महिलेचा पाय सूजला हत्ती एवढा! तीला वाटले चरबी आहे; पण, निघाला दुर्मिळ आजार ‘अशी’ लक्षणे आढळून आल्यास नका करु दुर्लक्ष!

खाण्यापिण्याच्या चुकीच्या सवयी, बैठी जीवनशैली, हार्मोन्स असंतुलन (Hormone imbalance) यामुळे लोकांना अनेक प्रकारच्या आरोग्य समस्यांना सामोरे जावे लागते. काही समस्या लवकर बऱ्या होतात पण काही समस्या अशा असतात की, त्या आयुष्यभर सुटत नाहीत. एका 36 वर्षीय महिलेला असाच एक आजार झाला आहे. ज्यामुळे तिच्या खालच्या शरीराचा आकार इतका वाढला आहे की, तिला चालताना खूप त्रास होतो. हा आजार जगभर पसरला आहे. जर तुम्हालाही या आजाराची लक्षणे (Symptoms of the disease) दिसली तर तुम्ही ताबडतोब तज्ञांचा सल्ला घ्यावा. थेरेसा फ्रेडेनबर्ग-हिंड्स (Theresa Fredenburg-Hinds) असे या 36 वर्षीय महिलेचे नाव आहे. लहानपणापासूनच तिचे पाय जाड होते. एकदा डॉक्टरांना दाखवले तेव्हा डॉक्टरांनी की, सर्व काही ठीक आहे…पायात फक्त चरबी जमा झाली आहे. डॉक्टरांचे म्हणणे ऐकून घेतल्यानंतर त्यांनी या प्रकरणाकडे दुर्लक्ष केले आणि कालांतराने त्यांच्या पायाचा आकार वाढतच गेला.

रिपोर्टमध्ये लिपो-लिम्फोडेमा

थेरेसा हि तरुणी स्टॉकिंग्ज(अर्धपारदर्शक नायलॉन किंवा रेशमाचे घट्ट मोजे जे मांडी पर्यंत येतात) घालत असे जेणेकरून चालताना तिच्या खालच्या शरीरातील चरबीच्या हालचालीमुळे तिचा तोल बिघडू नये. एकदा ती स्टॉकिंग्ज घेण्यासाठी एका दुकानात गेली तेव्हा दुकानदाराने तिचा आजार लगेच ओळखला. दुकानदाराने सांगितले की त्याला लिम्फोएडेमा किंवा लिपोएडेमा आहे. यापूर्वी अनेक ग्राहक दुकानदाराकडे असेच आले होते. त्यामुळे माझ्या पायात चरबी जमा झाली नाही. हे पाहून तिला समजले, पण मला लिम्फोएडेमा आहे. त्यानंतर जेव्हा थेरेसा डॉक्टरांकडे गेल्या तेव्हा रिपोर्टमध्ये लिपो-लिम्फोडेमाची बाब समोर आली.

हार्मोनचे असंतुलन

थेरेसा एका मुलाखती दरम्यान लिपोएडेमाबद्दल म्हणतात.. “मी लिपोएडेमाबद्दल ऐकले होते आणि काही ऑनलाइन शोध देखील केले होते. लिपोएडेमा, जो हार्मोनच्या असंतुलनामुळे होतो असे मानले जाते. हे एखाद्या व्यक्तीच्या पायांमध्ये आणि कधीकधी हातांमध्ये चरबी जमा होण्यास सुरुवात होते. प्रमाणानुसार हे खूप गंभीर असू शकते. ही समस्या स्त्रियांमध्ये अधिक उद्भवते. त्याची लक्षणे प्रथम पायांमध्ये दिसतात, ज्यामुळे पायांच्या आकारात लक्षणीय वाढ होते.

लिम्फेडेमा आणि लिपडेमा म्हणजे काय

lymphedemasurgeon.com च्या मते, लिम्फेडेमा आणि लिपडेमा हे दोन भिन्न वैद्यकीय विकार आहेत. लिपेडेमाला लिपोएडेमा देखील म्हणतात. जरी लिम्फेडेमा आणि लिपेडेमा या दोन्ही विकारांमुळे हात आणि पायांना सूज येते, परंतु ते वेगळे आहेत. लिम्फेडेमा हा लिम्फॅटिक प्रणालीचा एक विकार आहे जो लिम्फॅटिक सिस्टीममध्ये द्रव साठल्यामुळे होतो. सामान्यतः हात किंवा पाय. लिम्फेडेमामध्ये, शरीराच्या हात आणि पायांच्या स्नायुंमध्ये (ऊतीं) सूज येते. प्राथमिक लिम्फेडेमा आणि दुय्यम लिम्फेडेमा असे दोन प्रकार आहेत. प्राथमिक लिम्फेडेमा 6,000 लोकांपैकी एकामध्ये आढळतो आणि दुय्यम लिम्फेडेमा हा संसर्ग, दुखापती आणि कर्करोगासारख्या इतर आरोग्य समस्यांमुळे होतो.

11 टक्के महिला ठरल्या बळी

aerosmedical.com नुसार, लिम्फोएडेमा दशलक्ष लोकांमध्ये एका व्यक्तीमध्ये होतो आणि लिपोडेमा जगावर परिणाम करतो. या आजाराच्या 11 टक्के महिला बळी ठरल्या आहेत. लिपडेमा किंवा लिपोएडेमा बद्दल बोलताना, अहवाल सूचित करतात की, या विकारात त्वचेखाली चरबी जमा होते, ज्यामुळे पायांचा आकार असामान्यपणे वाढू लागतो. या विकारात पायांसोबतच मांड्या आणि नितंबांवरही चरबी जमा होऊ लागते. पुष्कळ वेळा चरबी इतकी वाढते की, चालता चालता त्याच्या चरबीच्या हालचालीमुळे त्याचा तोल सांभाळता येत नाही.

लिम्फेडेमा आणि लिपडेमाची लक्षणे

लिम्फेडेमा सहसा एका पायावर किंवा हातावर परिणाम करू शकतो परंतु काही गंभीर प्रकरणांमध्ये ते दोन्ही पाय आणि हातांना देखील प्रभावित करू शकते. लिम्फेडेमाच्या लक्षणांमध्ये पायाला सूज येणे, एका हाताला जास्त सूज येणे, प्रभावित भागात दुखणे, सूजेसह त्वचा जाड होणे इत्यादी लक्षणे आढळतात. लिपडेमाबद्दल बोलायचे झाले तर, यामध्ये त्वचा सैल होते आणि ही समस्या महिलांमध्ये अधिक दिसून येते. या स्थितीत मांड्या, हात आणि पायांचा आकार वाढू लागतो. लिपडेमाचे कारण तज्ञांना अद्याप सापडलेले नाहीत. त्यांचा असा विश्वास आहे की, हा विकार आनुवंशिक किंवा तारुण्य, रजोनिवृत्ती इत्यादींतील हार्मोनल बदलांमुळे देखील असू शकतो.