तुम्हाला माहितीये का ‘नायक’ सिनेमा ठरला होता सुपरफ्लॉप, पण दिग्दर्शकाच्या एका निर्णयाने ठरला सुपरहिट

बॉलिवूड अभिनेते अनिल कपूर यांनी आपल्या चित्रपट कारकिर्दीत अनेक उत्कृष्ट आणि यशस्वी चित्रपट दिले आहेत. ‘तेजाब’पासून ‘बेटा’, ‘राम लखन’ यांपर्यंत अनेक चित्रपट त्यांच्या नावावर आहेत. या चित्रपटांनी बॉक्स ऑफिसवर जबरदस्त कमाई केली. अभिनेत्याच्या कारकिर्दीत एक असाही चित्रपट आहे जो बॉक्स ऑफिसवर फ्लॉप ठरला, पण नंतर प्रेक्षकांनी त्याला कल्ट क्लासिक बनवले. आम्ही बोलत आहोत सप्टेंबर २००१ मध्ये आलेल्या ‘नायक: द रियल हीरो’ या चित्रपटाबद्दल. एक दिवस मुख्यमंत्री बनण्याची ही कथा तुम्हाला कदाचित खूप आवडली असेल, पण खरे तर बॉक्स ऑफिसवर ती फ्लॉप ठरली होती. या चित्रपटात अमरीश पुरी यांनी महत्त्वाची भूमिका साकारली होती. जाणून घ्या ती ५ कारणे ज्यामुळे या चित्रपटाला फ्लॉप ठरला.

हिंदी चित्रपटात अनेक सुपरहिट चित्रपट साउथचे रीमेक आहेत. अनिल कपूरचा ‘नायक’ हा त्यापैकी एक होता. हा तमिळ ब्लॉकबस्टर ‘मुधलवन’चा हिंदी रीमेक होता. हिंदी आणि साउथ दोन्ही आवृत्त्या शंकर यांनीच दिग्दर्शित केल्या होत्या. पण हिंदी आवृत्तीतील प्रत्येक दृश्य, बॅकग्राउंड संगीत, थीम अगदी साउथ चित्रपटाप्रमाणेच बनवला गेला होता. म्हणजे प्रत्येक दृश्य एकसारखे होते. चित्रपटात साउथ इंडियन स्टाईल जास्त दिसत होती. त्या काळात अशा चित्रपटांची चलती नव्हती.

जास्त बजेट

२००१ साली आलेल्या या चित्रपटाच्या निर्मितीसाठी निर्मात्यांनी २१ कोटी रुपये खर्च केले होते. भारताच्या बॉक्स ऑफिसवर या चित्रपटाने १० कोटी रुपयांपेक्षा थोडे जास्त नेट कलेक्शन केले. ग्रॉस कलेक्शन सुमारे १४ कोटी रुपये होते आणि जागतिक स्तरावर हा चित्रपट १७ कोटींवरच थांबला. निर्माते आपला बजेट या कलेक्शनमधून वसूल करू शकले नाहीत.

राजकीय ड्रामा

२००० आणि २००१ चा काळ रोमँटिक आणि कौटुंबिक ड्रामा चित्रपटांचा होता. त्या वर्षी ‘कभी खुशी कभी गम’, ‘गदर’ आणि ‘लगान’ सारख्या चित्रपटांना प्रेक्षकांनी पसंत केले होते. अशा परिस्थितीत अनिल कपूरचा हा वेगळ्या प्रकारचा राजकीय ड्रामा चित्रपट प्रेक्षकांच्या नजरेतून निसटला. मात्र नंतर दिग्दर्शकाने टीव्हीवर हा सिनेमा आणण्याचा निर्णय घेतला आणि प्रेक्षकांनी त्याला कल्ट क्लासिक बनवले.

अमेरिका ९/११ हल्ला

अनिल कपूरचा ‘नायक’ चित्रपट थिएटरमध्ये ७ सप्टेंबर २००१ रोजी प्रदर्शित झाला होता. चित्रपटाच्या प्रदर्शनाच्या अगदी ४ दिवसांनंतर अमेरिकेत ९/११ चा हल्ला झाला होता. निर्माता ए.एम. रत्नम यांनी मान्य केले होते की या हल्ल्यामुळे थिएटरमध्ये प्रदर्शित झालेल्या या चित्रपटाच्या कलेक्शनवर वाईट परिणाम झाला. चित्रपटाला अपेक्षित कलेक्शन न मिळण्याचे एक कारण ९/११ च्या हल्ल्याला दिले जाते. या हल्ल्याने संपूर्ण जग हादरले होते.

चित्रपटाची मार्केटिंग कमी

चित्रपट प्रदर्शनापूर्वी आलेल्या ट्रेलरने प्रेक्षकांना प्रभावित केले नव्हते. या चित्रपटासाठी कोणतेही विशेष मार्केटिंग किंवा बज निर्माण केला गेला नव्हता. असेही मानले जाते की चित्रपट ३ तासांचा लांबलचक होता आणि मंद गतीने पुढे जात होता. चित्रपटात अनिल कपूरचे पात्र एक दिवसासाठी मुख्यमंत्री बनते आणि अनेक मुद्द्यांवर आपला आवाज उठवते. थिएटरमध्ये फ्लॉप ठरल्यानंतर जेव्हा हा चित्रपट टीव्हीवर आला, तेव्हा हे मुद्दे प्रेक्षकांना आपले वाटू लागले.