2050 पर्यंत देशामध्ये कर्करोगाचा धोका वाढणार…! जाणून घ्या कशी काळजी घ्यावी?
भारतातील महिलांमध्ये स्तनाच्या कर्करोगाचे प्रमाण झपाट्याने वाढत आहे. गेल्या काही वर्षांत या कर्करोगाचे रुग्ण दुप्पट वेगाने वाढले आहेत. लॅन्सेट ऑन्कोलॉजीमध्ये प्रकाशित झालेल्या एका संशोधनात ही आकडेवारी दिली आहे. भारतात कर्करोगाच्या घटनांमध्ये वाढ होण्याची कारणेही यात स्पष्ट केली आहेत.
स्तनाचा कर्करोग हा भारतातील महिलांसाठी एक मोठी चिंता बनत आहे. देशात या कर्करोगाचे प्रमाण दुप्पट वेगाने वाढत आहे. नुकत्याच प्रसिद्ध झालेल्या आंतरराष्ट्रीय अभ्यासानुसार, गेल्या तीन दशकांत देशातील स्तनाच्या कर्करोगाचे प्रमाण दुपटीहून अधिक वाढले आहे. तरुण महिलांनाही आता स्तनाचा कर्करोग होऊ लागला आहे. जर रुग्णसंख्या अशीच वाढत राहिली तर 2050 पर्यंत भारतातील सुमारे 45 लाख महिलांना हा कर्करोग होईल. हे संशोधन लॅन्सेट ऑन्कोलॉजीमध्ये प्रकाशित झाले आहे. या अभ्यासानुसार, 1990 मध्ये भारतात दर 100,000 महिलांमागे स्तनाच्या कर्करोगाची 13 प्रकरणे होती. 2024 मध्ये, ही संख्या प्रति 100,000 महिलांमागे 29.4 प्रकरणांपर्यंत वाढली आहे, याचा अर्थ कर्करोगाच्या प्रकरणांमध्ये दुपटीहून अधिक वाढ झाली आहे.
अभ्यासानुसार, 2023 मध्ये, 55 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या महिलांमध्ये स्तनाच्या कर्करोगाची अधिक प्रकरणे आढळली आहेत. या वयोगटात, प्रति 1 लाख महिलांमागे सुमारे 161 प्रकरणे नोंदली गेली. संशोधनात असेही दिसून आले आहे की 1990 पासून 20 ते 54 वर्षे वयोगटातील महिलांमध्ये कर्करोगाच्या घटनांमध्ये सुमारे 30 टक्क्यांनी वाढ झाली आहे. या आकडेवारीवरून असे दिसून आले आहे की 20 ते 54 वयोगटातील स्त्रिया आता स्तनाचा कर्करोग स्वीकारण्याची शक्यता जास्त आहे. शिकार बनवणे. तर काही दशकांपूर्वी वयाच्या 60 व्या वर्षानंतर स्तनाच्या कर्करोगाचे प्रमाण जास्त दिसून येत होते.
या कारणांमुळे महिलांमध्ये स्तनाचा कर्करोग
महिलांमध्ये स्तनाच्या कर्करोगाची प्रमुख कारणे कोणती आहेत, हेही संशोधनातून समोर आले आहे. संशोधनात असे दिसून आले आहे की तंबाखूचे सेवन जसे की सिगारेटचे धूम्रपान, रक्तातील साखर वाढणे, शरीरात लठ्ठपणा वाढणे, फास्ट फूडसारखे खराब आहार, लाल मांसाचे जास्त सेवन आणि बिघडलेली जीवनशैली ही महिलांमध्ये स्तनाच्या कर्करोगाची प्रमुख कारणे आहेत. या संशोधनात सहभागी असलेल्या ऑन्कोलॉजिस्ट डॉ. दीनू अल्फोर्ड यांच्या मते, ही प्रकरणे चिंता वाढवत आहेत. अशा परिस्थितीत स्तनाचा कर्करोग रोखण्यासाठी पावले उचलणे गरजेचे आहे. स्तनाचा कर्करोग म्हणजे स्तनातील पेशी अनियंत्रितपणे वाढू लागल्यामुळे होणारा गंभीर आजार आहे. याला वैद्यकीय भाषेत Breast cancer असे म्हणतात. या आजाराचे एकच ठोस कारण नसते, परंतु अनेक जोखीम घटकांमुळे तो होऊ शकतो. सर्वप्रथम, आनुवंशिकता हा महत्त्वाचा घटक मानला जातो. कुटुंबातील आई, बहीण किंवा जवळच्या नातेवाईकांना स्तनाचा कर्करोग झाला असल्यास इतर महिलांमध्येही त्याचा धोका वाढू शकतो. याशिवाय हार्मोन्समधील बदल देखील कारणीभूत ठरतात. विशेषतः इस्ट्रोजेन या हार्मोनचे प्रमाण जास्त काळ जास्त राहिल्यास स्तनाच्या पेशींमध्ये बदल होण्याची शक्यता वाढते. उशिरा गर्भधारणा, मूल न होणे किंवा खूप लवकर मासिक पाळी सुरू होणे आणि उशिरा बंद होणे हेही जोखीम वाढवणारे घटक आहेत. जीवनशैलीशी संबंधित काही कारणे देखील स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका वाढवतात. जास्त वजन, शारीरिक हालचालींचा अभाव, असंतुलित आहार, मद्यपान आणि धूम्रपान यामुळे शरीरात हार्मोनल असंतुलन आणि पेशींमध्ये बदल होऊ शकतात. वाढते वय देखील एक महत्त्वाचा घटक आहे, कारण वयानुसार पेशींमध्ये बदल होण्याची शक्यता वाढते. काही वेळा रेडिएशनचा जास्त संपर्क, विशेषतः लहान वयात घेतलेले रेडिएशन उपचार, यामुळेही स्तनाचा कर्करोग होण्याचा धोका वाढू शकतो.
स्तनात गाठ येणे, त्वचेवर बदल दिसणे, स्तनाच्या आकारात बदल होणे किंवा स्तनाग्रातून स्त्राव येणे ही या आजाराची संभाव्य लक्षणे असू शकतात. त्यामुळे महिलांनी नियमितपणे स्वतःची तपासणी करणे आणि गरज असल्यास डॉक्टरांकडून तपासणी करून घेणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. योग्य आहार, नियमित व्यायाम, ताण कमी ठेवणे आणि वेळेवर आरोग्य तपासणी केल्यास या आजाराचा धोका कमी करण्यास मदत होऊ शकते.
-स्तनाचा कर्करोग रोखण्यासाठी काय करावे
-वयाच्या 20 व्या वर्षानंतरच स्तनाच्या कर्करोगाची चाचणी घ्या.
-दररोज व्यायाम करा
-आपल्या आहाराची काळजी घ्या
-तंबाखूचे सेवन करू नका
