AQI
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

शुद्ध कापूर कसा ओळखायचा? जाणून घ्या या पाच सोप्या ट्रीक

भारतामध्ये पूजेसाठी तसेच अनेक घरगुती उपचारांमध्ये कापराचा वापर केला जातो. यासाठी केमिकल-आधारित कापूर आणि खरा कापूर यांच्यातील फरक जाणून घेणे महत्वाचे आहे, अन्यथा तुमच्या त्वचेचं नुकसान होऊ शकतं.

शुद्ध कापूर कसा ओळखायचा? जाणून घ्या या पाच सोप्या ट्रीक
Camphor Image Credit source: टीव्ही 9 मराठी
| Edited By: | Updated on: Jan 31, 2026 | 9:19 PM
Share

सर्वात जास्त पूजेमध्ये वापरला जाणारा कापूर हा आपल्या त्वचेसाठी आणि आरोग्यासाठी देखील फायदेशीर मानला जातो कारण त्यात अनेक गुणधर्म आहेत. पुजे दरम्यान घरात कापूर जाळल्याने त्यातून निघणारा धूर हा वातावरणातील बॅक्टेरिया मारतो आणि मनाला शांत करणारा एक आनंददायी सुगंध निर्माण होतो. तसेच आपल्यापैकी अनेकजण त्वचेवर कापूर देखील वापरतात, पण तुम्ही वापरत असलेला कापूर हा केमिकल आधारित तर नाही ना याची खात्री करणे आवश्यक आहे. खरं तर आजकाल बाजारात अनेक गोष्टी आता भेसळयुक्त मिळत आहेत. त्यात आता कापूर देखील केमिकलयुक्त पदार्थांपासून बनवत आहेत. तर आजच्या लेखात तुम्ही कापूर केमिकलयुक्त आहे की सेंद्रिय आहे हे ओळखण्याचे पाच मार्ग जाणून घेऊयात.

सिनामोमम कॅम्फोरा असे बॉटनिकल नाव असलेले कापूरचे झाड बाराही महिने हिरवेगार असते. तर या झाडाच्या फांद्या, लाकूड, पाने आणि सालीपासून कापूर सेंद्रिय पद्धतीने तयार केला जातो. तर कापूर तयार करण्यासाठी या झाडाचे काही भाग लहान तुकडे करून स्टीम डिस्टिलेशन नावाच्या प्रक्रियेत गरम केले जातात. वाफ थंड होते आणि जमा होते, ज्यामुळे स्फटिक तयार होतात. हेच खरे कापूर आहे. पण आजकाल कापूराची वाढती मागणी लक्षात घेता कापूर हा लॅबमध्ये अनेक केमिकलचा वापर करून तयार केला जातो. त्यामुळे केमिकलयुक्त कापूर आपल्या आरोग्यासाठी धोकादायक ठरेल.

जाळून पहा

जेव्हा तुम्ही खरा कापूर जाळता तेव्हा तो पूर्णपणे नाहीसा होतो, त्यात कोणतेही कण किंवा राख राहत नाही. तसेच बनावट कापूर जाळल्यानंतर, राखेचे कण प्लेटवरच राहतात आणि त्यातून जास्त काळा धूर निघतो. आता, बाजारात कमी दर्जाचा कापूर देखील उपलब्ध आहे, इतका की तो पाहूनच तुम्ही तो बनावट आहे हे ओळखू शकता.

कापूरचा पोत आणि रंग

खऱ्या आणि केमिकल आधारित कापूरमध्ये फरक जाणून घेण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे त्याचा पोतकडे लक्ष देणे. कापूर स्टीम डिस्टिलेशन प्रक्रियेद्वारे तयार केला जातो, म्हणून तो स्फटिकांसारखा दिसतो. जर कापूर खूप पांढरा, ढगाळ किंवा फिकट पिवळा असेल तर तो खरा कापूर नाही. खऱ्या कापूरमध्ये थोडी पारदर्शकता असते आणि तो सहजपणे तुटतो.

