AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

माणूस बेवडा का बनतो? तज्ज्ञांचा हा सल्ला तुम्हालाच नव्हे तर तुमच्या जवळच्यांना येईल कामी

Alcohol Addiction Causes: दारूचे व्यसन फक्त एखाद्या व्यक्तीसाठीच वाईट नसते, तर यामुळे पूर्ण कुटुंबाच्या सुखासाठी अतिशय वाईट परिस्थिती निर्माण होते. यामुळे केवळ शारीरिक आणि मानसिक आरोग्याचे नुकसान होत नाही, तर आर्थिकदृष्ट्याही व्यक्ती कमकुवत होत जाते. दारूचे व्यसन सामाजिकदृष्ट्या प्रतिमाही खराब करते. ज्या व्यक्ती दारू पितात त्यांना या सर्व गोष्टींची माहिती असते, तरीही काही लोक हे व्यसन सोडू शकत नाहीत. यामुळेच लोक गंभीर आजारांचे बळी ठरतात. शेवटी काही लोकांना दारूचे व्यसन का लागते? याबाबत एक्सपर्टकडून जाणून घेऊया.

| Updated on: Dec 20, 2025 | 12:59 PM
Share
दारूचे व्यसन शरीरातील जवळपास सर्व अवयवांना नुकसान पोहोचवते. यामुळे अल्कोहोलिक फॅटी लिव्हर, हाय ब्लड प्रेशर, हृदयाशी संबंधित आजार होऊ शकतात. मानसिक आरोग्यालाही याचे नुकसान होते. न्यूरोलॉजिकल नुकसानात हात-पायात कंप, स्मरणशक्ती कमी होणे, तणाव आणि अवसाद वाढणे अशा समस्या उद्भवतात. आता जाणून घेऊया दारूचे व्यसन लागण्याची कारणे काय आहेत.

दारूचे व्यसन शरीरातील जवळपास सर्व अवयवांना नुकसान पोहोचवते. यामुळे अल्कोहोलिक फॅटी लिव्हर, हाय ब्लड प्रेशर, हृदयाशी संबंधित आजार होऊ शकतात. मानसिक आरोग्यालाही याचे नुकसान होते. न्यूरोलॉजिकल नुकसानात हात-पायात कंप, स्मरणशक्ती कमी होणे, तणाव आणि अवसाद वाढणे अशा समस्या उद्भवतात. आता जाणून घेऊया दारूचे व्यसन लागण्याची कारणे काय आहेत.

1 / 7
एम्सचे डॉक्टर अरुण पांडे सांगतात की दारूच्या व्यसनामागे न्यूरोकेमिकल इफेक्ट (यात मुख्यतः दोन हार्मोन्स डोपामाइन आणि सेरोटोनिन, ज्यांना आनंद देणारे केमिकल्सही म्हणतात) असते. दारूचे वारंवार सेवन केल्याने मेंदूत न्यूरोकेमिकल इफॅक्ट जास्त वाढतो, ज्यामुळे व्यक्ती दारूकडे आकर्षित होऊ शकते.

एम्सचे डॉक्टर अरुण पांडे सांगतात की दारूच्या व्यसनामागे न्यूरोकेमिकल इफेक्ट (यात मुख्यतः दोन हार्मोन्स डोपामाइन आणि सेरोटोनिन, ज्यांना आनंद देणारे केमिकल्सही म्हणतात) असते. दारूचे वारंवार सेवन केल्याने मेंदूत न्यूरोकेमिकल इफॅक्ट जास्त वाढतो, ज्यामुळे व्यक्ती दारूकडे आकर्षित होऊ शकते.

2 / 7
टॉलरन्स आणि डिपेंडन्सी यात महत्त्वाची भूमिका बजावतात. म्हणजे जर व्यक्ती टॉलरन्स करू शकली नाही तर अशा स्थितीत व्यसन वाढू शकते, कारण यात व्यक्तीचे स्वतःवरचे नियंत्रण संपते. खरे तर दारूचे व्यसन ही नैतिक समस्या नाही, तर ही वैद्यकीय मानसिक समस्या आहे, ज्याकडे वेळीच लक्ष देणे गरजेचे आहे आणि याचा उपचार करून घ्यावा.

