नागपूर पश्चिम विधानसभा निवडणूक निकाल 2024

नागपूर पश्चिम विधानसभा क्षेत्र, जो अनेक वर्षं काँग्रेसचा गड म्हणून ओळखला जात होता, २०१४ पासून भारतीय जनता पक्षातच्या ताब्यात गेला . मात्र २०१९ मध्ये काँग्रेसने २९ वर्षांच्या अंतरानंतर या सीटवर पुनरागमन केले आणि काँग्रेसचे विकास ठाकरे यांना विजयी ठरवले.

२०१९ च्या विधानसभा निवडणुकीत काँग्रेसच्या विकास ठाकरे यांनी भाजपाचे कडवट नेता सुधाकर देशमुख यांचा पराभव केला. सुधाकर देशमुख हे इथे दोन वेळा आमदार राहिले होते आणि तिसऱ्यांदा विजय मिळवण्याचा प्रयत्न करत होते. परंतु, काँग्रेसचे विकास ठाकरे यांना मतदान करत लोकांनी निवडून दिलं.  विकास ठाकरे यांना ८३,२५२ मते मिळाली, तर सुधाकर देशमुख यांना ७६,८८५ मते मिळाली. दोघांमधला मतांचा फरक खूप मोठा नव्हता, तरीही हा निकाल सर्वांसाठी धक्का देणारा ठरला.

नागपूर पश्चिम ही एक अत्यंत महत्त्वाची विधानसभा सीट मानली जाते, कारण येथे राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ (RSS)चे मुख्यालय आहे आणि यामुळे भाजपाच्या विजयासाठी हा मतदारसंघ विशेषतः महत्त्वाचा ठरला आहे. काँग्रेसने १९८५ मध्ये या सीटवर विजय मिळवला होता, आणि त्यानंतर भाजपाने सहा वेळा येथे विजय मिळवला. २०१९ मध्ये काँग्रेसच्या विकास ठाकरे यांच्या विजयामुळे भाजपाला मोठा धक्का बसला.

जातीय समीकरणांचा विचार केला तर, नागपूर पश्चिममध्ये सुमारे २०% दलित मतदार आहेत, ८% आदिवासी समाज आहे, आणि मुस्लिम मतदारांची टक्केवारी सुमारे ११% आहे. या क्षेत्रात १००% शहरी मतदार आहेत आणि ग्रामीण भाग नाही. जातीय समीकरणे या सीटवर फारसा प्रभाव पाडत नाहीत, परंतु यामध्ये शहरी मतदारांची महत्त्वाची भूमिका आहे.

काँग्रेसच्या विजयाने भाजपाला एक मोठा धक्का दिला, आणि नागपूर पश्चिममध्ये २०१९ च्या निवडणुकीचा निकाल एक महत्त्वाचा टर्निंग पॉइंट ठरला.