AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

घरातील व्यक्तीच्या निधनानंतर त्याचे ATM कार्ड वापरताय? आधी हा नियम वाचा नाहीतर…

कुटुंबातील सदस्याच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या एटीएम (ATM) कार्ड किंवा यूपीआयमधून पैसे काढणे तुम्हाला महागात पडू शकते. नॉमिनी असूनही थेट पैसे काढल्यास थेट तुरुंगवास का होऊ शकतो? जाणून घ्या काय आहेत बँक आणि कायदेशीर नियम.

| Updated on: Jun 01, 2026 | 2:09 PM
Share
सहसा, आई-वडील किंवा घरातील वडीलधारी मंडळी आपल्या मुलांना किंवा कुटुंबातील सदस्यांना आपले एटीएम कार्ड आणि पिन नंबर देतात, जेणेकरून ते गरजेनुसार पैसे काढू शकतील. खातेदार जिवंत असताना ही प्रक्रिया अत्यंत सामान्य आणि सोयीची वाटते. मात्र, संबंधित व्यक्तीच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या एटीएम कार्ड, इंटरनेट बँकिंग किंवा यूपीआय (UPI) मधून पैसे काढणे तुम्हाला महागात पडू शकते.

सहसा, आई-वडील किंवा घरातील वडीलधारी मंडळी आपल्या मुलांना किंवा कुटुंबातील सदस्यांना आपले एटीएम कार्ड आणि पिन नंबर देतात, जेणेकरून ते गरजेनुसार पैसे काढू शकतील. खातेदार जिवंत असताना ही प्रक्रिया अत्यंत सामान्य आणि सोयीची वाटते. मात्र, संबंधित व्यक्तीच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या एटीएम कार्ड, इंटरनेट बँकिंग किंवा यूपीआय (UPI) मधून पैसे काढणे तुम्हाला महागात पडू शकते.

1 / 8
अनेकांचा असा समज असतो की, आपण संबंधित खात्याचे नॉमिनी (वारसदार) आहोत, त्यामुळे पैसे काढण्याचा आपल्याला पूर्ण अधिकार आहे. परंतु, कायदेशीर आणि बँकिंग नियमांनुसार हे पूर्णपणे बेकायदेशीर आहे. बँकेला पूर्वकल्पना न देता मृत व्यक्तीच्या खात्यातून पैसे काढणे हा एक गंभीर कायदेशीर गुन्हा मानला जातो.

अनेकांचा असा समज असतो की, आपण संबंधित खात्याचे नॉमिनी (वारसदार) आहोत, त्यामुळे पैसे काढण्याचा आपल्याला पूर्ण अधिकार आहे. परंतु, कायदेशीर आणि बँकिंग नियमांनुसार हे पूर्णपणे बेकायदेशीर आहे. बँकेला पूर्वकल्पना न देता मृत व्यक्तीच्या खात्यातून पैसे काढणे हा एक गंभीर कायदेशीर गुन्हा मानला जातो.

2 / 8
बँकिंग नियमांनुसार, खातेदाराच्या मृत्यूनंतर त्याचे बँक खाते कायदेशीररित्या निष्क्रिय (Inactive/Freeze) मानले जाते. व्यक्तीच्या मृत्यूनंतर, त्यांच्या नावावर असलेले डेबिट कार्ड किंवा डिजिटल बँकिंग वापरण्याचा अधिकार पूर्णपणे संपुष्टात येतो. त्यामुळे, बँकेला कोणतीही माहिती न देता या माध्यमातून केलेले सर्व व्यवहार फसवणूक मानले जातात.

बँकिंग नियमांनुसार, खातेदाराच्या मृत्यूनंतर त्याचे बँक खाते कायदेशीररित्या निष्क्रिय (Inactive/Freeze) मानले जाते. व्यक्तीच्या मृत्यूनंतर, त्यांच्या नावावर असलेले डेबिट कार्ड किंवा डिजिटल बँकिंग वापरण्याचा अधिकार पूर्णपणे संपुष्टात येतो. त्यामुळे, बँकेला कोणतीही माहिती न देता या माध्यमातून केलेले सर्व व्यवहार फसवणूक मानले जातात.

