AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

PHOTO | रेल्वे रुळांना का लागत नाही गंज? जाणून घ्या त्यामागील कारण

बर्‍याच लोकांचा असा विश्वास आहे की चाकांच्या घर्षण शक्तीमुळे, ट्रॅक गंजत नाहीत, परंतु तसे नाही. ट्रॅक सर्व हवामानातही चमकत राहतात. (Why do railway tracks not rust, know the reason behind it)

वैजंता गोगावले
वैजंता गोगावले | Updated on: Jun 04, 2021 | 3:06 PM
Share
गावापासून शहरांपर्यंत पसरलेल्या रुळावरुन धावणारी रेल्वे आपल्या जीवनाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. आपण सर्वांनी ट्रेनने प्रवास केला असेल. पण रेल्वेसंदर्भात असे काही प्रश्न आहेत ज्यांची उत्तरे आपल्याला माहिती नाहीत. असाच एक प्रश्न आहे की हजारो किलोमीटरवर पसरलेल्या रेल्वे रुळांवर कधी गंज का येत नाही. ट्रॅक सर्व हवामानातही चमकत राहते.

गावापासून शहरांपर्यंत पसरलेल्या रुळावरुन धावणारी रेल्वे आपल्या जीवनाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. आपण सर्वांनी ट्रेनने प्रवास केला असेल. पण रेल्वेसंदर्भात असे काही प्रश्न आहेत ज्यांची उत्तरे आपल्याला माहिती नाहीत. असाच एक प्रश्न आहे की हजारो किलोमीटरवर पसरलेल्या रेल्वे रुळांवर कधी गंज का येत नाही. ट्रॅक सर्व हवामानातही चमकत राहते.

1 / 5
एका अहवालानुसार रेल्वे रुळ तयार करण्यासाठी खास प्रकारच्या स्टीलचा वापर केला जातो. स्टीलमध्ये मँगलोई मिसळून ट्रेनचे ट्रॅक तयार केले जातात. स्टील आणि मॅंगलोईच्या मिश्रणाला मॅंगनीज स्टील म्हणतात. यात 12 टक्के मॅंगनीज आणि एक टक्के कार्बन मिल असते.

एका अहवालानुसार रेल्वे रुळ तयार करण्यासाठी खास प्रकारच्या स्टीलचा वापर केला जातो. स्टीलमध्ये मँगलोई मिसळून ट्रेनचे ट्रॅक तयार केले जातात. स्टील आणि मॅंगलोईच्या मिश्रणाला मॅंगनीज स्टील म्हणतात. यात 12 टक्के मॅंगनीज आणि एक टक्के कार्बन मिल असते.

2 / 5
असा विश्वास आहे की स्टीलमध्ये असलेल्या मिश्रणामुळे रेल्वे रुळांचा ऑक्सिकरण प्रमाण खूपच कमी असते. यामुळे वर्षानुवर्षे ट्रॅक गंजत नाहीत. जर ट्रेनचा ट्रॅक सामान्य लोखंडाचा बनलेला असेल तर हवेच्या आर्द्रतेमुळे ते गंजेल. यामुळे ट्रॅक वारंवार बदलावे लागतील आणि यामुळे खर्च वाढेल.

असा विश्वास आहे की स्टीलमध्ये असलेल्या मिश्रणामुळे रेल्वे रुळांचा ऑक्सिकरण प्रमाण खूपच कमी असते. यामुळे वर्षानुवर्षे ट्रॅक गंजत नाहीत. जर ट्रेनचा ट्रॅक सामान्य लोखंडाचा बनलेला असेल तर हवेच्या आर्द्रतेमुळे ते गंजेल. यामुळे ट्रॅक वारंवार बदलावे लागतील आणि यामुळे खर्च वाढेल.

3 / 5
सुरुवातीपासूनच अँटी-गंज धातूंचा वापर रेल्वेमध्ये केला जातो. ब्रिटीशांनी भारतात रेल्वे सुरू केली. त्यांनीही रेल्वे ट्रॅक मजबूत करण्यासाठी अँटी-गंज धातूचा वापर केला.

