AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

भारतीय रेल्वेचे जन्मस्थान काळाच्या उदरात गडप? या स्टेशनच्या इमारतीवर हातोडा, 153 वर्षांचा इतिहास मिटणार?

आशियातील पहिली प्रवासी ट्रेन बोरीबंदर ( मुंबई ) ते ठाणे या मार्गावर 16 एप्रिल 1853 रोजी धावली होती. या ऐतिहासिक पहिल्या भारतीय रेल्वे मार्गाचे पूजन ( पायाभरणी ) मात्र बोरीबंदरला नव्हे तर एका वेगळ्याच स्थानावर झाली होती. तेथे जनतेच्या मागणीतून एक स्थानक उभे राहिले, त्या स्थानकाच्या स्टेशन इमारतीवर काल शनिवारी १५३ वर्षांनी हातोडा पडला...

| Updated on: Aug 23, 2026 | 5:30 PM
Share
आपण त्या काळातील मुंबईतील ब्रिटीशांनी वसवलेल्या मुंबईची हद्द ( वेस ) असलेल्या 'शीव' बद्दल बोलत आहेत. इंग्रजांनी याचे नाव 'सायन' पाडले.  बोरीबंदर ते ठाणे रेल्वे १८५३ रोजी सुरु झाली असली तर 'शीव' येथे या रेल्वे गाडीला प्रवासी थांबा नव्हता. येथे केवळ इंजिनांचे देखभाल आणि अदलाबदल होत असे.

आपण त्या काळातील मुंबईतील ब्रिटीशांनी वसवलेल्या मुंबईची हद्द ( वेस ) असलेल्या 'शीव' बद्दल बोलत आहेत. इंग्रजांनी याचे नाव 'सायन' पाडले. बोरीबंदर ते ठाणे रेल्वे १८५३ रोजी सुरु झाली असली तर 'शीव' येथे या रेल्वे गाडीला प्रवासी थांबा नव्हता. येथे केवळ इंजिनांचे देखभाल आणि अदलाबदल होत असे.

1 / 5
 शीव गावातील रहिवाशांनी अखेर ग्रेट इंडियन पेनिनसुला रेल्वे कंपनीकडे सन १८७२ - ७३ दरम्यान पिटीशन दाखल करुन स्थानक उभारण्याची मागणी  केली. त्यानंतर ३ नोव्हेंबर १८७३ रोजी शीव ( सायन ) स्थानकांचे उद्घाटन झाले. या जुन्या स्टेशन इमारतीचे स्ट्रक्चर आजही उन्हाळे पावसाळे झेलत दिमाखात उभे होते. परंतू आता स्थानक पुनर्विकासात या इमारतीवर शनिवारी पहिला हातोडा पडला.

शीव गावातील रहिवाशांनी अखेर ग्रेट इंडियन पेनिनसुला रेल्वे कंपनीकडे सन १८७२ - ७३ दरम्यान पिटीशन दाखल करुन स्थानक उभारण्याची मागणी केली. त्यानंतर ३ नोव्हेंबर १८७३ रोजी शीव ( सायन ) स्थानकांचे उद्घाटन झाले. या जुन्या स्टेशन इमारतीचे स्ट्रक्चर आजही उन्हाळे पावसाळे झेलत दिमाखात उभे होते. परंतू आता स्थानक पुनर्विकासात या इमारतीवर शनिवारी पहिला हातोडा पडला.

2 / 5
 या शीव स्थानकातील १८७३ मध्ये बांधलेली स्टेशन इमारत काल पाडायला सुरुवात झाली आहे. या इमारतीचे छत आणि भिंत यांना जोडणाऱ्या सांध्यावर लोखंड आणि लाकडी फ्रेममध्ये ग्रेट इंडियन पेनिनसुला रेल्वे कंपनीचे 'GIPR' हे आद्याक्षरे १५३ वर्षांनंतरही अजूनही शाबूत आहेत.

या शीव स्थानकातील १८७३ मध्ये बांधलेली स्टेशन इमारत काल पाडायला सुरुवात झाली आहे. या इमारतीचे छत आणि भिंत यांना जोडणाऱ्या सांध्यावर लोखंड आणि लाकडी फ्रेममध्ये ग्रेट इंडियन पेनिनसुला रेल्वे कंपनीचे 'GIPR' हे आद्याक्षरे १५३ वर्षांनंतरही अजूनही शाबूत आहेत.

