Explainer : भारतानं एक दगडात तीन पक्षी मारले, अमेरिकेसोबतच्या ट्रेड डीलने काय साध्य झालं?

आधी युरोपियन संघ आणि त्यानंतर भारतानं अमेरिकेसोबत केलेल्या ट्रेड डीलमुळे पाकिस्तानला मोठा धक्का बसला आहे. भारताच्या या दोन मोठ्या करारांचा पाकिस्तानला थेट मोठा फटका बसणार आहे. याचा परिणाम हा पाकिस्तानच्या कॉटन एक्सपोर्टवर होणार आहे. त्यामुळे भारताच्या या दोन महत्त्वाच्या डील होताच पाकिस्तानचा चांगलाच जळफळाट झाला आहे. भारतानं अलिकडेच दोन महत्त्वाचे व्यापारी करार केले आहेत, ज्यामध्ये युरोपियन युनियन सोबत भारताने मदर ऑफ ऑल डीलवर सही केली आहे, तर दुसरीकडे अमेरिकेसोबत देखील मोठा करार केला आहे. त्यानंतर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी भारताच्या टॅरिफमध्ये कपात करण्याचा निर्णय घेतला आहे, अमेरिकेने भारतावरील 50 टक्के टॅरिफ कमी करून आता तो 18 टक्क्यांवर आणला आहे.

भारताच्या या ट्रेड डीलमुळे पाकिस्तानमध्ये मोठा भूकंप आला आहे, भारतानं युरोपियन संघासोबत ट्रेड डील केल्यामुळे युरोपमध्ये भारतातून निर्यात होणाऱ्या वस्तुंवर कोणताही टॅरिफ आकरण्यात येणार नाहीये, शून्य टक्के टॅरिफ आहे. याचाचा अर्थ आता युरोपियन बाजारपेठेत भारतीय वस्तु स्वस्त मिळणार आहेत, तर दुसरीकडे अमेरिकेन देखील भारतावरील टॅरिफ आता कमी केल्यामुळे पुन्हा एकदा भारतीय वस्तू अमेरिकेच्या बाजारपेठेत स्वस्त होणार आहेत. याचा थेट परिणाम हा पाकिस्तान आणि बांग्लादेशच्या कापड व्यावसायावर होणार आहे. त्यामुळे पाकिस्तानच्या चिंतेत वाढ झाली आहे. बांग्लादेशचा कापड व्यावसाय देखील मोठ्या संकटात सापडला आहे.

रशियाची भारताला मोठी ऑफर 

दरम्यान दुसरीकडे भारतानं अमेरिकेसोबत करार करताच रशियानं देखील भारताला मोठी ऑफर दिली आहे. रशियानं भारताला कच्च्या तेलावर बाजार भावापेक्षा प्रति बॅरल दहा डॉलरपेक्षाही अधिकची सूट देण्याची घोषणा केली आहे. त्यामुळे भारता आता कच्च्या तेलाची खरेदी कोणाकडून करणार रशिया की व्हेनेझुएला हे पहाणं महत्त्वाचं ठरणार आहे.

बाग्लादेशलाही मोठा धक्का 

दरम्यान या ट्रेड डीलचा बांगादेशलाही मोठा धक्का बसणार आहे. कारण बांग्लादेश हा जगातील नंबर दोनचा सर्वात मोठा कापड निर्यातदार देश आहे. तर भारताचा कापड निर्यातीमध्ये जगात सहावा क्रमांक लागतो. मात्र आता या दोन प्रमुख डीलमुळे जागतिक बाजारपेठेत भाराताचं कापड उत्पादन स्वस्त होणार आहे, तर बांग्लादेश आणि पाकिस्तानमधील कापड हे महाग होणार आहे. त्यामुळे भाराच्या गारमेंट्सची मागणी वाढणार असून, त्याचा परिणाम हा बांग्लादेशवर होणार आहे.