ईशा संस्थेचा गॅसिफायर स्मशानभूमीचा उपक्रम म्हणजे “पवित्र कार्य”; सर्वोच्च न्यायालयाकडून कौतुक

सर्वोच्च न्यायालयात आज कोयंबतूर येथील ईशा योगा सेंटरमध्ये उभारलेल्या आधुनिक गॅस स्मशानभूमी संदर्भातील विशेष अनुमती याचिका (SLP) वर सुनावणी झाली. ही याचिका यापूर्वी मद्रास उच्च न्यायालयाने फेटाळली होती. सुनावणीदरम्यान माननीय सरन्यायाधीशांनी ईशाच्या सेवेचे “पवित्र कार्य” असे कौतुक केले. तसेच, याचिकाकर्त्यास पर्यायी जमीन देण्याबाबत दोन्ही पक्षांनी सामंजस्याने तोडगा काढावा, असा सल्ला न्यायालयाने दिला.

याचिकाकर्त्याने यापूर्वीच आपल्या जमिनीचा काही भाग ईशाला विकला आहे. उर्वरित शेजारील जमिनीबाबत दोन्ही पक्षांनी चर्चा करून मैत्रीपूर्ण तोडगा काढावा, असे न्यायालयाने सुचवले. दोन्ही बाजूंनी हे मान्य केले असून, चर्चेद्वारे प्रकरण निकाली काढण्यास सहमती दर्शवली आहे. यासाठी मद्रास उच्च न्यायालयाचे निवृत्त न्यायमूर्ती राजेंद्रन यांची मध्यस्थ म्हणून नियुक्ती करण्याचे आदेश न्यायालयाने दिले.

मद्रास कोर्ट काय म्हणाले होते?

ईशाने उभारलेल्या आधुनिक गॅसिफायर स्मशानभूमीविरोधातील प्रकरण यापूर्वी मद्रास उच्च न्यायालयाने फेटाळताना म्हटले होते की, “याचिकाकर्त्यांकडे कोणतेही कायदेशीर आधार नाहीत. गॅसिफायर स्मशानभूमी योग्य पंचायत परवानगी घेऊन आणि नियमांनुसार बांधण्यात आली आहे. शिवाय, विशेषतः गॅस स्मशानभूमी समाजासाठी उपयुक्त असून, तिला जनहिताविरुद्ध म्हणता येणार नाही.”

ईशा फाऊंडेशनच्या आसपासच्या पाचहून अधिक ग्रामपंचायतींतील नागरिकांनी त्यांच्या परिसरात स्मशानभूमी उभारण्याची मागणी शासकीय अधिकाऱ्यांकडे केली होती. त्यानंतर पंचायत परवानगी तसेच तमिळनाडू प्रदूषण नियंत्रण मंडळासह संबंधित शासकीय विभागांच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करून ईशा फाउंडेशनने आधुनिक गॅसिफायर स्मशानभूमी उभारली.

2010 पासून कार्य

ईशा फाउंडेशन 2010 पासून तमिळनाडूमधील विविध भागांत “Dignity in Death” या उदात्त उद्देशाने स्मशानभूमी चालवत आणि देखभाल करत आहे. सध्या चेन्नई (बेसंट नगर), कोयंबतूर, नेयवेली, वेल्लोर आणि तंजावूर आदी ठिकाणी मिळून 30 स्मशानभूमींचे व्यवस्थापन ईशा करते.

या स्मशानभूमींमध्ये शांत, हिरवेगार आणि उद्यानासारखे वातावरण निर्माण केले जाते. परिसरात झाडे लावणे व त्यांची देखभाल, योग्य पादचारी मार्ग, स्वच्छ स्नानगृहे व शौचालयांची सुविधा, तसेच पर्यावरणीय हानी टाळण्यासाठी शासनाच्या सहकार्याने उत्तम पायाभूत सुविधा उभारण्यात आल्या आहेत. हे सर्व कार्य ईशा व्यावसायिक हेतू न ठेवता सेवाभावाने करत असल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.

याशिवाय, मागील डिसेंबरमध्ये ईशाने तमिळनाडू सरकारच्या सहकार्याने दारिद्र्यरेषेखालील कुटुंबांसाठी ‘मोफत अंत्यसंस्कार सेवा’ योजना जाहीर केली, ज्यामुळे आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल कुटुंबांना आपल्या प्रियजनांचे अंत्यसंस्कार सन्मानाने आणि आर्थिक ओझ्याविना करता येतील.