सुरुवातीपासूनच अँटी-गंज धातूंचा वापर रेल्वेमध्ये केला जातो. ब्रिटीशांनी भारतात रेल्वे सुरू केली. त्यांनीही रेल्वे ट्रॅक मजबूत करण्यासाठी अँटी-गंज धातूचा वापर केला.

4 / 5
अनेक लोकांचे म्हणणे आहे की चाकांच्या घर्षण शक्तीमुळे ट्रॅकला गंज येत नाही, परंतु तसे नाही. यामागे केवळ स्टील आणि मँगलोई यांचे मिश्रण परिणाम आहे, जे रेल्वेच्या ट्रॅकला गंजण्यापासून वाचवते.

अनेक लोकांचे म्हणणे आहे की चाकांच्या घर्षण शक्तीमुळे ट्रॅकला गंज येत नाही, परंतु तसे नाही. यामागे केवळ स्टील आणि मँगलोई यांचे मिश्रण परिणाम आहे, जे रेल्वेच्या ट्रॅकला गंजण्यापासून वाचवते.

5 / 5
Follow Us
गोमूत्र-शेण खाण्याला विरोध म्हणजे हिंदूविरोधी कसं?; बापटांचा सवाल?
Vidyand Bapat : गोमूत्र-शेण खाण्याला विरोध म्हणजे हिंदूविरोधी कसं?; विद्यानंद बापटांचा आनंद दवेंना सडेतोड सवाल
सिल्व्हर ओकवर शरद पवारांच्या उपस्थितीत मोठी बैठक संपन्न
NCP : सिल्व्हर ओकवर शरद पवारांच्या उपस्थितीत मोठी बैठक संपन्न; कोणत्या मुद्द्यांवर झाली चर्चा?
वर्ल्ड कप जिंकला तर रस्त्यावर नाचूया, पण धर्म-सण...
Sumeet Raghavan : वर्ल्ड कप जिंकला तर रस्त्यावर नाचूया, पण धर्म-सण...; DJच्या मुद्द्यावर सुमित राघवन स्पष्टच बोलले
बिग बॉस फेम रीलस्टार दिव्या शिंदेला अटक; पोलीस कोठडी सुनावली पण....
Reelstar Divya Shinde : Bigg Boss Marathi : बिग बॉस फेम रीलस्टार दिव्या शिंदेला अटक; पोलीस कोठडी सुनावली पण किती दिवसांची?
राहुल गांधींचं वागणं म्हणजे उथळ पाण्याला....; वाघमारेंचा जोरदार हल्ला
Jyoti Waghmare : राहुल गांधींचं वागणं म्हणजे उथळ पाण्याला....; ज्योती वाघमारेंचा जोरदार हल्लाबोल
नीला विखे पाटलांच्या स्वीडन विजयावरून सुजय विखे आणि लंकेंमध्ये खडाजंगी
Nilesh Lanke Vs Sujay Vikhe : नीला विखे पाटलांच्या स्वीडन विजयावरून सुजय विखे आणि निलेश लंकेंमध्ये राजकीय खडाजंगी
पुण्यात गणेश विसर्जन मिरवणुकीत डीजेवरून पोलिसांना थेट आव्हान
पुण्यात गणेश विसर्जन मिरवणुकीत डीजेवरून पोलिसांना थेट आव्हान
मुंबई विमानतळावर लँड जिहाद? किरीट सोमय्या यांच्या आरोपांमुळे खळबळ
मुंबई विमानतळावर लँड जिहाद? किरीट सोमय्या यांच्या आरोपांमुळे खळबळ; थेट कारवाईची मागणी; आरोप काय?
मुंबईला पाणीपुरवठा करणाऱ्या धरणांमध्ये पुरेसा साठा, तरीही पाणीकपात सुर
मुंबईला पाणीपुरवठा करणाऱ्या धरणांमध्ये पुरेसा साठा, तरीही 10% पाणीकपात सुरू
एसटी प्रवाशांसाठी मोठी बातमी; 1 ऑक्टोबरपासून स्मार्ट कार्ड बंधनकारक...
ST Smart Card Sakti : एसटी प्रवाशांसाठी मोठी बातमी; 1 ऑक्टोबरपासून सवलतीसाठी स्मार्ट कार्ड बंधनकारक, कार्ड नसेल तर...