3 / 5
 विशेष म्हणजे जीआयपीआर कंपनीचे पहिले कार्यालय आणि बैठका नाना शंकरशेठ यांच्या घरात सुरु झाले होते.प्रवाशांचे  लगेज मोजण्याची मशिन, आणि ती तिकीट खिडकी रेल्वेचा इतिहास रेल्वे प्रेमींसाठी जतन केला जाणार असल्याचे म्हटले जात आहे.

विशेष म्हणजे जीआयपीआर कंपनीचे पहिले कार्यालय आणि बैठका नाना शंकरशेठ यांच्या घरात सुरु झाले होते.प्रवाशांचे लगेज मोजण्याची मशिन, आणि ती तिकीट खिडकी रेल्वेचा इतिहास रेल्वे प्रेमींसाठी जतन केला जाणार असल्याचे म्हटले जात आहे.

4 / 5
 रेल्वे अभ्यासक आणि लेखक राजेंद्र आकलेकर यांनी हा जीआयपीआर कंपनीचा वारसा जतन करण्याची मागणी मध्य रेल्वेला केली आहे. मध्य रेल्वे आता लोणावळा येथील त्यांच्या रेल्वे संग्रालयात हे जीआयपीआर काळातील स्थानकाचे साहित्य जतन करणार आहे.

रेल्वे अभ्यासक आणि लेखक राजेंद्र आकलेकर यांनी हा जीआयपीआर कंपनीचा वारसा जतन करण्याची मागणी मध्य रेल्वेला केली आहे. मध्य रेल्वे आता लोणावळा येथील त्यांच्या रेल्वे संग्रालयात हे जीआयपीआर काळातील स्थानकाचे साहित्य जतन करणार आहे.

5 / 5
Follow Us
पहिला वार करायचा असेल तर माझ्यावर करा', लांडगेंना सुळेंचं थेट आव्हान
Supriya Sule on Mahesh Landge :पहिला वार करायचा असेल तर माझ्यावर करा', लांडगेंना सुळेंचं थेट आव्हान
CM फडणवीसांचा जेन-झींशी संवाद, क्रिकेटपटू तिलक वर्मासह 10 हजार...
Devendra Fadnavis : CM फडणवीसांचा जेन-झींशी संवाद, क्रिकेटपटू तिलक वर्मासह 10 हजारांहून अधिक तरुणांची उपस्थिती
भाजप आमदार संजय उपाध्याय यांची मोठी घोषणा! गणेशोत्सवासाठी कोकण...
भाजप आमदार संजय उपाध्याय यांची मोठी घोषणा! यंदाही गणेशोत्सवासाठी कोकणवासीयांना मोफत बससेवा
राष्ट्रवादीचा अखेरचा पत्ता उलगडणार? कोअर कमिटीची महत्त्वाची बैठक
राष्ट्रावादी अखेरचा पत्ता उलगडणार? एकाच आठवड्यात सलग बैठका, विलिनिकरणाबाबत....
आयकर विभागाची मोठी कारवाई! 16 नामांकित कंपन्यावर गुन्हा दाखल
आयकर विभागाची मोठी कारवाई! तब्बल 2143 कोटी... 16 नामांकित कंपन्यावर गुन्हा दाखल
तुकाराम मुंढेंच्या भीतीने जुनी परंपरा मोडली! पुण्यातील सुप्रिसिद्ध...
तुकाराम मुंढेंच्या भीतीने जुनी परंपरा मोडली! बऱ्याच काळापासूनची पुण्यातील प्रसिद्ध खाऊगल्ली बंद?
'सातारा जिल्हा बँकेची निवडणूक भाजप स्वबळावर लढणार' गोरेंचं विधान
सातारा जिल्हा बँकेची निवडणूक भाजप स्वबळावर लढणार- जयकुमार गोरे
उत्पादन घट आणि वाहतूक खर्च वाढल्याने सुकामेवा महागला...
उत्पादन घट आणि वाहतूक खर्च वाढल्याने सुकामेवा महागला; बदाम, पिस्त्याच्या दरात ३०० रुपयांपर्यंत वाढ
भोरमध्ये पुणे ट्रान्समिशन थ्री प्रकल्पाविरोधात शेतकऱ्यांचा रास्ता रोको
भोरमध्ये पुणे ट्रान्समिशन थ्री प्रकल्पाविरोधात शेतकऱ्यांचा रास्ता रोको
मनोज जरांगे पाटील यांची जालन्यात 130 गावांच्या प्रतिनिधींसोबत चर्चा
मराठा आरक्षणासाठी मनोज जरांगे पाटील यांची जालन्यात 130 गावांच्या प्रतिनिधींसोबत चर्चा