टॉलरन्स आणि डिपेंडन्सी यात महत्त्वाची भूमिका बजावतात. म्हणजे जर व्यक्ती टॉलरन्स करू शकली नाही तर अशा स्थितीत व्यसन वाढू शकते, कारण यात व्यक्तीचे स्वतःवरचे नियंत्रण संपते. खरे तर दारूचे व्यसन ही नैतिक समस्या नाही, तर ही वैद्यकीय मानसिक समस्या आहे, ज्याकडे वेळीच लक्ष देणे गरजेचे आहे आणि याचा उपचार करून घ्यावा.

3 / 7
एक्सपर्ट सांगतात की दारूकडे आकर्षित होण्यामागे तणावही कारण असू शकतो, ज्यात अवसाद, चिंता, झोपेची समस्या किंवा कामाच्या दबावामध्ये होणारे भांडण हे लोक सेल्फ मेडिकेशन म्हणून याचे सेवन सुरू करतात, कारण दारू पिल्यानंतर व्यक्तीला तात्पुरती आराम मिळतो त्यामुळे ते त्याकडे अधिक आकर्षित होतात आणि मेंदू ते वर्तन पुन्हा करायला लागतो. ही एक वर्तणुकीची स्थिती आहे.

एक्सपर्ट सांगतात की दारूकडे आकर्षित होण्यामागे तणावही कारण असू शकतो, ज्यात अवसाद, चिंता, झोपेची समस्या किंवा कामाच्या दबावामध्ये होणारे भांडण हे लोक सेल्फ मेडिकेशन म्हणून याचे सेवन सुरू करतात, कारण दारू पिल्यानंतर व्यक्तीला तात्पुरती आराम मिळतो त्यामुळे ते त्याकडे अधिक आकर्षित होतात आणि मेंदू ते वर्तन पुन्हा करायला लागतो. ही एक वर्तणुकीची स्थिती आहे.

4 / 7
थेट दारूचा संबंध अनुवंशिकतेने (वडिलांना व्यसन होते तर मुलालाही होईल) होत नाही, पण याचा परिणाम होऊ शकतो, जसे की ज्या कुटुंबात अशी व्यसन असते त्यांच्या पुढच्या पिढीत दारूची व्यसन होण्याची शक्यता जास्त असते.

थेट दारूचा संबंध अनुवंशिकतेने (वडिलांना व्यसन होते तर मुलालाही होईल) होत नाही, पण याचा परिणाम होऊ शकतो, जसे की ज्या कुटुंबात अशी व्यसन असते त्यांच्या पुढच्या पिढीत दारूची व्यसन होण्याची शक्यता जास्त असते.

5 / 7
दारूकडे लोकांचा कल वाढण्यामागचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे सामाजिक संस्कृतीही असू शकते म्हणजे तुमच्या कामाच्या ठिकाणी असे लोक असतील किंवा मित्रांचा ग्रुप असा असेल ज्यात लोक दारू पितात तर यामुळेही व्यक्ती दारूकडे आकर्षित होऊ शकते, कारण अनेकदा लोक म्हणतात की थोडी प्यायल्याने काही होत नाही आणि अशा प्रकारे हळूहळू व्यक्ती दारूकडे वाढत जाते. एका वेळेनंतर ही गोष्ट नियंत्रणाबाहेरची होते.

दारूकडे लोकांचा कल वाढण्यामागचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे सामाजिक संस्कृतीही असू शकते म्हणजे तुमच्या कामाच्या ठिकाणी असे लोक असतील किंवा मित्रांचा ग्रुप असा असेल ज्यात लोक दारू पितात तर यामुळेही व्यक्ती दारूकडे आकर्षित होऊ शकते, कारण अनेकदा लोक म्हणतात की थोडी प्यायल्याने काही होत नाही आणि अशा प्रकारे हळूहळू व्यक्ती दारूकडे वाढत जाते. एका वेळेनंतर ही गोष्ट नियंत्रणाबाहेरची होते.

6 / 7
कोणालाही दारूच्या व्यसनापासून वाचण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे नेहमी त्यापासून अंतर ठेवणे, कारण प्रत्येकाची विल पॉवर इतकी मजबूत नसते की ते दारू पिण्याची सवय सोडू शकतील. याशिवाय हेल्दी रूटीन फॉलो करावे जसे ध्यान, व्यायाम किंवा योग आणि हेल्दी आहार. यामुळे तुम्ही तणावापासून दूर राहता आणि हेल्दी लाइफस्टाइलची सवय लागते जी तुम्हाला वाईट सवयींपासून दूर ठेवण्यास मदत करते. याशिवाय आपली लॉबी सुधारावी म्हणजे अशा लोकांसोबत राहावे जे स्वतःही नशेच्या गोष्टींपासून दूर असतात.

