डॉलरची बादशाहत संपणार, चीनचे युआन आता जागतिक चलन? डोनाल्ड ट्रम्प यांची झोप उडाली!

अमेरिकेचे चलन डॉलरचे जागतिक बाजारपेठेत वर्चस्व आहे. जागतिक व्यापार हा डॉलरच्या माध्यमातून केला जातो. मात्र आता चीनच्या जागतिक चलनाबाबतच्या एका घोषणेमुळे डोनाल्ड ट्रम्प यांची झोप उडाली आहे. चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी अलिकडेच अमेरिकेला एक संदेश दिला आहे. एका भाषणात जिनपिंग यांनी म्हटले की, डॉलरचा दबदबा आता संपला आहे आणि जगाला अशा चलनाची आवश्यकता आहे. जगाला असे चलन हवे आहे ज्यावर सर्व देशांना विश्वास ठेवता येईल. चीन एका मजबूत चलनाच्या दिशेने काम करत आहे आणि युआनला जागतिक राखीव चलन म्हणून स्थापित करण्याचे ध्येय गाठण्याच्या प्रयत्नात आहे.

चीनच्या इशाऱ्याने अमेरिकेची चिंता वाढली

चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी पुढे आपल्या भाषणात म्हटले की, ‘चीनला आर्थिक महासत्ता बनण्यासाठी मजबूत आर्थिक पाया, जागतिक दर्जाची आर्थिक आणि तांत्रिक क्षमता आणि विश्वासार्ह आणि जागतिक स्तरावर वापरले जाणारे चलन आवश्यक आहे. यासाठी चीनची मध्यवर्ती बँक चलन धोरण आणि मॅक्रोप्रुडेन्शियल व्यवस्थापन प्रभावीपणे अंमलात आणण्याचा प्रयत्न करत आहे. तसेच जागतिक स्तरावर स्पर्धात्मक वित्तीय संस्था आणि आंतरराष्ट्रीय वित्तीय केंद्र आवश्यक आहेत. जी जगभरातून भांडवल आकर्षित करू शकतील आणि जागतिक किमतींवर प्रभाव टाकू शकतील.’

शी जिनपिंग यांचे हे भाषण “च्युशी” या चिनी मासिकात प्रकाशित झाले आहे. महत्त्वाची बाब म्हणजे, शी जिनपिंग यांनी हे भाषण 2024 मध्ये दिलेले. मात्र आता ते आता 2026 च्या सुरुवातीला प्रकाशित करण्यात आले आहे. जागतिक तज्ज्ञांनी डोनाल्ड ट्रम्प यांची चिंता वाढवणारे हे भाषण असल्याचे म्हटले आहे.

ट्रम्प ब्रिक्सवर नाराज

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी याआधी डॉलरच्या वर्चस्वाला आव्हान देणाऱ्यांना आव्हान दिलेले आहे. याआधी त्यांनी भारत, चीन आणि रशिया सदस्य असलेल्या ब्रिक्स गटावर 100% कर लादण्याची धमकी दिली आहे. या देशांनी डॉलरला पर्याय शोधण्याचा प्रयत्न करत आहे. ब्रिक्स गट लवकरच एक कॉमन डिजिटल पेमेंट सिस्टम सुरू करण्याची तयारी करत असल्याचीही माहिती समोर आली आहे. त्यामुळे अमेरिकेची चिंता वाढली आहे.