
सोन्याच्या किमतीत सध्या प्रचंड तेजी दिसत आहे आणि तज्ज्ञांच्या भाकितांमुळे बाजारात खळबळ उडाली आहे. अनेकांचा अंदाज आहे की सोन्याचा भाव लवकरच २ लाख रुपये प्रति १० ग्रॅम किंवा त्याहून अधिक पोहोचेल. काही तज्ज्ञ २ लाख ते २.५ लाखांपर्यंतची शक्यता वर्तवत आहेत. पण आता आणखी एक धक्कादायक आणि अतिशयोक्तीपूर्ण भाकित समोर आले आहे. सोन्याचा भाव ९ लाख रुपये प्रति पौंड (किंवा प्रति औंस २७,००० डॉलर) पर्यंत जाऊ शकतो.

जागतिक बाजारात सोन्याचे दर नवीन विक्रम प्रस्थापित करत आहेत. अलीकडेच सोन्याचा भाव प्रति औंस ५,००० डॉलरच्या पुढे गेला असून, सोमवारी तो ५,०९२.७० डॉलर पर्यंत पोहोचला. या वर्षात (२०२६) आतापर्यंत सोन्याच्या किमतीत सुमारे १७ टक्क्यांची वाढ झाली आहे, तर गेल्या वर्षी (२०२५) ही वाढ ६४ टक्के इतकी होती. यामुळे गुंतवणूकदारांना मोठा नफा झाला आहे. लंडन बुलियन मार्केट असोसिएशन (LBMA)च्या सर्वेक्षणानुसार, २०२६ मध्ये सोन्याच्या किमती ७,१५० डॉलर प्रति औंसपर्यंत पोहोचू शकतात. असे झाल्यास भारतात सोन्याचा भाव २.३ ते २.५ लाख रुपये प्रति १० ग्रॅम पर्यंत जाऊ शकतो.

भू-राजकीय तणाव, जसे की ग्रीनलँड मुद्द्यावर अमेरिका आणि नाटोमधील मतभेद, यूएस फेडरल रिझर्व्हच्या स्वायत्ततेबाबतची शंका, मध्यावधी निवडणुकांनंतरची राजकीय अनिश्चितता यामुळे गुंतवणूकदार सुरक्षित पर्याय म्हणून सोन्याकडे वळत आहेत. मेटल्स फोकसचे संचालक फिलिप न्यूमन यांच्या मते, ही अनिश्चितता सोन्याला आणखी चालना देईल.

जागतिक मध्यवर्ती बँका मोठ्या प्रमाणात सोने खरेदी करत आहेत. विकसनशील देश डॉलरवरील अवलंबित्व कमी करण्यासाठी सोन्याचे साठे वाढवत आहेत. गोल्डमन सॅक्सच्या अंदाजानुसार, मध्यवर्ती बँका दरमहा सरासरी ६० मेट्रिक टन सोने खरेदी करत आहेत. पोलंडने आपला साठा ७०० टन पर्यंत वाढवण्याचा निर्णय घेतला आहे. चीनची मध्यवर्ती बँक सलग १४ महिन्यांपासून सोने साठवत आहे.

खाजगी गुंतवणूकदारही गोल्ड ईटीएफकडे वळत आहेत. २०२५ मध्ये या क्षेत्रात अंदाजे ८९ अब्ज डॉलर्सची गुंतवणूक झाली. अमेरिकेत व्याजदर कपातीची अपेक्षा वाढल्याने बाँडऐवजी सोन्यात गुंतवणूक आकर्षक ठरत आहे.

वाढत्या किमतींमुळे दागिन्यांच्या विक्रीवर परिणाम होत आहे. मध्यमवर्ग दागिने खरेदी टाळत आहे. मात्र, गुंतवणुकीसाठी लहान बिस्किटे आणि नाण्यांच्या खरेदीत लक्षणीय वाढ झाली आहे. किरकोळ गुंतवणूकदार सोन्याला सुरक्षित पर्याय मानतात, कारण यात कंपन्यांच्या बॅलन्स शीटशी संबंध नसतो.

गोल्डमन सॅक्सने २०२६ च्या अखेरीस सोन्याचा भाव ५,४०० डॉलर पर्यंत पोहोचेल असा अंदाज वाढवला आहे. काही विश्लेषकांचा विश्वास आहे की यंदा तो ६,४०० डॉलर पर्यंत जाऊ शकतो. युद्धाच्या धोक्यामुळे आणि आर्थिक अस्थिरतेमुळे सोन्याच्या किमतीत आणखी वाढ होण्याची शक्यता आहे.

व्याजदर कपात थांबेपर्यंत किंमतीत मोठी घसरण होण्याची शक्यता कमी आहे. थोडीशी घट झाली तरी ती खरेदीची चांगली संधी ठरते. जागतिक अर्थव्यवस्था स्थिर होईपर्यंत किंमती कमी होणार नाहीत, असे तज्ज्ञ सांगतात.

रिच डॅड पुअर डॅड चे लेखक रॉबर्ट कियोसाकी यांनी सर्वात खळबळजनक भाकित केले आहे. त्यांच्या मते, भविष्यात एका औंस सोन्याची किंमत २७,००० डॉलर पर्यंत पोहोचेल. याचा अर्थ प्रति पौंड सोन्याची किंमत ९ लाख रुपये किंवा त्याहून अधिक होऊ शकते. ही वाढ सध्याच्या किमतीपेक्षा पाचपट जास्त आहे. कालावधी जाहीर नसला तरी, त्यांनी सांगितले की सोन्याच्या किमतीत मोठी वाढ होऊ शकते.

सध्या भारतात सोन्याचा भाव प्रति १० ग्रॅम १.६२ लाख रुपये पेक्षा जास्त आहे. हे सर्व भाकित बाजारातील अनिश्चितता आणि सुरक्षित गुंतवणुकीची मागणी दर्शवतात. मात्र, गुंतवणूक करण्यापूर्वी तज्ज्ञ सल्ला घेणे आणि जोखीम समजून घेणे आवश्यक आहे.

(टीप- वरच्या लेखात दिलेली माहिती ही प्राथमिक स्वरुपाची आहे. या लेखाच्या माध्यमातून गुंतवणूक करण्याचा सल्ला दिलेला नाही. कुठेही प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष गुंतवणूक करायची असेल किंवा कोणताही आर्थिक निर्णय घ्यायचा असेल तर त्या-त्या क्षेत्रातील तज्ज्ञांचा सल्ला जरूर घ्या)