पर्यटकांची पहिली पसंती! पश्चिम चंपारणच्या ‘या’ वन्यजीव स्थळाला रोज 1,000 सैलानींची भेट
पश्चिम चंपारणमधील सरैया मन वन्यजीव स्थळ सध्या पर्यटकांच्या गळ्यातील ताईत बनले आहे. उदयपुर वाईल्ड लाईफ सेंच्युरी म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या या निसर्गरम्य ठिकाणी दररोज 1,000 हून अधिक सैलानी भेट देत आहेत. 2025 मध्ये या स्थळाला आंतरराष्ट्रीय महत्त्वाच्या 'रामसर साईट'चा दर्जा मिळाल्यामुळे येथील आकर्षणात आणि पर्यटकांच्या संख्येत मोठी वाढ झाली आहे.

निसर्गप्रेमींसाठी पश्चिम चंपारणचे सरैया मन हे ठिकाण हक्काचे पर्यटन केंद्र ठरत आहे. येथे येणाऱ्या पर्यटकांसाठी सुंदर झील, बोटिंग आणि थरारक सफारीची उत्तम सुविधा उपलब्ध करण्यात आली आहे. 2025 मध्ये रामसर साईटचा बहुमान मिळालेले हे वन्यजीव स्थळ दररोज हजारो पर्यटकांना आकर्षित करत असून पर्यटनाच्या नकाशावर आघाडीवर आले आहे.
पश्चिम चंपारण येथे असलेले सरैया मन वन्यजीव स्थळ (उदयपूर वाइल्ड लाइफ सेंचुरी) सध्या निसर्गप्रेमी आणि पर्यटकांसाठी आकर्षणाचे सर्वात मोठे केंद्र बनले आहे. जिल्हा मुख्यालय बेतियापासून अवघ्या 10 किलोमीटर अंतरावर असलेल्या या देखण्या जंगलात दररोज सुमारे 1,000 पर्यटक सुट्ट्या घालवण्यासाठी आणि निसर्गाचा आनंद घेण्यासाठी येत आहेत. धावपळीच्या आयुष्यातून दोन क्षण शांततेचे घालवण्यासाठी पर्यटकांची ही पहिली पसंती ठरत आहे.
या वन्यजीव स्थळाची वैशिष्ट्ये आणि प्रमुख आकर्षणे सांगणारी सविस्तर माहिती पुढ जाणून घेऊया.
850 हेक्टरमध्ये पसरलेले हिरवेगार साम्राज्य पश्चिम चंपारणमधील हे घनदाट जंगल सुमारे 850 हेक्टर अशा विस्तीर्ण भूभागावर पसरलेले आहे. गंडक नदीच्या मैदानी प्रदेशात वसलेले हे रिझर्व्ह मुख्यत्वे एक समृद्ध पाणथळ जागा आहे, जे चारही बाजूंनी उंच झाडांनी आणि नैसर्गिक वनस्पतींनी वेढलेले आहे.
जंगलाच्या मध्यभागी असलेली ऐतिहासिक ‘सरैया मन झील’ ही घोड्याच्या नाळेच्या आकाराचे एक अद्वितीय सरोवर आहे, ज्यामुळे या परिसराच्या सौंदर्यात कमालीची भर पडते. येथे पक्ष्यांचा किलबिलाट आणि घनदाट झाडी पर्यटकांना असीम शांततेचा अनुभव देतात.
पर्यटकांसाठी मनोरंजन आणि अॅडव्हेंचरचा अड्डा सरैया मन हे केवळ एक शांत जंगल नसून पर्यटकांसाठी मनोरंजनाचा एक उत्तम अड्डा बनले आहे. येथे येणाऱ्या लोकांसाठी रोमांचक जंगल सफारी आणि ई-रिक्षा राइडची उत्तम सोय उपलब्ध आहे. याशिवाय, सरोवराच्या संथ पाण्यात बोटिंग करण्याचा आनंद घेण्यासाठी लांबून लोक येतात.
स्थानिक प्रशासनाकडून सुरक्षेचा उपाय म्हणून मान्सूनच्या काळात वाढणारी पाण्याची पातळी पाहून बोटिंग सेवांमध्ये वेळेनुसार बदल केले जातात. पर्यटकांच्या राहण्यासाठी आणि खाण्यापिण्यासाठी येथे एक सुसज्ज रेस्ट हाऊस आणि कॅफेटेरिया देखील उभारण्यात आला आहे.
‘रामसर साईट’चा जागतिक दर्जा या इको-टूरिझम स्पॉटच्या इतिहासात सर्वात मोठा मैलाचा दगड तेव्हा जोडला गेला, जेव्हा या जागेला आंतरराष्ट्रीय महत्त्वाची ‘रामसर साईट’ म्हणून जागतिक दर्जा मिळाला. ही जागतिक मान्यता मिळाल्यामुळे बिहार आणि भारताच्या पर्यटन नकाशावर याचे महत्त्व कमालीचे वाढले आहे.
रामसर साईट घोषित झाल्यामुळे येथील जैवविविधतेचे रक्षण आणि स्थलांतरित पक्ष्यांच्या अधिवासाला सुरक्षित ठेवण्यासाठी विशेष प्रयत्न केले जात आहेत. दरवर्षी हिवाळ्यात मध्य आशिया आणि इतर थंड देशांतून हजारो दुर्मिळ प्रजातींचे पक्षी येथे येतात, जे पक्षीप्रेमींसाठी एखाद्या स्वर्गापेक्षा कमी नाही.
जंगलाच्या मध्यभागी आधुनिक ‘इंटरप्रिटेशन सेंटर’ पर्यटकांना निसर्ग आणि वन्यजीवांबद्दल जागरूक करण्यासाठी जंगलाच्या अगदी मध्यभागी एक आधुनिक ‘वूड पार्क इंटरप्रिटेशन सेंटर’ स्थापित करण्यात आले आहे. हे सेंटर लहान मुले आणि कुटुंबांसाठी माहितीपूर्ण तसेच ज्ञानवर्धक ठरत आहे. येथे येणाऱ्या पर्यटकांना या अनन्यसाधारण पाणथळ जागेची परिसंस्था, स्थानिक औषधी वनस्पती आणि येथील वन्यजीवांची माहिती ऑडिओ-व्हिज्युअल माध्यम आणि माहिती फलकांद्वारे सविस्तरपणे दिली जाते.
तुम्हीही सुंदर निसर्ग, रोमांचक सफारी आणि शांततेच्या शोधात असाल, तर पश्चिम चंपारणचे हे अप्रतिम ठिकाण तुमच्या ट्रॅव्हल लिस्टमध्ये नक्कीच असायला हवे.
