उंदरांवर संशोधन (Research on rats) केले आणि उच्च चरबीयुक्त आहार केस गळणे आणि पातळ होण्यावर कसा परिणाम करतो हे शोधण्याचा प्रयत्न केला. संशोधकांना असे आढळून आले की जास्त चरबीयुक्त आहार (Fatty diet) आणि लठ्ठपणा असलेल्या लोकांमध्ये हेअर फॉलिकल स्टेम सेल्स (एचएफएससी) कमी होतात, जे केसांची वाढ रोखतात, ज्यामुळे केस पुन्हा वाढू शकत नाहीत किंवा केसांच्या मुळांना नुकसान होते. सामान्यतः HFSC ही प्रक्रिया असते ज्यामध्ये आपले केस सतत वाढतात. संशोधनाचे प्रमुख लेखक हिरोनोबू मोरिंगा यांच्या मते, उंदरांवर केलेल्या संशोधनात असे आढळून आले आहे की जास्त चरबीयुक्त आहारामुळे एचएफएससी कमी होऊन केस पातळ (Hair thin) होतात. पुढे ही समस्या केस गळण्यास कारणीभूत ठरते.

1. जास्त गोड पदार्थ- जर तुम्ही जास्त गोड खाल्ल्यास ते तुमच्या केसांसाठी चांगले नाही. जास्त साखर खाल्ल्याने आपल्या आरोग्यावरही वाईट परिणाम होतो.
2. डाएट सोडा- आजकाल फिटनेस प्रेमींमध्ये डायट सोड्याचा ट्रेंड वाढला आहे. पण जास्त प्रमाणात डाएट सोडा घेतल्याने केस गळू शकतात.
3. कच्च्या अंड्याचा पांढरा – केसांच्या मजबुतीसाठी अंडे चांगले मानले जाते पण ते कच्चे खाऊ नये. अंड्याचा कच्चा भाग, बायोट खाल्ल्याने केस अधिक गळतात.
4. जंक फूड- जंक फूडमध्ये सॅच्युरेटेड आणि मोनोसॅच्युरेटेड फॅट्स असतात, ज्यामुळे केसगळती वाढण्याची शक्यता असते. जंक फूड DHT संप्रेरक पातळी वाढवू शकते
5. अल्कोहोल- आपले केस केराटिन नावाच्या प्रथिनापासून बनलेले असतात. अल्कोहोलचा प्रोटीन-संश्लेषणावर नकारात्मक प्रभाव पडतो. यामुळे केस कमकुवत होतात आणि तुटतात.
6. मासे- गेल्या काही वर्षात वातावरणातील बदलामुळे माशांमध्ये पारा वाढला आहे. हा पारा माशांच्या माध्यमातून आपल्या शरीरात पोहोचतो आणि केस गळण्यास सुरूवात होते.

केस गळणे थांबवण्याचे उपाय

संशोधकांनी सांगितले आहे की तुम्ही जे खाता ते केसांची वाढ होते आणि केस गळणे देखील थांबवते. भोपळ्याच्या बियांच्या तेलावरही काही संशोधन केले गेले आहे, त्यानुसार भोपळ्याच्या बियांचे तेल ही क्रिया रोखते. उंदरांमध्ये 5-अल्फा-रिडक्टेज हे एन्झाइम आहे T5-अल्फा-रिडक्टेस हे एन्झाइम आहे जे टेस्टोस्टेरॉनचे शक्तिशाली एंड्रोजन, DHT मध्ये रूपांतर करते. जर 5-AR पातळी वाढली तर अधिक टेस्टोस्टेरॉनचे DHT मध्ये रूपांतर होईल ज्यामुळे केस गळणे अधिक होते. संशोधकांना असे आढळले आहे की भोपळ्याच्या बियांचे तेल पुरुष आणि स्त्रिया दोघांच्या केस गळतीवर उपचार करण्यासाठी प्रभावी ठरू शकते. या संशोधनात 76 पुरुषांनी 24 आठवडे दररोज 400 मिलीग्राम भोपळ्याच्या बियांचे तेल लावले. निष्कर्षात असे दिसून आले की टाळूच्या केसांमध्ये फरक आहे आणि केसांची वाढ देखील सुरू झाली आहे.

केस गळणे थांबवण्याचे 5 इतर मार्ग

1. मसाज तेल: ऑलिव्ह ऑईल किंवा बदामाच्या तेलाने मसाज करा, यामुळे टाळूचे रक्त परिसंचरण वाढेल.
2. पाणी प्यायला ठेवा : उन्हाळ्यात तसेच इतर ऋतूंमध्ये तसेच इतर ऋतूंमध्ये पुरेसे पाणी प्या जेणेकरून शरीर हायड्रेट राहते.
3. सकस आहार घ्या: प्रथिने, कार्ब आणि कमी चरबीयुक्त आहार घ्या. कारण तुम्ही ज्या प्रकारचा आहार घ्याल, तेवढाच फिटनेस तुम्हाला मिळेल.
4. धुळीच्या ठिकाणी जाणे टाळा: अनेकदा लोक धुळीच्या ठिकाणी जाणे टाळता येत नाही अशा वेळी तुम्ही बाहेर जाल तेव्हा तुमचे केस झाकून ठेवा.
5. दिवसा तेल लावू नका : जर तुम्हाला घराबाहेर जावे लागत असेल तर दिवसा तेल लावणे टाळा.