3 / 8
बँक खात्यात नॉमिनी म्हणून नाव नोंदणीकृत असल्यास ते कधीही पैसे काढू शकतात. परंतु, कायदेशीरदृष्ट्या नॉमिनी हा त्या पैशांचा मालक नसून, केवळ बँकेकडून पैसे स्वीकारणारा एक 'विश्वस्त' (Trustee) असतो.

बँक खात्यात नॉमिनी म्हणून नाव नोंदणीकृत असल्यास ते कधीही पैसे काढू शकतात. परंतु, कायदेशीरदृष्ट्या नॉमिनी हा त्या पैशांचा मालक नसून, केवळ बँकेकडून पैसे स्वीकारणारा एक 'विश्वस्त' (Trustee) असतो.

4 / 8
तुम्ही नॉमिनी असलात, तरीही तुम्हाला आधी बँकेला संबंधित व्यक्तीच्या मृत्यूची अधिकृत सूचना द्यावी लागते आणि मृत्यू प्रमाणपत्र सादर करावे लागते. या प्रक्रियेशिवाय थेट एटीएममधून पैसे काढणे हा कायद्याने गुन्हा ठरतो.

तुम्ही नॉमिनी असलात, तरीही तुम्हाला आधी बँकेला संबंधित व्यक्तीच्या मृत्यूची अधिकृत सूचना द्यावी लागते आणि मृत्यू प्रमाणपत्र सादर करावे लागते. या प्रक्रियेशिवाय थेट एटीएममधून पैसे काढणे हा कायद्याने गुन्हा ठरतो.

5 / 8
मृत व्यक्तीला एकापेक्षा जास्त कायदेशीर वारस असू शकतात. अशा परिस्थितीत, जर एकाच सदस्याने परस्पर सर्व पैसे काढून घेतले, तर इतर वारसांच्या हक्कांचे उल्लंघन होते. बँक सर्व वारसांच्या दाव्यांची कायदेशीर चौकशी आणि पडताळणी केल्यानंतरच पैसे हस्तांतरित करते.

मृत व्यक्तीला एकापेक्षा जास्त कायदेशीर वारस असू शकतात. अशा परिस्थितीत, जर एकाच सदस्याने परस्पर सर्व पैसे काढून घेतले, तर इतर वारसांच्या हक्कांचे उल्लंघन होते. बँक सर्व वारसांच्या दाव्यांची कायदेशीर चौकशी आणि पडताळणी केल्यानंतरच पैसे हस्तांतरित करते.

6 / 8
जर एखाद्या व्यक्तीने बँकेला माहिती न देता मृत व्यक्तीच्या खात्यातून पैसे काढले आणि त्यानंतर कुटुंबातील इतर कोणत्याही सदस्याने यावर आक्षेप घेत तक्रार केली, तर गंभीर कायदेशीर कारवाई होऊ शकते. अशा प्रकरणात पैसे काढणाऱ्या व्यक्तीविरुद्ध फसवणूक (Fraud) आणि चोरीच्या (Theft) आरोपाखाली एफआयआर (FIR) दाखल केला जाऊ शकतो, ज्यामुळे मोठा दंड आणि तुरुंगवासाची सजा होऊ शकते.

जर एखाद्या व्यक्तीने बँकेला माहिती न देता मृत व्यक्तीच्या खात्यातून पैसे काढले आणि त्यानंतर कुटुंबातील इतर कोणत्याही सदस्याने यावर आक्षेप घेत तक्रार केली, तर गंभीर कायदेशीर कारवाई होऊ शकते. अशा प्रकरणात पैसे काढणाऱ्या व्यक्तीविरुद्ध फसवणूक (Fraud) आणि चोरीच्या (Theft) आरोपाखाली एफआयआर (FIR) दाखल केला जाऊ शकतो, ज्यामुळे मोठा दंड आणि तुरुंगवासाची सजा होऊ शकते.

