2026 मध्येही बंपर रिटर्न, म्युच्युअल फंडातून सोने आणि चांदी कशी खरेदी करावी? जाणून घ्या

2025 हे वर्ष गुंतवणूकीच्या जगात मोठ्या बदलाचे साक्षीदार म्हणून नोंदले गेले आहे. जिथे पारंपारिकपणे लोक इक्विटी आणि शेअर बाजाराकडे धावत असत, तेथे या वर्षी सोने आणि चांदीच्या ‘सुरक्षित’ जोडीने काही लोकांना अपेक्षित ते केले आहे. या मौल्यवान धातूंनी केवळ गुंतवणूकदारांच्या भांडवलाचे रक्षण केले नाही, तर नफ्याच्या बाबतीतही मोठ्या समभागांना मागे टाकले. आता परिस्थिती अशी आहे की तज्ञांनी त्यांना पोर्टफोलिओचा ‘पर्यायी’ नव्हे तर ‘आवश्यक’ भाग मानण्यास सुरुवात केली आहे.

चांदीच्या स्प्रिंट्स, सोन्याला मागे टाकले

गेल्या एका वर्षात चांदीने जी झेप घेतली आहे, त्यामुळे बाजारातील पंडित देखील आश्चर्यचकित झाले आहेत. चांदीला 161 टक्के जबरदस्त परतावा मिळाला आहे, जो सोन्याच्या 73 टक्क्यांपेक्षा खूप जास्त आहे. याचे सर्वात मोठे कारण केवळ गुंतवणूकच नाही तर आपले बदलते जग आहे. सौर ऊर्जा आणि आधुनिक इलेक्ट्रॉनिक्स मध्ये चांदीचा वापर वेगाने वाढला आहे. आज चांदी ही केवळ तिजोरीतील धातू राहिलेली नाही, तर ती भविष्यातील अर्थव्यवस्थेसाठी आवश्यक चाक बनली आहे. याच कारणामुळे सोन्या-चांदीचे गुणोत्तर गेल्या दशकातील सर्वात खालच्या पातळीवर आले आहे.

ईटीएफची विक्रमी कामगिरी

डिजिटल इंडियाच्या या युगात लोक आता प्रत्यक्ष सोने-चांदी खरेदी करण्याऐवजी डिजिटल गुंतवणुकीला प्राधान्य देत आहेत. डिसेंबर 2025 च्या आकडेवारीनुसार सोने आणि चांदीच्या ईटीएफमधील गुंतवणूक तब्बल 2 लाख कोटी रुपयांच्या पुढे गेली आहे. एका वर्षात ती चार पटीने वाढली आहे. नवीन गुंतवणूकदार आता शुद्धता आणि लॉकर्सच्या किंमती टाळून थेट बाजारभावांचा लाभ घेऊ इच्छित आहे, याचा हा पुरावा आहे.

म्युच्युअल फंडाच्या माध्यमातून सोने-चांदी कशी खरेदी करावी?

जर तुम्हालाही या चमकाचा भाग व्हायचे असेल तर म्युच्युअल फंड हा एक चांगला मार्ग आहे. आपण ईटीएफ किंवा एफओएफद्वारे त्यामध्ये गुंतवणूक करू शकता.

मल्टी-अ‍ॅसेट ऍलोकेशन फंड: ज्यांना कमी जोखीम घ्यायची आहे त्यांच्यासाठी हा निधी आहे. हे फंड तुमच्या पैशाचा काही भाग सोने आणि चांदीत आणि उर्वरित समभाग आणि रोख्यांमध्ये गुंतवतात.

एसआयपी आणि STP: आपण दर महिन्याला अल्प रकमेने (SIP) मौल्यवान धातूंमध्ये आपला हिस्सा वाढवू शकता. यामध्ये तुम्हाला फिजिकल मेटल हाताळण्याचा त्रास होत नाही आणि लगेच पैसे काढण्याची सुविधाही मिळते.

नफ्यावर किती कर भरावा लागेल?

गुंतवणूक करण्यापूर्वी कराचे नियम समजून घेणे महत्वाचे आहे. जर तुम्ही 12 महिन्यांपूर्वी गोल्ड किंवा सिल्व्हर ईटीएफ विकले तर तो नफा तुमच्या इन्कम टॅक्स स्लॅबनुसार करपात्र असेल. त्याच वेळी, 12 महिन्यांनंतर विक्री केल्यास 12.5% दीर्घकालीन भांडवली नफा (LTCG) दराने कर आकारला जातो. एफओएफच्या बाबतीत, ही वेळ मर्यादा 24 महिन्यांची आहे. ही स्पष्टता गुंतवणूकदारांना त्यांच्या वित्त योजनांचे अधिक चांगले नियोजन करण्यास मदत करते.

‘बुडबुडावर खरेदी करा ‘हा’ यशाचा मंत्र

बाजाराची ही वेगवान वाढ पाहून गुंतवणूकदार अनेकदा लोभी होतात आणि एकरकमी मोठ्या प्रमाणात पैसे गुंतवतात. पण तज्ज्ञांचा सल्ला याच्या उलट आहे. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, तुमच्या एकूण गुंतवणुकीपैकी फक्त 10 ते 15 टक्के रक्कम सोने-चांदीमध्ये ठेवा. त्यात सुरक्षिततेसाठी 10 टक्के सोने आणि जास्त नफ्यासाठी 3 ते 5 टक्के चांदी असणे आवश्यक आहे. जेव्हा जेव्हा बाजार थोडासा कमी होईल तेव्हा खरेदी करा. यालाच ‘बाय ऑन डिप’ असे म्हणतात. पैसे एकत्र करण्याऐवजी, पुढील ६ महिन्यांत हळूहळू तुमची गुंतवणूक वाढवा. लक्षात ठेवा, भूतकाळातील परतावा भविष्याची हमी देत नाही, म्हणून विवेकबुद्धी हे सर्वात मोठे शस्त्र आहे.