पाणीपुरी खाण्यात अख्ख्या भारतात ‘या’ शहरातील लोक आघाडीवर; गल्लोगल्लीत दिसतात गाड्या

भारताच्या स्ट्रीट फूडची चर्चा झाली की पाणीपुरीचा उल्लेख झाल्याशिवाय ती पूर्ण होत नाही. कुरकुरीत पुरी, मसालेदार बटाटा किंवा रगडा आणि तिखट-आंबट पाण्याची चव यामुळे हा पदार्थ लहानांपासून मोठ्यांपर्यंत अनेकांच्या आवडीचा आहे. देशाच्या वेगवेगळ्या भागांत पाणीपुरीला वेगवेगळी नावं आणि चवी असल्या, तरी तिची लोकप्रियता कायम आहे. पण तुम्हाला माहिती आहे का, भारतात एका शहरात पाणीपुरी खाण्याची क्रेझ इतर ठिकाणांपेक्षा विशेष मोठी आहे? या शहरात पाणीपुरी इतकी लोकप्रिय का आहे आणि देशभरात या पदार्थाला कोणकोणत्या नावांनी ओळखलं जातं, जाणून घेऊया.

मुंबईत पाणीपुरीची जबरदस्त क्रेझ

मुंबईच्या स्ट्रीट फूड संस्कृतीत पाणीपुरीला विशेष स्थान आहे. शहरातील बाजारपेठा, रस्ते, रेल्वे स्थानकांच्या परिसरापासून ते समुद्रकिनारे आणि खाऊ गल्ल्यांपर्यंत अनेक ठिकाणी पाणीपुरीच्या गाड्या, स्टॉल सहज पाहायला मिळतात. मुंबईकरांसाठी पाणीपुरी हा केवळ अधूनमधून खाल्ला जाणारा पदार्थ नसून, अनेकांसाठी तो छोट्या स्नॅक्सचाही लोकप्रिय पर्याय आहे.

चटपटीत चवीमुळे वाढते लोकप्रियता

पाणीपुरीची खासियत तिच्या चटपटीत चवीत आहे. कुरकुरीत पुरीमध्ये बटाटा, चणे, कांदा आणि चटणी भरल्यानंतर त्यात मसालेदार पाणी टाकले जाते. पुदिना, कोथिंबीर, चिंच, काळं मीठ आणि विविध मसाल्यांपासून तयार होणाऱ्या पाण्यामुळे या पदार्थाला वेगळीच चव मिळते.

पाण्याचे मिळतात वेगवेगळे फ्लेवर्स

मुंबईत पाणीपुरीच्या पाण्याचेही अनेक प्रकार पाहायला मिळतात. काहींना तिखट पाणी आवडते, तर काही जण पुदिना, लसूण किंवा चिंचेच्या चवीचे पाणी पसंत करतात. काही ठिकाणी गोड-आंबट चवीचे पाणीही दिले जाते. त्यामुळे ग्राहक आपल्या आवडीनुसार पाणीपुरीची चव निवडू शकतात.

देशाच्या वेगवेगळ्या भागांत वेगवेगळी नावं

पाणीपुरीला भारताच्या विविध भागांत वेगवेगळ्या नावांनी ओळखले जाते. दिल्ली आणि उत्तर भारतातील अनेक भागांत तिला ‘गोलगप्पा’, पश्चिम बंगालमध्ये ‘पुचका’, तर ओडिशा आणि छत्तीसगडमध्ये ‘गुपचुप’ म्हटले जाते. काही ठिकाणी ‘पानी के बताशे’ हे नावही प्रचलित आहे. नाव बदलले तरी कुरकुरीत पुरी, सारण आणि चटपटीत पाणी हा या पदार्थाचा मुख्य गाभा कायम असतो.

पारंपरिक पाणीपुरीसोबत नवे प्रकारही

पाणीपुरीच्या पारंपरिक चवीसोबत आता अनेक नवीन प्रकारही बाजारात आले आहेत. दही पाणीपुरी, रगडा पाणीपुरी आणि विविध फ्लेवर्सच्या पाण्याचे पर्याय लोकप्रिय होत आहेत. सोशल मीडियावर चीज आणि चॉकलेट पाणीपुरीसारखे फ्युजन प्रकारही चर्चेत आले आहेत. विशेषतः तरुणांमध्ये अशा वेगळ्या चवींचे प्रयोग करून पाहण्याची उत्सुकता दिसते.

मुंबईच्या स्ट्रीट फूड संस्कृतीचा अविभाज्य भाग

मुंबईची ओळख केवळ पाणीपुरीपुरती मर्यादित नाही. वडापाव, पावभाजी, भेलपुरी आणि शेवपुरी यांसारखे अनेक पदार्थ शहराच्या स्ट्रीट फूड संस्कृतीचा भाग आहेत. या खाद्यसंस्कृतीत पाणीपुरीनेही स्वतःचे खास स्थान निर्माण केले आहे. त्यामुळे मुंबईत फिरताना स्थानिक स्ट्रीट फूडचा आस्वाद घेणाऱ्यांच्या यादीत पाणीपुरीचा समावेश हमखास पाहायला मिळतो.