रिझर्व्ह बँकेने घेतला UPI च्या बाबतीत मोठा निर्णय, जाणून घ्या काय होणार बदल
भारतीय रिझर्व्ह बँकेने युपीआयसाठी महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. व्यावसायिकांना याचा मोठा फायदा होणार आहे.
मुंबई, आरबीआयने बुधवारी सांगितले की, लवकरच UPI सेवांचा विस्तार केला जाईल. आता ग्राहक सुरक्षिततेमध्ये गुंतवणूक करू शकतात आणि ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मवर खरेदी किंवा हॉटेल बुकिंग व्यतिरिक्त वस्तू किंवा सेवांच्या वितरणासाठी मागणीनुसार पेमेंट करू शकतात. (RBI) रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया ने म्हटले आहे की, पेमेंटमध्ये मदत करण्यासाठी UPI प्लॅटफॉर्मवर एक सुविधा जोडली जाईल.
युनिफाइड पेमेंट्स इंटरफेस (UPI) प्लॅटफॉर्मवरील ‘सिंगल-ब्लॉक-आणि-मल्टिपल डेबिट’ वैशिष्ट्याद्वारे, ग्राहकांना असे व्यवहार करताना अधिक आत्मविश्वास मिळेल. याची घोषणा करताना RBI गव्हर्नर शक्तीकांत दास म्हणाले की, UPI मध्ये सिंगल-ब्लॉक-आणि-मल्टिपल-डेबिट क्षमता सुरू करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. हे ई-कॉमर्स क्षेत्रात पेमेंट सुलभ करेल. त्यामुळे रोख्यांमध्ये गुंतवणूक करणे सोपे होईल.
UPI मध्ये नवीन फीचर
आरबीआयचे गव्हर्नर शक्तिकांत दास म्हणाले की, नवीन फीचर अंतर्गत, ग्राहक त्यांच्या बँक खात्यातील निधी ब्लॉक करून कोणत्याही व्यापाऱ्यासाठी पेमेंट ऑर्डर शेड्यूल करू शकतील. जेव्हा आवश्यक असेल तेव्हा ते डेबिट केले जाऊ शकते. गव्हर्नर म्हणाले की, अशा सुविधेमुळे व्यवहाराची विश्वासार्हता वाढेल, कारण व्यापाऱ्यांना वेळेवर पेमेंटची हमी दिली जाईल, तर वस्तू किंवा सेवांच्या वास्तविक वितरणापर्यंत पैसे ग्राहकांच्या खात्यात राहतील.
या सेवा मिळतील
आरबीआयच्या डायरेक्ट रिटेल स्कीमचा वापर करून सरकारी सिक्युरिटीज खरेदी करण्यासाठीही ही सुविधा उपयुक्त ठरेल, असे गव्हर्नर म्हणाले. ही व्यवस्था लागू करण्यासाठी नॅशनल पेमेंट्स कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (NPCI) ला स्वतंत्र निर्देश जारी केले जातील असेही ते म्हणाले.
भारताची बिल पेमेंट प्रणाली देखील बदलेल
दास यांनी भारत बिल पेमेंट सिस्टीम (BBPS) च्या व्याप्तीचा विस्तार करून सर्व देयके आणि संकलन एकत्रितपणे समाविष्ट करण्याची घोषणा केली. ते म्हणाले की, भारत बिल पेमेंट सिस्टीम अनेक भागात पसरलेली आहे परंतु त्यात संस्था किंवा व्यक्तींच्या गटांच्या बिलांवर प्रक्रिया करण्याची सुविधा नाही. त्यामुळे सेवा शुल्क भरणे, शिक्षण शुल्क, कर भरणे आणि भाडे वसूल करणे हे त्याच्या कक्षेबाहेर आहे.
