भाज्या स्वस्त, इडली महागली… आता खायचेच वांदे; आजही चांद्यापासून ते बांद्यापर्यंतचा महाराष्ट्र ‘गॅस’वर

आखाती देशांतील (मिडल ईस्ट) युद्धामुळे, विशेषतः इराण-इस्रायल-अमेरिका संघर्षामुळे एलपीजी (LPG) सिलेंडरचा पुरवठा खूपच प्रभावित झाला आहे. भारतातील बहुतांश एलपीजी आयात मिडल ईस्टमधून होत असल्याने, होर्मुझची सामुद्रधुनीतील तणावामुळे व्यावसायिक सिलेंडरचा पुरवठा ठप्प झाला आहे. घरगुती सिलेंडरला प्राधान्य दिले जात असले तरी हॉटेल, रेस्टॉरंट, स्ट्रीट व्हेंडर्स, रेल्वे कॅन्टीन आणि छोटे व्यवसाय यांच्यावर मोठा फटका बसला आहे. महाराष्ट्रात, विशेषतः मुंबई, कोकण, नवी मुंबई आणि इतर भागांत ही परिस्थिती दिसून येत आहे.

रत्नागिरी रेल्वे स्टेशनवर चूल बनली आधार

रत्नागिरी रेल्वे स्थानकावरील रेल्वे कॅन्टीनमध्ये व्यावसायिक एलपीजी सिलेंडर संपल्याने स्टॉल धारकांना चूल (कोळसा/लाकूड) वापरावी लागली आहे. येथील ३७ पैकी फक्त ७ मेन्यूच प्रवाशांना उपलब्ध आहेत. मिसळ, इडली, वडापाव, डाळ-भात-भाजी आणि चपाती एवढेच पर्याय उरले आहेत. रेल्वे प्रवाशांची गैरसोय टाळण्यासाठी कॅन्टीन मालक प्रयत्न करत आहेत, पण व्यावसायिक सिलेंडर न मिळाल्याने पर्यायी मार्ग अवलंबावा लागत आहे. रायगडपासून गोव्यापर्यंत कोकण रेल्वे मार्गावरील अनेक स्टेशनांवरही हीच परिस्थिती आहे. मुख्य कॅन्टीनमध्येही चूल मांडावी लागली आहे.

मुंबईत इडली-मेदू वडा महागला

मुंबईत सकाळच्या नाश्त्यासाठी लोकप्रिय असलेल्या इडली आणि मेदू वड्याचे भाव वाढले आहेत. एक प्लेटचा भाव २० रुपयांवरून ४० रुपयांपर्यंत गेला आहे. एलपीजी न मिळाल्याने छोटे-मोठे व्यवसायिक कोळशावर धंदा चालवत आहेत. अनेक चहा दुकानदार इंडक्शन शेगडीचा वापर करत आहेत. यामुळे ७ रुपयांचा चहा १० रुपयांना आणि १० रुपयांचा चहा १५ रुपयांना मिळत आहे. सुरुवातीला २-३ दिवस दुकाने बंद ठेवावी लागली, पण भाडे आणि कामगारांचा पगार लक्षात घेता पर्यायी उपाय अवलंबावा लागला.

नवी मुंबई एपीएमसीमध्ये भाज्या स्वस्त

दुसरीकडे, नवी मुंबईतील एपीएमसी भाजीपाला मार्केटमध्ये युद्धाचा उलट परिणाम दिसतोय. हॉटेल व्यवसाय ठप्प झाल्याने आणि निर्यात पूर्णपणे बंद पडल्याने भाज्यांचे दर १० ते १५ रुपयांनी घसरले आहेत. बाजारात पुरवठा वाढला असून मागणी कमी झाली आहे.

बेस्ट उपहारगृहे आणि इतर भागांतही त्रास

मुंबईतील बेस्टच्या विविध आगार आणि कार्यालयांमधील उपहारगृहांवरही गॅस तुटवड्याचा फटका बसला आहे. कर्मचाऱ्यांना त्रास होऊ नये म्हणून संघटनेने तातडीने उपाययोजना करण्याची मागणी केली आहे. अनेक उपहारगृहे बंद पडण्याच्या मार्गावर आहेत.

भंडाऱ्यात अवैध वापरावर कारवाई

भंडारा जिल्ह्यातील ग्रीन व्हॅली हॉटेलमध्ये घरगुती सिलेंडरचा व्यावसायिक वापर आढळल्याने पुरवठा विभागाच्या पथकाने धाड टाकली. सिलेंडर जप्त करण्यात आले आणि हॉटेल मालकाविरुद्ध गुन्हा दाखल झाला आहे. अशा घटना राज्यभर वाढत आहेत.

एकंदर परिस्थिती

महाराष्ट्रात चांद्यापासून (कोकण) ते बांद्यापर्यंत (मुंबई) सर्वत्र एलपीजी तुटवड्याचा फटका बसला आहे. भाज्या स्वस्त झाल्या तरी इडली, वडापाव, चहा यांसारखे दैनंदिन पदार्थ महागले आहेत. रेल्वे प्रवासी, स्ट्रीट व्हेंडर्स, हॉटेल मालक आणि सामान्य नागरिक यांना याचा त्रास सहन करावा लागत आहे. सरकारने घरगुती पुरवठ्याला प्राधान्य दिले असले तरी व्यावसायिक क्षेत्रातील संकट गंभीर आहे. पर्यायी इंधन (कोळसा, इंडक्शन, लाकूड) वापर वाढत असला तरी हे दीर्घकाळ टिकणारे उपाय नाहीत.