7 / 8
टीप - जर तुमचे एखादे विशिष्ट किंवा गुंतागुंतीचे प्रकरण असेल, तर वकिल किंवा कायदेतज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा. येथे दिलेली माहिती केवळ सार्वजनिक न्यायालयीन निर्णय आणि सामान्य बँकिंग नियमांच्या लेखांवर आधारित आहे.

टीप - जर तुमचे एखादे विशिष्ट किंवा गुंतागुंतीचे प्रकरण असेल, तर वकिल किंवा कायदेतज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा. येथे दिलेली माहिती केवळ सार्वजनिक न्यायालयीन निर्णय आणि सामान्य बँकिंग नियमांच्या लेखांवर आधारित आहे.

8 / 8
Follow Us
अपघाताच्या चौकशीबाबत सरकारकडून माहिती नाही; सुप्रिया सुळे यांचा संताप
अपघाताच्या चौकशीबाबत सरकारकडून माहिती नाही; सुप्रिया सुळे यांचा संताप
लक्ष्मण हाके यांचा सरकारला इशारा; ओबीसी काय करेल, हे आम्ही दाखवून देऊ
लक्ष्मण हाके यांचा सरकारला इशारा; ओबीसी काय करेल, हे आम्ही दाखवून देऊ...
शिवसेना पक्षचिन्हावर उद्या सुनावणी; एकनाथ शिंदे दिल्लीत दाखल
शिवसेना चिन्हाच्या सुनावणीपूर्वी एकनाथ शिंदे दिल्लीत; म्हणाले, धनुष्यबाण गोठवणे दुर्दैवी
अनावश्यक सोने खरेदी आणि परदेशी प्रवास टाळा, पंतप्रधान मोदींचे आवाहन
अनावश्यक सोने खरेदी आणि परदेशी प्रवास टाळा, पंतप्रधान मोदींचे आवाहन
नवी मुंबईत एक्सपायरी डेट बदलून खाद्यपदार्थांची विक्री
नवी मुंबईत एक्सपायरी डेट बदलून खाद्यपदार्थांची विक्री; एफडीए आणि गुन्हे शाखेची मोठी कारवाई
महाराष्ट्रात पावसाचा ब्रेक! नगरमध्ये 80%, बीडमध्ये 86% तूट
महाराष्ट्रात पावसाचा ब्रेक! नगरमध्ये 80%, बीडमध्ये 86% तूट; सप्टेंबरमध्येही कमी पावसाचा अंदाज
हल्ला केला, काचेच्या बाटल्या फेकल्या, चेनही खेचल्या! पोलीस कुठे होते?
Krushnaraj Mahadik On MNS | हल्ला केला, काचेच्या बाटल्या फेकल्या, चेनही खेचल्या! पोलीस कुठे होते? म्हणत कृष्णराज महाडिक आक्रमक
मनोज जरांगेंच्या भेटीसाठी सरकारचं शिष्टमंडळ सज्ज; तोडग्यासाठी...
Manoj Jarange | मनोज जरांगेंच्या भेटीसाठी सरकारचं शिष्टमंडळ सज्ज; तोडग्यासाठी हालचालींना वेग!
आम्ही 100% उद्धव ठाकरेंसोबतच!; आमदार फुटीच्या चर्चेला पूर्णविराम
Praveen Swami | आम्ही 100% उद्धव ठाकरेंसोबतच!; आमदार फुटीच्या चर्चेला पूर्णविराम, प्रवीण स्वामी थेट म्हणाले...
तुकाराम मुंढे यांच्या निर्णयाला सरकारचा ब्रेक; सुट्टे तेल विक्रीसाठी..
तुकाराम मुंढे यांच्या निर्णयाला सरकारचा ब्रेक; सुट्टे तेल विक्रीसाठी व्यापाऱ्यांना आणखी 1 वर्षाची दिली मुभा