वास घेऊन तपासा

कापूरचा सुगंध मनाला शांतीची भावना देतो, कारण त्याचा नैसर्गिक सुगंध जाळल्यावर वास जास्त तीव्र होत नाही. बनावट कापूरला तीव्र, केमिकल वास येतो. कापूर खरेदी करताना तुम्ही त्याचा वास घेऊन तो ओळखू शकता. खऱ्या कापूरमध्ये औषधी गुणधर्म असतात, ज्यामुळे तो धार्मिक विधी आणि घरगुती उपायांमध्ये वापरण्यासाठी आदर्श बनतो.

पाण्यात टाकून पाहा

कापूर खरा असेल जर तुम्ही नैसर्गिक भीमसेनी कापूर वापरत असाल तर तो पाण्यात तळाशी जातो. तर हलका आणि बनावट कापूर विरघळण्यास जास्त वेळ लागतो आणि पाण्याच्या पृष्ठभागावर तरंगतो. अशा प्रकारे, तुम्ही कापूर ओळखण्यासाठी पाण्यात टाकून पाहू शकता.

कापूर उघडा ठेवा

बाजारातून खरेदी केलेला कापूरचा एक छोटासा तुकडा घ्या. हा तुकडा एका भांड्यात ठेवा. जर कापूर खरा असेल तर तो काही तासांत कमी होऊ लागेल आणि हळूहळू पूर्णपणे हवेत विरघळून जाईल. मात्र बनावट कापूरचा तुकडा तसाच राहील. या सोप्या पद्धतीचा वापर करून तुम्ही केमिकल आधारित आणि सेंद्रिय कापूरमधील फरक ओळखू शकता.

( डिस्क्लेमर : या आर्टिकलमध्ये देण्यात आलेली माहिती व उपाय हे सामान्य ज्ञानावर आधारित आहेत. आमचा याला दुजोरा नाही. ते अवलंबण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला जरूर घ्यावा.)

सुनेत्रा पवार बनल्या महाराष्ट्राच्या पहिल्या उपमुख्यमंत्री पहा शपथविधी
सुनेत्रा पवार बनल्या महाराष्ट्राच्या पहिल्या उपमुख्यमंत्री पहा शपथविधी.
अजित पवारांच्या घरून सुप्रिया सुळे थेट दिल्लीला रवाना
अजित पवारांच्या घरून सुप्रिया सुळे थेट दिल्लीला रवाना.
असं कसं होऊ शकतं? अजित पवारांच्या विमान अपघातावर जयंत पाटलांचा सवाल
असं कसं होऊ शकतं? अजित पवारांच्या विमान अपघातावर जयंत पाटलांचा सवाल.
सुनेत्रा पवार यांची विधीमंडळ गटनेतेपदी निवड, थोड्याच वेळात शपथविधी
सुनेत्रा पवार यांची विधीमंडळ गटनेतेपदी निवड, थोड्याच वेळात शपथविधी.
गटनेतेपद आणि राष्ट्रीय अध्यक्षपदाच्या निवडीनंतर 'ते' पत्र देणार
गटनेतेपद आणि राष्ट्रीय अध्यक्षपदाच्या निवडीनंतर 'ते' पत्र देणार.
अजितदादांच्या राष्ट्रवादीत नेमकं काय घडतंय?
अजितदादांच्या राष्ट्रवादीत नेमकं काय घडतंय?.
देवगिरीत होणार मोठा निर्णय, नेते पोहोचले; काही वेळातच येणार मोठी अपडेट
देवगिरीत होणार मोठा निर्णय, नेते पोहोचले; काही वेळातच येणार मोठी अपडेट.
दुखवटा सुरू असतानाच राजकीय घडामोडींना वेग...
दुखवटा सुरू असतानाच राजकीय घडामोडींना वेग....
संजय राऊत यांचा भाजपवर जोरदार हल्ला; बीजेपी हा मढ्याच्या टाळूवरचं...
संजय राऊत यांचा भाजपवर जोरदार हल्ला; बीजेपी हा मढ्याच्या टाळूवरचं....
सुनेत्रा पवारांचा महाराष्ट्राच्या राजकारणातील निर्णायक प्रवेश
सुनेत्रा पवारांचा महाराष्ट्राच्या राजकारणातील निर्णायक प्रवेश.