Tariff War : टॅरिफच्या लढाईत भारतासोबत असलेल्या रशियासाठी एक वाईट बातमी, पुतिन यांचा खेळ बिघडण्यास सुरुवात

रशियाने युक्रेन विरोधात युद्ध पुकारल्यानंतर अमेरिकेने रशियावर अनेक निर्बंध लादले. युरोपियन देशांनी रशियाकडून तेल खरेदी बंद केली. त्यामुळे रशियाने चीन आणि भारत या दोन देशांकडे आपला मोर्चा वळवला. भारत आणि चीन या दोन्ही देशांना स्वस्तात तेल विक्री सुरु केली. याचा भारत-चीनला फायदा झालाच. पण रशियाचाही होणारा तोटा भरुन निघाला. रशियन अर्थव्यवस्थेला भारत-चीनच्या तेल खरेदीमुळे आधार मिळाला. स्वस्तात तेल मिळत असल्यामुळे भारत-चीनचाही फायदा झाला. पण आता स्वस्त तेलाच्या नादात रशियाचा खेळ बिघडू लागला आहे. त्यांच्या अर्थव्यवस्थेला झटके बसत आहेत.

रशियाच्या प्रमुख तेल कंपन्यांना वर्ष 2025 च्या पहिल्या सहामहिन्यात मोठा आर्थिक फटका बसला आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्चा तेलाच्या किंमतीमध्ये झालेली घसरण, पाश्चिमात्य देशांचे निर्बंध आणि रशियन मुद्रा रुबलची मजबुती यामुळे रशियन तेल कंपन्यांच्या कमाईवर मोठा परिणाम झालाय. रशियाची सर्वात मोठी तेल उत्पादक कंपनी Rosneft PJSC ने पहिल्या सहामहिन्यात 245 अब्ज रूबल (जवळपास 3 अब्ज डॉलर) शुद्ध नफा नोंदवला आहे. मागच्यावर्षीच्या याच कालावधीशी तुलना केल्यास हा नफा 68 टक्क्यांनी कमी आहे. यामुळे रशियाची अर्थव्यवस्था कमकुवत होत आहे.

परदेशी बाजारातून मिळणाऱ्या उत्पन्नात घट

द इकोनॉमिक्सच्या रिपोर्टनुसार, नफ्यामध्ये झालेली मोठी घसरण फक्त Rosneft पर्यंत मर्यादीत नाहीय. रशियाच्या अन्य मोठ्या तेल कंपन्यांच्या कमाईवर सुद्धा परिणाम झालाय. एक्सपर्ट्च म्हणणं आहे की, सध्याच्या स्थितीत तेल कंपन्यांसाठी खर्च काढणं सुद्धा कठीण बनलय. पाश्चिमात्य निर्बंधांमुळे निर्यातीवर परिणाम झालाय. परदेशी बाजारातून मिळणाऱ्या उत्पन्नात घट झाली आहे.

Rosneft च्या CEO ने काय सांगितलं?

“या वर्षाच्या पहिल्या सहामहिन्यात तेलाच्या किंमती कमी होत्या. कारण जगभरात तेलाच उत्पादन जास्त झालं” असं Rosneft चे CEO इगोर सेचिन यांनी सांगितलं. जागतिक मंदीच्या शक्यतेमुळे कच्चा तेलाची मागणी कमजोर झालीय. त्यामुळे रशियाचा मुख्य निर्यात तेल ब्रांड Urals ची किंमत सरासरी 58 डॉलर प्रति बॅरल होती. मागच्यावर्षीच्या तुलनेत हे 13 टक्क्याने कमी आहे.

जास्त रक्कम खर्च करावी लागली

2025 च्या पहिल्या सहामहिन्यात रशियन करन्सी रुबल मजबूत झाली. अमेरिकी डॉलरच्या तुलनेत रुबल 23 टक्क्याने मजबूत झाली. 31 ऑगस्टपर्यंत 1 डॉलर = 79.65 रूबलच्या जवळ पोहोचला. याचा थेट परिणाम निर्यात करणाऱ्या कंपन्यांवर झाला. त्यांना प्रत्येक बॅरलसाठी कमी रुबल मिळाले. सोबतच केंद्रीय बँकांच्या जास्त व्याज दराच्या धोरणामुळे कंपन्यांना कर्ज फेडताना जास्त रक्कम खर्च करावी लागली.

Rosneft प्रमाणे Lukoil PJSC आणि Gazprom Neft PJSC यांच्या प्रॉफिटमध्येही 50 टक्क्यापेक्षा जास्त घसरण झालीय. Tatneft PJSC यांच्या नफ्यात 62 टक्क्य़ापर्यंत घसरण झाली.