Alcohol Side Effects: दारू फक्त लिव्हरच नाही, मेंदूही खराब करते; स्मरणशक्ती, मूड अन् निर्णयक्षमतेवर कसा होतो परिणाम? जाणून घ्या…

मद्यपान करणे सामान्य आहे. पण तुम्हाला माहित आहे का की त्याचे तुमच्या मेंदूवर तात्काळ आणि दीर्घकालीन परिणाम होतात? अल्कोहोल थेट मेंदूच्या त्या भागांवर परिणाम करते जे मनःस्थिती, स्मरणशक्ती आणि निर्णयक्षमता नियंत्रित करतात. हा मेंदूचा तो भाग आहे जो आपल्या निर्णयक्षमतेवर नियंत्रण ठेवतो. मद्यपान केल्याने हा भाग तात्पुरता कमकुवत होतो, ज्यामुळे लोक धोकादायक आणि चुकीचे निर्णय घेतात.

ग्लुटामेट हा एक न्यूरोट्रान्समीटर आहे जो विचार करण्याची आणि प्रतिक्रिया देण्याची गती वाढवतो. अल्कोहोल त्याचा प्रभाव कमी करते, ज्यामुळे प्रतिक्रिया मंदावतात आणि विचारशक्ती कमकुवत होते. मेंदूच्या ‘रिवॉर्ड सिस्टीम’मध्ये डोपामाइन स्रवते, ज्यामुळे व्यक्तीला आनंद आणि आराम वाटतो. म्हणूनच अल्कोहोल प्यायल्यानंतर आपला मूड तात्पुरता सुधारतो.

मद्यपान केल्याने एंडोर्फिन नावाचे रसायन स्रवते. ज्यामुळे क्षणिक ‘नशा’ किंवा आनंदाची भावना येऊ शकते. पण ही भावना फार काळ टिकत नाही. अल्कोहोलमुळे गाबा नावाचा न्यूरोट्रान्समीटर सक्रिय होतो, ज्यामुळे मेंदूची क्रिया मंदावते. यामुळेच अल्कोहोल प्यायल्यानंतर लोकांना आराम वाटतो आणि झोप येते. हिप्पोकॅम्पसवर होतो, जो स्मृती निर्मितीसाठी जबाबदार असतो. अति मद्यपानामुळे बेशुद्धी किंवा स्मृतीभ्रंश होऊ शकतो.मद्यपान केल्याने सुरुवातीला सेरोटोनिन वाढते, ज्यामुळे मनःस्थिती सुधारते.

सतत किंवा अति प्रमाणात मद्यपान केल्याने सेरोटोनिनची पातळी कमी होऊ शकते, ज्यामुळे अस्वस्थता, चिंता आणि नैराश्य यांसारख्या समस्या उद्भवू शकतातजर एखादी व्यक्ती वारंवार मद्यपान करत असेल, तर त्यामुळे मेंदूच्या ‘रिवॉर्ड सिस्टीम’मध्ये बदल होतो. हळूहळू, मेंदूला सामान्य कार्यासाठी अल्कोहोलची गरज भासू लागते आणि व्यसन लागू शकते.

जेव्हा तुम्ही मद्यपानाचा आनंद घेण्यासाठी रेस्टॉरंट किंवा बारमध्ये जाता, तेव्हा तुम्हाला मोफत खारवलेले शेंगदाणे मिळण्याची शक्यता असते. पण तुम्हाला हे माहित आहे का की, ज्या रेस्टॉरंट्समध्ये मोफत पाणीसुद्धा मिळत नाही, तिथे प्रत्यक्षात मोफत शेंगदाणे मिळतात? मोफत शेंगदाणे मिळवणे वरवर पाहता क्षुल्लक वाटत असले तरी, त्यामागे एक रणनीती आहे. अनेक खाद्य तज्ज्ञ यामागे एक विशिष्ट कारण सांगतात.

शेंगदाणे खाल्ल्याने लवकर तहान लागते. शेंगदाण्यांमध्ये मीठ असते, जे पाणी शोषून घेते. त्यामुळे, जेव्हा तुम्ही शेंगदाणे खाता, तेव्हा ते तुमच्या तोंडातील आणि घशातील ओलावा शोषून घेतात, ज्यामुळे ते कोरडे पडतात.जेव्हा तुमचा घसा कोरडा पडतो, तेव्हा तुम्हाला जास्त तहान लागते आणि यामुळे गरजेपेक्षा जास्त मद्यपान केले जाऊ शकते. याचा रेस्टॉरंट्स आणि बार यांना मोठा फायदा होतो, कारण ते जास्त मद्य विकून अधिक नफा कमावतात.