उन्हाळ्यात सनस्क्रीन लावणं खरंच महत्त्वाचं आहे का?

फेब्रुवारी महिना चालू आहे, परंतु सूर्यप्रकाश खूप तीव्र झाला आहे. काही आठवड्यांपूर्वीपर्यंत लोक उन्हात बसणे पसंत करत होते आणि आता ते उन्हात बसणे टाळताना दिसत आहेत. उन्हाळ्याचा हंगाम येताच कडक ऊन आणि वाढत्या तापमानाचा थेट परिणाम आपल्या त्वचेवर होतो. डॉक्टर सर्व लोकांना उन्हाळ्यात सनस्क्रीन लावण्याचा सल्ला देतात, जेणेकरून त्वचा निरोगी राहील. बर् याच लोकांना असे वाटते की सनस्क्रीन केवळ सौंदर्य वाढविण्यासाठी लावले जाते, परंतु ते त्वचेसाठी खूप महत्वाचे आहे. उन्हात असलेले हानिकारक किरण त्वचेला आतून नुकसान पोहोचवू शकतात. वेळीच खबरदारी न घेतल्यास सनबर्न, टॅनिंग, फ्रीकल्स, अकाली सुरकुत्या पडणे आणि त्वचेचा कर्करोग होण्याचा धोका वाढू शकतो. सूर्यापासून (अतिनील किरणांमुळे) बाहेर पडणाऱ्या अल्ट्राव्हायोलेट किरणांमुळे त्वचेचे नुकसान होते.

सूर्याच्या अतिनील किरणांमुळे त्वचेच्या वरच्या थराला नुकसान होते आणि आतील भागापर्यंत पोहोचल्याने अकाली वृद्धत्व येते . संरक्षणाशिवाय सूर्यप्रकाशाच्या दीर्घकाळापर्यंत प्रदर्शनामुळे त्वचेच्या पेशींचे कायमचे नुकसान होऊ शकते. हे नुकसान हळूहळू होते आणि नंतर त्वचेचा गंभीर आजार होऊ शकतो. सनस्क्रीनचा नियमित वापर केल्याने त्वचेचे या हानिकारक किरणांपासून संरक्षण होते. सनस्क्रीनमध्ये असलेले घटक अतिनील किरणांना त्वचेत प्रवेश करण्यापासून रोखतात, ज्यामुळे त्वचेला हानी पोहोचत नाही.

डॉक्टरांनी सांगितले की सनस्क्रीनवर सन प्रोटेक्शन फॅक्टर (एसपीएफ) लिहिलेला आहे, जो सांगतो की सनस्क्रीन त्वचेला सूर्यापासून किती काळ वाचवू शकते. सामान्यत: उन्हाळ्यात एसपीएफ 30 किंवा त्यापेक्षा जास्त सनस्क्रीन वापरण्याची शिफारस केली जाते. बाहेर पडण्यापूर्वी कमीतकमी 15-20 मिनिटे ते लागू केले पाहिजे आणि दर 2-3 तासांनी पुन्हा लागू करणे आवश्यक आहे. बर्याच लोकांचा असा गैरसमज आहे की सनस्क्रीन केवळ उन्हात लावावे, परंतु सत्य हे आहे की अतिनील किरण घराच्या आत किंवा ढगाळ दिवसातही त्वचेपर्यंत पोहोचू शकतात. विशेषत: रात्री 10 ते 4 या वेळेत सूर्य सर्वात मजबूत असतो, म्हणून या वेळी अतिरिक्त काळजी घ्यावी. मुले, वृद्ध आणि संवेदनशील त्वचा असलेल्या लोकांनी सनस्क्रीन लावणे आवश्यक आहे. त्वचा तज्ञांनी सांगितले की सनस्क्रीन हे लक्झरी उत्पादन नाही, तर त्वचेच्या संरक्षणाचा एक आवश्यक भाग आहे. याचा नियमित आणि योग्य वापर केल्याने त्वचा केवळ निरोगी राहते असे नाही तर भविष्यात त्वचेचे गंभीर आजार टाळणे देखील शक्य आहे. त्वचा निरोगी ठेवण्यासाठी फक्त सनस्क्रीन लावणे पुरेसे नाही. उन्हापासून बचाव करण्यासाठी टोपी, छत्री, सनग्लासेस आणि पूर्ण बाह्यांचे कपडे घालणे देखील महत्वाचे आहे. पुरेसे पाणी पिणे आणि त्वचेला हायड्रेटेड ठेवणे देखील त्वचेच्या आरोग्यासाठी फायदेशीर आहे. संतुलित आहारामुळे त्वचा आतून मजबूत होण्यास मदत होते. उन्हाळ्यात वाढलेले तापमान, घाम, धूळ आणि तीव्र सूर्यप्रकाश यामुळे त्वचेवर ताण येतो. त्यामुळे या ऋतूत त्वचेची योग्य आणि नियमित काळजी घेणे अत्यंत आवश्यक असते. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे सनप्रोटेक्शन. घराबाहेर पडण्यापूर्वी किमान SPF 30 असलेला सनस्क्रीन चेहरा, मान आणि हातांवर लावावा. २–३ तासांनी तो पुन्हा लावणे गरजेचे आहे. शक्य असल्यास टोपी, सनग्लासेस आणि स्कार्फचा वापर करावा. सूर्यप्रकाशामुळे टॅनिंग, पिग्मेंटेशन आणि त्वचेचे अकाली वृद्धत्व वाढू शकते. उन्हाळ्यात त्वचा जास्त तेलकट होते, त्यामुळे दिवसातून २ वेळा सौम्य फेसवॉशने चेहरा स्वच्छ धुवावा. मात्र वारंवार साबण वापरू नये, कारण त्यामुळे त्वचा कोरडी होऊ शकते.

आठवड्यातून १–२ वेळा सौम्य स्क्रब केल्यास मृत त्वचा निघून जाते. कोरफडीचा (अलोवेरा) जेल, गुलाबपाणी किंवा काकडीचा रस लावल्यास त्वचेला थंडावा मिळतो. जड आणि ऑइलयुक्त क्रीमऐवजी हलके, वॉटर-बेस्ड मॉइश्चरायझर वापरणे योग्य ठरते. आहार आणि पाण्याचे प्रमाणही तितकेच महत्त्वाचे आहे. दिवसातून किमान ८–१० ग्लास पाणी पिणे आवश्यक आहे, जेणेकरून शरीर हायड्रेट राहील. टरबूज, खरबूज, काकडी, नारळपाणी यांसारखे पाण्याचे प्रमाण जास्त असलेले पदार्थ खावेत. जास्त तळलेले, मसालेदार आणि जंक फूड टाळावे, कारण त्यामुळे पिंपल्स वाढू शकतात.उन्हाळ्यात घामामुळे त्वचेवर संसर्ग होण्याची शक्यता वाढते, त्यामुळे दररोज स्वच्छ आंघोळ करावी आणि सैल, कापडी कपडे घालावेत. मेकअप कमी ठेवणे चांगले, कारण जास्त मेकअपमुळे छिद्रे बंद होऊन मुरुमांची समस्या वाढू शकते. एकूणच, उन्हाळ्यात त्वचेची काळजी घेण्यासाठी स्वच्छता, सनप्रोटेक्शन, योग्य मॉइश्चरायझिंग आणि संतुलित आहार या चार गोष्टींचे पालन करणे आवश्यक आहे. सातत्याने योग्य निगा घेतल्यास त्वचा निरोगी, तजेलदार आणि सुरक्षित राहू शकते.