अद्भूत आश्चर्य आहेत सूर्य देवतेचे ही सात मंदिरे, भव्यतेसाठी आहेत प्रसिद्ध

मुंबई : आपल्या जीवनात सूर्यदेवाचे महत्त्व शास्त्रानेच नाही तर विज्ञानानेही हे सिद्ध केले आहे. हिंदू धर्मात नऊ ग्रहांना विशेष महत्त्व आहे. यामध्ये सूर्य हा सर्वात मोठा आणि महत्त्वाचा ग्रह आहे. त्यामुळे त्यांचे जीवनातील महत्त्व समजून कदाचित सूर्य मंदिरे (Surya mandir) बांधली गेली असावीत. त्याचबरोबर, अशी अनेक प्रसिद्ध सूर्यदेवाची मंदिरे आहेत, जी अतिशय प्रसिद्ध आहेत. ज्यांना पाहण्यासाठी देश-विदेशातून लोक येतात. ज्यामध्ये ओडिशातील कोणार्क सूर्य मंदिरापासून गुजरातमधील मोढेरा येथील सूर्य मंदिरापर्यंत आध्यात्मिक रहस्ये दडलेली आहेत. देशातील सात प्रमुख सूर्यमंदिरांबद्दल जाणून घेऊया.

ही आहेत सूर्य देवाची भव्य मंदिरे

कोणार्क सूर्य मंदिर

भगवान सूर्यदेवाच्या प्रसिद्ध मंदिरांमध्ये कोणार्कचे नाव प्रथम येते. त्याच वेळी, ओडिशामध्ये स्थित कोणार्कचे सूर्य मंदिर देशभरात ओळखले जाते. असे मानले जाते की या मंदिराची स्थापना भगवान श्रीकृष्णाचा पुत्र सांब याने केली होती. त्यानंतर हे सूर्यमंदिर 13 व्या शतकात नरसिंहदेवाने बांधले. त्याचबरोबर हे मंदिर त्याच्या विशिष्ट आकार आणि कारागिरीसाठी जगभर प्रसिद्ध आहे. मात्र, या मंदिराचे वैशिष्ट्य म्हणजे सूर्योदयाचा पहिला किरण मंदिराच्या मुख्य दरवाजावर पडतो.

औरंगाबादचे सूर्य देव मंदिर

बिहारच्या औरंगाबाद जिल्ह्यात सूर्यदेवाचे असे अनोखे मंदिर आहे, ज्याचा दरवाजा पूर्वेऐवजी पश्चिमेकडे आहे. जेथे सात रथांवर स्वार होऊन सूर्यदेवाच्या तीन रूपांचे दर्शन होते. धार्मिक मान्यतेनुसार एका रात्रीत या सूर्यमंदिराचा दरवाजा आपोआप दुसरीकडे वळला.

मोढेराचे सूर्य मंदिर

दुसरीकडे, गुजरातमध्ये स्थित मोढेरा सूर्य मंदिर हे त्याच्या वास्तुकलेचा एक अद्वितीय नमुना आहे. जे सोलंकी वंशाचा राजा भीमदेव प्रथम याने 1026 मध्ये बांधले होते. आम्ही तुम्हाला सांगतो की मोढेराचे सूर्य मंदिर दोन भागात बांधले गेले आहे, ज्यामध्ये पहिला भाग गर्भगृहाचा आहे आणि दुसरा भाग सभामंडपाचा आहे. त्याचबरोबर सूर्योदयाच्या वेळी सूर्याची किरणे थेट गर्भगृहात पडतील अशा पद्धतीने मंदिराचे बांधकाम करण्यात आले आहे.

काश्मीर कामर्तंड मंदिर

देशभरातील प्रसिद्ध सूर्यमंदिरांपैकी काश्मीरमधील मार्तंड मंदिर हे एक प्रसिद्ध मंदिर आहे. हे मंदिर काश्मीरच्या दक्षिण भागात अनंतनाग ते पहलगामच्या वाटेवर मार्तंड नावाच्या ठिकाणी आहे. हे मंदिर कर्कोटा राजघराण्यातील राजा ललितादित्य याने आठव्या शतकात बांधले होते, अशी धार्मिक मान्यता आहे.

आंध्र प्रदेशातील सूर्यनारायण मंदिर

आंध्र प्रदेशातील अरसावल्ली गावाच्या पूर्वेला सुमारे 1 किमी अंतरावर सुमारे 1300 वर्षे जुने भगवान सूर्याचे भव्य मंदिर आहे. येथे भगवान सूर्य नारायण यांची त्यांच्या पत्नी उषा आणि छाया यांच्यासह पूजा केली जाते. या मंदिराचे वैशिष्ट्य म्हणजे वर्षातून दोनदा सूर्याचा पहिला किरण थेट मूर्तीवर पडतो. असे म्हटले जाते की या मंदिरात भगवान सूर्यदेवाच्या केवळ दर्शनाने सुख आणि सौभाग्य प्राप्त होते.

बेलौर सूर्य मंदिर, बिहार

बिहारच्या भोजपूर जिल्ह्यातील बेलौर गावाच्या पश्चिम आणि दक्षिण टोकाला असलेले बेलौर सूर्य मंदिर खूप जुने आहे, जे राजाने बांधलेल्या ५२ तलावांपैकी एकाच्या मध्यभागी बांधले आहे. या ठिकाणी खऱ्या मनाने छठ व्रत पाळणाऱ्यांच्या सर्व मनोकामना पूर्ण होतात, असे म्हणतात. झालरापाटन सूर्य मंदिर

झालरापाटन

राजस्थानातील झालावाडचे दुसरे जुळे शहर, याला विहिरींचे शहर म्हणजेच खोऱ्यांचे शहर म्हणूनही ओळखले जाते. झालरापाटनमध्ये शहराच्या मध्यभागी असलेले सूर्यमंदिर हे एक अद्भूत ठिकाण आहे. त्याच वेळी, ते दहाव्या शतकात माळव्यातील परमार वंशाच्या राजांनी बांधले होते. या मंदिराच्या गर्भगृहात भगवान विष्णूची मूर्ती विराजमान आहे.

(वरील माहिती उपलब्ध स्रोतावरून देण्यात आलेली आहे.याच्या तथ्यांबद्दल आम्ही कुठलाही दावा करीत नाही, तसेच अंधश्रद्धेला दुजोरा देत नाही)