GK : भारतीय चलनी नोटांचा कागद कशापासून बनवला जातो? उत्तर वाचून हैराण व्हाल
Indian Currency : तुम्ही दररोजच्या व्यवहारात नोटांचा वापर करत असाल. पण या नोटा तयार करण्यासाठी सामान्य नव्हे तर एक वेगळ्या प्रकारचा कागद वापरला जातो. या कागदाविषयी माहिती जाणून घेऊयात.
Money Rule
Image Credit source: Google
- सामान्य कागदाचा वापर नाही: आपण ज्याला ‘चलन नोट’ म्हणतो, ती प्रत्यक्षात सामान्य कागदापासून बनलेली नसते. जर नोटा कागदाच्या असत्या, तर त्या पाण्यात भिजल्या असत्या किंवा लवकर फाटल्या असत्या.
- 100% कापूस : भारतीय चलनी नोटा बनवण्यासाठी 100% कापूस वापरला जातो. कापसाचे तंतू हे लाकडापासून बनवलेल्या कागदापेक्षा अधिक मजबूत आणि टिकाऊ असतात.
- टिकाऊपणाचे कारण: कापसाच्या तंतूंमध्ये ‘सेल्युलोज’ नावाचा घटक असतो. नोटा बनवताना कापसामध्ये काही विशेष रसायने आणि तागाचे मिश्रण केले जाते, ज्यामुळे नोटांचा पोत अधिक मजबूत होतो आणि त्या लवकर खराब होत नाहीत.
- सुरक्षा वैशिष्ट्ये: नोटा छापताना केवळ कापूस वापरला जात नाही, तर त्यात सुरक्षा धागा, वॉटरमार्क आणि इतर गुप्त चिन्हांचा समावेश केला जातो, जेणेकरून बनावट नोटा ओळखणे सोपे होते.
- विशेष शाईचा वापर: नोटांवर छपाई करण्यासाठी खास प्रकारच्या शाईचा वापर केला जातो, जी नोटांना एक विशिष्ट स्पर्श देते. यामुळे अंध व्यक्तींनाही स्पर्श करून नोटा ओळखता येतात.
