Bariatric surgery : ‘बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रिये’ चे आहेत अनेक फायदे; वजन कमी करण्यासाठी तुम्हीही घेऊ शकता याची मदत!
गेल्या काही वर्षांत वजन कमी करण्याच्या शस्त्रक्रियेची लोकप्रियता वाढली आहे. 2021 मध्ये बॅरिएट्रिक सर्जरीचा बाजार हिस्सा 12.1 टक्के होता. या शस्त्रक्रियेचा खर्च अडीच लाख रुपयांपासून सुरू होतो.
वैद्यकीय क्षेत्रात अधिकतर खर्च ऑर्थोपेडिक, हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी, IVF, दंत, कॉस्मेटिक आणि नेत्ररोग आणि अगदी बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रियांमध्ये (In bariatric surgeries) विभागलेला आहे. बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रिया जास्त वजन असलेल्या किंवा लठ्ठ लोकांना वजन कमी करण्यास मदत करते. या महिन्याच्या सुरुवातीला 160 किलो वजनाची केनियन महिला नुकतीच मुंबईत वजन कमी करण्याची शस्त्रक्रिया करण्यासाठी आली होती. चार महिन्यांत त्याने 39 किलो वजन कमी केले. गेल्या काही वर्षांत वजन कमी करण्याच्या शस्त्रक्रियेची लोकप्रियता वाढली (Popularity increased) आहे. 2021 मध्ये बॅरिएट्रिक सर्जरीचा मेडीकल बाजार हिस्सा 12.1 टक्के होता. इतर देशांच्या तुलनेत भारताचा मोठा फायदा आहे; सुपर स्पेशालिटी रुग्णालये आहेत जी कमी किमतीत शस्त्रक्रिया करतात. अॅकॉर्ड सुपर स्पेशालिटी हॉस्पिटल, फरीदाबादचे अध्यक्ष डॉ. प्रबल रॉय यांनी टीव्ही 9 ला सांगितले की, बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रियेची किंमत 2.5 लाख रुपयांपासून सुरू होते, परंतु याला वजन कमी करण्याची (to lose weight) शस्त्रक्रिया म्हणता कामा नये.
डॉ. रॉय म्हणाले, “बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रिया ही एखाद्या व्यक्तीला वजन कमी करण्यास मदत करणाऱ्या प्रक्रियेपेक्षा खूपच जास्त आहे. ही शस्त्रक्रिया लठ्ठपणाशी संबंधित सर्व चयापचय समस्या जसे की मधुमेह, उच्च रक्तदाब, सांधेदुखी आणि हृदयविकारांवर उपचार करते. दुसऱ्या शब्दांत ही एक चयापचय शस्त्रक्रिया आहे कारण ती शरीरात अनेक गोष्टी बदलते.
ही शस्त्रक्रिया प्रत्येकासाठी आहे का?
ही शस्त्रक्रिया अशा लोकांसाठी आहे ज्यांचे वजन कमी करण्याचे ध्येय किमान 30 किलो किंवा त्याहून अधिक आहे. वजन कमी करण्याचा नैसर्गिक मार्ग शस्त्रक्रियेपेक्षा खूपच चांगला असला तरी, एखाद्या व्यक्तीला कमीतकमी 10 वर्षे वजन टिकवून ठेवण्याची गरज असलेल्या परिस्थितीत बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रिया चांगले परिणाम देते.
सर्व शस्त्रक्रियांना १००% यश मिळत नाही
तज्ज्ञ म्हणाले की, प्रत्येक शस्त्रक्रियेचा प्रत्येक व्यक्तीवर सारखा परिणाम होत नाही. डॉ. रॉय म्हणाले, “लठ्ठपणा हा एक आजार आहे. वेगवेगळ्या रोगांवर उपचार करण्याच्या वेगवेगळ्या पद्धती आहेत. जसे काही रुग्ण औषधांवर वेगळ्या पद्धतीने प्रतिक्रिया देतात, तसेच बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रिया देखील करतात.
याच्याशी संबंधित काही धोके आहेत का?
अखेर ही एक शस्त्रक्रिया असल्याचे त्यांनी सांगितले. “भारतीय आपल्या आहारात कमी प्रथिने घेतात आणि आपल्यापैकी बहुतेक शाकाहारी आहेत ज्यामुळे शरीरात अनेक कमतरता निर्माण होतात. आपण कार्ब खातो पण निकृष्ट दर्जाची प्रथिने खातो. त्यामुळे संपूर्ण प्रक्रिया भारतीय आहारानुसार काळजीपूर्वक व्यवस्थापित केली पाहिजे.
शस्त्रक्रियेनंतर योग्य आहाराचे पालन करा
जर एखाद्या व्यक्तीवर शस्त्रक्रिया झाली असेल तर याचा अर्थ असा नाही की, तो आता त्याला पाहिजे ते खाऊ शकतो. डॉ. रॉय यांनी सांगीतले की, “त्याला फार काळजीपूर्वक आहारावर लक्ष द्यावे लागते; यात उत्तम दर्जाचे प्रथिनयुक्त अन्न असावे लागते.
