अमेरिका-इराणमध्ये पुन्हा युद्धाची आग भडकली, देशात पेट्रोल-डिझेलच्या किंमतीत वाढ होणार?

अमेरिका आणि इराण या दोन्ही देशांमध्ये पुन्हा युद्ध भडकले आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारावर या युद्धाचा मोठा परिणाम होताना दिसत आहे. या आठवड्यात कच्च्या तेलाच्या किंमतींमध्ये मोठी वाढ झाल्याचे दिसून आले आहे. यामागे अमेरिका आणि इराण यांच्यातील वाढता तणाव मुख्य कारण आहे. दोन्ही देश एकमेकांवर सातत्याने हल्ले करत आहेत, ज्यामुळे मध्य पूर्वातील तेल पुरवठ्याबाबत चिंता वाढली आहे. याचा परिणाम जागतिक तेल बाजारावर स्पष्ट दिसत आहे. याचा परिणाम आता पेट्रोल आणि डिझेलच्या किंमतीवर होणार का? असा प्रश्न अनेकांना पडला आहे.

भारतात १९ जुलै रोजी पेट्रोल आणि डिझेलच्या किंमतीत कोणताही बदल करण्यात आला नाही. सरकारी तेल कंपन्यांनी पेट्रोल आणि डिझलचे दर पूर्वीप्रमाणे कायम ठेवले आहेत. देशात पेट्रोल आणि डिझेलच्या किंमतीत शेवटचा बदल २५ मे २०२६ रोजी करण्यात आला होता. त्यानंतर किंमती स्थिर आहेत.

शहरानुसार किंमती (१९ जुलै २०२६):

नवी दिल्ली : पेट्रोल ₹१०२.१२ | डिझेल ₹९५.२०
कोलकाता : पेट्रोल ₹११३.५१ | डिझेल ₹९९.८२
मुंबई : पेट्रोल ₹१११.२१ | डिझेल ₹९७.८३
चेन्नई : पेट्रोल ₹१०७.७७ | डिझेल ₹९९.५५

कच्चे तेल का महाग होत आहे?

अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्ष आता अधिक गंभीर झाला आहे. दोन्ही देश एकमेकांच्या सैन्य ठिकाणांसह पुल, वीज व्यवस्था आणि बंदरांसारख्या महत्त्वाच्या सुविधांवर हल्ले करत आहेत. यामुळे मध्य पूर्वात तेल वाहतुकीवर परिणाम होण्याची शक्यता वाढली आहे. सर्वांत मोठी चिंता हॉर्मुज स्ट्रेटची आहे. हे जगातील सर्वात महत्त्वाचे तेल मार्गांपैकी एक आहे. येथून मोठ्या प्रमाणात कच्चे तेल जगभरात पोहोचते. जर येथील पुरवठा प्रभावित झाला तर आंतरराष्ट्रीय बाजारात तेलाच्या किंमती आणखी वाढू शकतात.

ब्रेंट क्रूडमध्ये मोठी वाढ

या आठवड्यातील तणावामुळे शुक्रवारी ब्रेंट क्रूडच्या किंमतीत सुमारे ४.६ टक्क्यांची वाढ झाली आणि ती ८८ डॉलर प्रति बॅरलच्या वर गेली. एप्रिलनंतर ही सर्वात मोठी साप्ताहिक वाढ आहे. गेल्या एका आठवड्यात कच्च्या तेलात ११ टक्के वाढ झाली आहे. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, युद्ध प्रदीर्घ काळ चालले तर तेल पुरवठा प्रभावित होईल, अशी भीती गुंतवणूकदारांना आहे. याच भीतीमुळे किंमती वाढल्या आहेत.

भारतात पेट्रोल-डिझेल का महागले नाहीत?

भारतात पेट्रोल आणि डीजलच्या किरकोळ किंमती सरकारी तेल विपणन कंपन्या (OMCs) ठरवतात. आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्चे तेल महाग झाल्यानेही कंपन्यांनी सध्या देशांतर्गत किंमतीत कोणताही बदल केलेला नाही. यामुळे सामान्य नागरिकांना दिलासा मिळाला आहे. मात्र, भारत आपल्या गरजेच्या बहुतेक कच्च्या तेलाची आयात परदेशातून करतो. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात किंमती दीर्घकाळ उच्च राहिल्या तर भविष्यात पेट्रोल आणि डीजलच्या किंमतींवर त्याचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.