PPF मध्ये 15 नाही तर 16 वर्ष अडकू शकतो पैसा, गुंतवणूक करण्यापूर्वी ‘हा’ नियम नीट समजून घ्या

टॅक्स वाचवण्यासाठी आणि निवृत्तीनंतरच्या निधीसाठी PPF मध्ये गुंतवणूक करणाऱ्यांसाठी एक महत्त्वाचा नियम आहे. आर्थिक वर्षाच्या हिशोबामुळे तुमचा पैसा अपेक्षेपेक्षा जास्त काळ योजनेत अडकून राहू शकतो. मॅच्युरिटीच्या या गुंतागुंतीच्या नियमांची सत्यता आणि त्यामागील तांत्रिक कारणे आज आपण जाणून घेणार आहोत.

सार्वजनिक भविष्य निर्वाह निधी (PPF) हा नेहमीच एक सुरक्षित आणि करमुक्त गुंतवणूक पर्याय मानला गेला आहे. ही भारत सरकारची एक लहान बचत योजना आहे. हे सरकारी हमीसह परतावा देते. PPF ही साधारणपणे 15 वर्षांची लॉक-इन योजना मानली जाते, परंतु प्रत्यक्षात अनेक गुंतवणूकदारांसाठी हा कालावधी आणखी मोठा असू शकतो. अशा परिस्थितीत, बरेच लोक संभ्रमात आहेत की त्यांचे पैसे किती काळ अडकतील. खरं तर, PPF चा 15 वर्षांचा लॉक-इन तुमच्या गुंतवणूकीच्या तारखेपासून सुरू होत नाही, तर ज्या आर्थिक वर्षात तुम्ही पहिली गुंतवणूक केली त्या आर्थिक वर्षाच्या अखेरीस सुरू होते.

PPF सुरू झाल्यानंतर तुमची गुंतवणूक 15 वर्षांसाठी लॉक होते. त्यानंतर ते मॅच्युरिटी होते. मात्र, बचतीच्या या प्रवासात गुंतवणूकदाराला मॅच्युरिटीचा सर्वात मोठा निर्णयही घ्यावा लागतो. याचे कारण असे आहे की याचा थेट परिणाम तुमची सेवानिवृत्ती योजना, कर बचत आणि निधीची उपलब्धता यावर होतो.

लॉक-इन पिरियड कसा ठरवला जातो?

PPF आपण पहिली गुंतवणूक केल्याच्या तारखेपासून त्याचा कालावधी मोजत नाही. त्याऐवजी, हे आर्थिक वर्षाच्या अखेरीस आहे ज्यामध्ये प्रारंभिक योगदान दिले जाते. याचा अर्थ असा की जर आपण आर्थिक वर्षात कधीही गुंतवणूक केली तर. एप्रिल किंवा मार्चमध्ये – त्या वर्षाच्या 31 मार्चपासून काउंटडाऊन सुरू होते.

‘हा’ नियम संपूर्ण कथा बदलून टाकतो

उदाहरणार्थ, एका व्यक्तीने 16 एप्रिल 2026 रोजी PPF खाते उघडले आणि प्रथम डिपॉझिट केले. ही गुंतवणूक आर्थिक वर्ष 2026-27 मध्ये येईल, जी 31 मार्च 2027 रोजी संपेल. आता या तारखेपासून PPF च्या 15 वर्षांच्या लॉक-इनची गणना केली जाईल. एप्रिल 2026 पासून त्याची गणना केली जाणार नाही.

16 वर्षांचा लॉक-इन कालावधी असू शकतो

आर्थिक वर्षाच्या सुरूवातीस खाते उघडले गेले असेल तर याचा अर्थ असा आहे की गुंतवणूकदाराचे पैसे सुमारे 16 वर्षांसाठी लॉक केले जाऊ शकतात, सुमारे 15 वर्षे नाही. म्हणजेच, तांत्रिकदृष्ट्या ही योजना 15 वर्षांची आहे, परंतु व्यवहारात तिचा कालावधी वाढविला जातो.

PPF मध्ये पैसे जमा करण्याची योग्य वेळ

आपण PPF खाते 5-5 वर्षांच्या ब्लॉकमध्ये अ‍ॅडव्हान्स करू शकता आणि गुंतवणूक सुरू ठेवू शकता. म्हणजेच, PPF ची गुंतवणूक 25 वर्षांपर्यंत केली जाऊ शकते. यासाठी मॅच्युरिटीनंतर एक वर्षाच्या आत फॉर्म-4 (किंवा फॉर्म-एच) सादर करणे आवश्यक आहे. फॉर्म वेळेवर सादर न केल्यास, योगदानाशिवाय खाते आपोआप वाढेल. 2020 पासून PPF चे व्याजदर 7.1 टक्क्यांवर स्थिर आहेत.

PPF मध्ये कर लाभ

PPF ट्रिपल-ई (एक्झेम्ट-एक्झेम्ट-एक्झेम्प्ट) कॅटेगरीमध्ये येतो. याचा अर्थ असा की कर सवलतीचे तीन स्तर आहेत. पहिला – दरवर्षी 1.5 लाख रुपयांपर्यंतच्या गुंतवणूकीवर तुम्हाला कलम 80 सी अंतर्गत कर सूट मिळेल. दुसरे म्हणजे, गुंतवणूकीवर मिळणारे व्याज पूर्णपणे करमुक्त असेल आणि तिसरे- 15 वर्षांच्या मुदतपूर्तीवर प्राप्त झालेल्या संपूर्ण रकमेवर कोणताही कर भरावा लागणार नाही. हेच कारण आहे की एफडीसारख्या पर्यायांपेक्षा PPF अधिक फायदेशीर मानला जातो.

(डिस्क्लेमर: या आर्टिकलमध्ये देण्यात आलेली माहिती व उपाय हे सामान्य ज्ञानावर आधारित आहेत. आमचा याला दुजोरा नाही. ते अवलंबण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला जरूर घ्यावा.)