Health: केवळ डोकेदुखीच नाही तर मधुमेह, बद्धकोष्ठता अशा अनेक गंभीर आजारांना निमंत्रण देते मानसिक तणाव

मुंबई,  शरीराच्या इतर अवयवांप्रमाणेच मेंदूलाही विश्रांतीची गरज असते. जेव्हा मेंदूवरील दबाव त्याच्या कार्य क्षमतेपेक्षा जास्त असतो तेव्हा तो त्याचा भार सहन करू शकत नाही. जेव्हा त्याचे न्यूरोट्रांसमीटर समस्या सोडवण्यापासून संपुष्टात येतात, तेव्हा एखाद्या व्यक्तीचा ताण डोकेदुखी आणि चिडचिड यांसारख्या लक्षणांच्या रूपात प्रकट होतो. तणावाचे कारण (Mental Stress) मानसिक असू शकते, परंतु त्याचा व्यक्तीच्या शारीरिक आरोग्यावरही वाईट परिणाम होतो. मेंदू आपल्या शरीरात मास्टर कॉम्प्युटरप्रमाणे काम करतो. जेव्हा एखादी व्यक्ती कोणत्याही कारणाने तणावग्रस्त असते, तेव्हा त्याला अनेक शारीरिक आणि मानसिक समस्यांचा त्रास होऊ लागतो, या संशय कोणत्या आहेत त्याबद्दल जाणून घेऊया.

1. उच्च रक्तदाब तणावाखाली शरीरातील रक्तवाहिन्या आकुंचन पावतात आणि हृदयाचे ठोके वाढतात. अशा परिस्थितीत रक्त प्रवाह वाढणे स्वाभाविक आहे, ज्यामुळे व्यक्तीचा रक्तदाब वाढतो. यावर योग्य वेळी नियंत्रण न ठेवल्यास ही समस्या हृदयविकाराचे कारण बनते.
2.  निद्रानाश तणावाचा पहिला परिणाम माणसाच्या झोपेवर होतो. जेव्हा मेंदूतील सहानुभूती तंत्रिका ट्रान्समीटर त्याच्याशी लढण्यासाठी अधिक सक्रिय होतात, तेव्हा त्या व्यक्तीला निद्रानाशाची समस्या उद्भवते.
3. सर्दी आणि ताप  जे लोक अनेकदा अस्वस्थ असतात, त्यांच्या मेंदूचे न्यूरोट्रांसमीटर तणावाशी लढून कमकुवत होतात. यामुळे शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती कमकुवत होते. यामुळेच सर्दी, डोकेदुखी, ताप यांसारख्या समस्या तणावामुळे आपल्याला वारंवार त्रास देतात.
4. मधुमेह तणावामुळे साखरेचे ग्लुकोजमध्ये रूपांतर करणारे हार्मोन इन्सुलिनच्या स्रावात अडथळा निर्माण होतो, त्यामुळे रक्तातील साखरेची पातळी वाढते.
5. श्वसनासंबंधी समस्या तणावाच्या स्थितीत, श्वासोच्छवासाचा वेग वेगवान होतो. त्यामुळे व्यक्तीमध्ये अस्थमासारखी लक्षणे दिसून येतात. जर एखाद्याला आधीच हा आजार असेल तर तणावामुळे तो आणखी वाढतो.
6.  मायग्रेन जेव्हा परिस्थिती प्रतिकूल असते, तेव्हा मेंदूला समायोजित करण्यासाठी कठोर परिश्रम करावे लागतात, ज्यामुळे व्यक्तीवर ताण येतो. तणावाचा सामना करण्यासाठी, मेंदूमधून विशिष्ट प्रकारच्या रसायनांचा स्राव होतो, ज्यामुळे त्याच्या नसा संकुचित होतात. यामुळे एखाद्या व्यक्तीला तात्पुरती पण तीव्र डोकेदुखी किंवा मायग्रेन सारखी समस्या होऊ शकते.