Flexi Cap vs Multi Cap Fund: पैसे गुंतवणे योग्य कोठे आहे? जाणून घ्या

तुम्ही शेअर बाजारात गुंतवणूक करत असाल तर जोखीम कमी करण्यासाठी विविधीकरण आवश्यक आहे. म्हणजेच, पैसा केवळ मोठ्या कंपन्यांमध्येच नाही तर मिड आणि स्मॉल कॅपमध्येही असावा. 2025 हे वर्ष याचे उत्तम उदाहरण आहे. जिथे निफ्टी 50 ने सुमारे 10 टक्के परतावा दिला. त्याच वेळी, निफ्टी मिडकॅप 150 फक्त 5 टक्क्यांवर घसरला. तर निफ्टी स्मॉलकॅप 250 मध्ये सुमारे 6 टक्क्यांची घसरण दिसून आली. गेल्या काही वर्षांत हे तिन्ही विभाग आलटून पालटून चांगली कामगिरी करत आहेत. अशा परिस्थितीत, गुंतवणूकदारांनी असा मार्ग निवडणे महत्वाचे आहे जो जोखमीचे विभाजन करेल आणि दीर्घकाळात चांगला, संतुलित परतावा मिळवू शकेल. फ्लेक्सी-कॅप आणि मल्टी-कॅप म्युच्युअल फंड हेच करतात.

फ्लेक्सी-कॅप फंड

फ्लेक्सी-कॅप फंडांबद्दल बोलायचे तर लार्ज कॅपमध्ये कधी जास्त पैसे गुंतवायचे आणि मिड किंवा स्मॉल कॅपमध्ये कधी जास्त पैसे गुंतवायचे हे ठरवण्याचे पूर्ण स्वातंत्र्य फंड मॅनेजरला आहे. एकमेव नियम असा आहे की किमान 65 टक्के गुंतवणूक इक्विटीमध्ये असावी. मात्र, या प्रवर्गाची कोणतीही निश्चित मर्यादा नाही. जर मिड आणि स्मॉल कॅप बाजारात महाग दिसू लागले तर फंड मॅनेजर तेथून पैसे काढू शकतात आणि लार्ज कॅपमध्ये ठेवू शकतात. त्याच वेळी, जर त्याला असे वाटले की मिड आणि स्मॉल कॅपमध्ये आणखी वाढ होण्याची शक्यता आहे, तर तो तेथे एक्सपोजर वाढवू शकतो. म्हणजेच, हा फंड अशा गुंतवणूकदारांसाठी आहे जे फंड मॅनेजरच्या निर्णयांवर विश्वास ठेवतात आणि बाजारानुसार धोरण बदलण्यास सोयीस्कर असतात.

मल्टी-कॅप फंड

मल्टी-कॅप फंड थोडे अधिक संरचित आहेत. असा नियम आहे की किमान 75 टक्के पैसे इक्विटीमध्ये गुंतवले पाहिजेत. 25 टक्के गुंतवणूक लार्ज कॅप, 25 टक्के मिड कॅप आणि 25 टक्के स्मॉल कॅपमध्ये राहिली. उर्वरित 25 टक्के निधी व्यवस्थापकाच्या विवेकबुद्धीनुसार कोठेही गुंतवला जाऊ शकतो. याचा अर्थ असा की गुंतवणूकदाराला तिन्ही विभागांमध्ये नेहमीच एक्सपोजर मिळतो. लार्ज कॅपची स्थिरता आणि मिड-स्मॉल कॅपची वाढ हे दोन्ही एकाच वेळी फायदे आहेत.

कोणता फंड चांगला आहे?

आता मोठा प्रश्न असा आहे की, कोणता फंड निवडावा? दोन्ही इक्विटी फंड आहेत, त्यामुळे जोखीम जास्त आहे आणि गुंतवणूकीचा दृष्टीकोन किमान 5 वर्ष किंवा त्याहून अधिक असावा. कराच्या बाबतीत, दोघांची वागणूक समान आहे. जर तुम्हाला फंड मॅनेजरने बाजाराकडे पाहून त्वरित निर्णय घ्यायचे असतील आणि तुम्ही त्याला पूर्ण सूट देण्यास तयार असाल तर फ्लेक्सी-कॅप तुमच्यासाठी योग्य ठरू शकते. त्याच वेळी, ज्यांना त्यांचा पोर्टफोलिओ नेहमी संतुलित ठेवायचा आहे, त्यांच्यासाठी मल्टी-कॅप हा एक सोपा पर्याय असू शकतो. आपले जोखीम प्रोफाइल आणि उद्दिष्टे पाहून निर्णय घेणे शहाणपणाचे आहे आणि आवश्यक असल्यास आर्थिक सल्लागाराची मदत घ्या.

(डिस्क्लेमर: या आर्टिकलमध्ये देण्यात आलेली माहिती व उपाय हे सामान्य ज्ञानावर आधारित आहेत. आमचा याला दुजोरा नाही. ते अवलंबण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला जरूर घ्यावा.)