नवी कार घेण्याची गरज नाही! अवघ्या 15 हजारात तुमची जुनी गाडी होणार ‘फ्लेक्स फ्युअल’ मॉडेल; जाणून घ्या टेक-ट्रिक

दिल्ली-मुंबईत फ्लेक्स फ्युअल उपलब्ध झाल्यानंतर जुन्या गाड्यांचे काय होणार, हा प्रश्न आता मिटला आहे. जुन्या पेट्रोल कारमध्ये एक विशेष रेट्रोफिट किट बसवून त्या इथेनॉलवर चालवणे शक्य होणार आहे. अवघ्या 15,000 खर्चून होणाऱ्या या बदलामुळे ग्राहकांना महागड्या पेट्रोलपासून सुटका मिळेल आणि नवीन गाडी घेण्याचा मोठा खर्चही वाचेल.

भारतात इथेनॉल मिश्रित पेट्रोलच्या वापराला प्रोत्साहन देण्यासाठी एक मोठे पाऊल उचलले जाऊ शकते. इंडियन शुगर अँड बायो-एनर्जी मॅन्युफॅक्चरर्स असोसिएशन (इस्मा) ने इथेनॉल रूपांतरण किट प्रस्तावित केले आहे, ज्याचा वापर विद्यमान पेट्रोल कारला E85 आणि E100 सारख्या फ्लेक्स इंधन पेट्रोलवर चालविण्यासाठी वापरला जाऊ शकतो.

इस्माच्या मते, जर हे तंत्रज्ञान मंजूर झाले आणि ते स्थानिक पातळीवर उत्पादन सुरू केले तर ग्राहकांसाठी त्याची किंमत सुमारे 15,000 रुपये असू शकते. तथापि, हे तंत्रज्ञान सध्या चाचणीच्या टप्प्यात आहे आणि भारतात व्यावसायिक वापरासाठी मान्यता मिळालेली नाही. सरकार, वाहन उत्पादक आणि नियामक संस्थांनी या प्रस्तावाला पाठिंबा दिल्यास देशातील लाखो पेट्रोल कार मालकांना नवीन फ्लेक्स-इंधन कार खरेदी करण्याऐवजी कमी किंमतीत त्यांची विद्यमान कार अपग्रेड करण्याचा पर्याय मिळू शकेल. यानंतर फ्लेक्स फ्युएल कार खरेदी करण्याची गरज भासणार नाही.

मारुतीच्या गाडीची चाचणी घेण्यात आली

या तंत्रज्ञानाची चाचणी घेण्यासाठी इस्माने परदेशातून इथेनॉल रूपांतरण किट मागवले आणि त्याचे मूल्यांकन करण्यासाठी आयआयटी दिल्लीसोबत काम केले. चाचणीसाठी बीएस 4 मानक असलेली मारुती सुझुकी स्विफ्ट डिझायर कार वापरण्यात आली. ही कार E20, E85 आणि E100 सारख्या वेगवेगळ्या इथेनॉल मिश्रणासह इंधनावर चालविली गेली.

रिपोर्टनुसार, चाचणीदरम्यान कारने सुमारे 5,000 ते 10,000 किमी प्रवास केला आणि वाहनात कोणतेही नुकसान दिसून आले नाही. ISMA चा दावा आहे की योग्य डिझाइन आणि कॅलिब्रेटेड किटच्या मदतीने BS4 आणि BS6 पेट्रोल वाहनांना फ्लेक्स-फ्यूल वाहनांमध्ये रूपांतरित केले जाऊ शकते.

तथापि, तज्ञांचे म्हणणे आहे की केवळ एका वाहनावर यशस्वी चाचणी घेतल्याचा अर्थ असा नाही की हे तंत्रज्ञान प्रत्येक कारमध्ये समान कार्य करेल. वेगवेगळ्या कारमध्ये भिन्न इंजिन, इंधन प्रणाली आणि उत्सर्जन नियंत्रण तंत्र असते.

किट कसे कार्य करते?

इथेनॉल रूपांतरण किटमध्ये इथेनॉल सेन्सर्स, इंजिन कंट्रोल सॉफ्टवेअर, इंधन इंजेक्शन सेटिंग्ज, कोल्ड स्टार्ट सिस्टम, इग्निशन टाइमिंगमध्ये बदल आणि इथेनॉल-प्रतिरोधक भाग असू शकतात. इथेनॉलची ऊर्जा कार्यक्षमता पेट्रोलपेक्षा कमी आहे, म्हणून इंजिनला समान शक्ती देण्यासाठी अधिक इंधन आवश्यक आहे. 15,000 ची किंमत महत्त्वपूर्ण मानली जाते कारण नवीन फ्लेक्स-इंधन कार खरेदी करण्यापेक्षा हा एक स्वस्त पर्याय असेल. हे विशेषतः BS4 आणि BS6 कार मालक, टॅक्सी ऑपरेटर आणि जास्त किलोमीटर वाहन चालविणार् यांसाठी फायदेशीर ठरू शकते. तथापि, एकट्या किटची किंमत ही अंतिम खर्च असणार नाही. आवश्यक असल्यास काही भाग स्थापित करणे, प्रमाणन, तपासणी आणि बदलण्याची किंमत देखील जोडली जाऊ शकते. त्यामुळे वास्तविक किंमत 15,000 पेक्षा जास्त असू शकते.

देशात E85 पेट्रोलची विक्री सुरू

जून 2026 पासून भारतात E85 इंधन विकले जात आहे. सुरुवातीला ते 48 पेट्रोल पंपांवर उपलब्ध करून देण्यात आले आहे. डिसेंबर 2026 पर्यंत ते 500 आणि 2027 च्या अखेरीस सुमारे 5,000 पेट्रोल पंपांवर नेण्याची सरकारची योजना आहे. सध्या E85 ची किंमत पेट्रोलपेक्षा सुमारे 20 प्रति लिटर कमी ठेवण्यात आली आहे. परंतु इथेनॉलची ऊर्जा घनता कमी आहे, म्हणून समान अंतर कापण्यासाठी वाहनाला अधिक इंधनाची आवश्यकता असू शकते. अशा परिस्थितीत, वास्तविक बचत वाहन आणि वापराच्या पद्धतीवर अवलंबून असेल.