कोणालाही दारूच्या व्यसनापासून वाचण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे नेहमी त्यापासून अंतर ठेवणे, कारण प्रत्येकाची विल पॉवर इतकी मजबूत नसते की ते दारू पिण्याची सवय सोडू शकतील. याशिवाय हेल्दी रूटीन फॉलो करावे जसे ध्यान, व्यायाम किंवा योग आणि हेल्दी आहार. यामुळे तुम्ही तणावापासून दूर राहता आणि हेल्दी लाइफस्टाइलची सवय लागते जी तुम्हाला वाईट सवयींपासून दूर ठेवण्यास मदत करते. याशिवाय आपली लॉबी सुधारावी म्हणजे अशा लोकांसोबत राहावे जे स्वतःही नशेच्या गोष्टींपासून दूर असतात.

7 / 7
Follow Us
शिवसेना पक्ष अन् धनुष्यबाणाचा फैसला पुन्हा लांबला! आजची सुनावणी...
Shiv Sena Symbol : शिवसेना पक्ष अन् धनुष्यबाणाचा फैसला पुन्हा लांबला! आजची सुनावणी झालीच नाही; आता पुढे...
IIT पवई प्रकरणात मोठा ट्विस्ट! साहिल वाकोडेचा iPhone पोलिसांच्या हाती
IIT पवई प्रकरणात मोठा ट्विस्ट! साहिल वाकोडेचा iPhone पोलिसांच्या हाती, ChatGPT संदर्भांतील आरोपाचं काय होणार?
देश असाच चालणार असेल तर निवडणुकीचा उपयोग काय?; कपिल सिब्बलांचा सवाल
Kapil Sibal : देश असाच चालणार असेल तर निवडणुकीचा उपयोग काय?; कपिल सिब्बलांचा सवाल, नेमकी काय केली मागणी?
निवडणुका असत्या तर...; शेतकऱ्यांच्या प्रश्नावर सतेज पाटलांचा सरकारवर..
Satej Patil : निवडणुका असत्या तर...; शेतकऱ्यांच्या प्रश्नावर सतेज पाटलांचा सरकारवर थेट आरोप
निवडणूक आयोगात चाललंय काय? निवडणूक आयुक्तांमध्येच बिनसलं? 10 महिन्यांत
Election Commission : निवडणूक आयोगात चाललंय काय? निवडणूक आयुक्तांमध्येच बिनसलं? 10 महिन्यांत 14 वेळा आक्षेप! वाचा प्रकरण काय?
चंद्रपूरच्या तुकूमचा राजाची मूर्ती, कडधान्यांपासून साकारलेला गणपती
चंद्रपूरच्या तुकूमचा राजाची अनोखी मूर्ती, कडधान्यांपासून साकारलेला गणपती
गणेशोत्सवात पिंपरी चिंचवड पोलिसांची डीजे आवाजावर कारवाई
गणेशोत्सवात पिंपरी चिंचवड पोलिसांची डीजे आवाजावर कारवाई, 80 मंडळांवर गुन्हे
भाजपमध्ये संघटनात्मक फेरबदल; महाराष्ट्राच्या प्रभारीपदी कोणाची वर्णी
BJP : भाजपमध्ये मोठा संघटनात्मक फेरबदल; महाराष्ट्राच्या प्रभारीपदी कोणाची वर्णी
रुपाली चाकणकर यांच्या विधानामुळे संताप, नेमकं काय म्हणाल्या?
Video : सावित्रीबाई फुलेंनीही 200 वर्षांपूर्वी…. रुपाली चाकणकर यांच्या विधानामुळे संताप, नेमकं काय म्हणाल्या?
सिल्लोडमध्ये गणेशोत्सवातून देशप्रेमाचा संदेश
Video: सिल्लोडमध्ये गणेशोत्सवातून देशप्रेमाचा संदेश, कुलकर्णी कुटुंबाचा 150 वर्षांच्या गौरवशाली इतिहासाचा देखावा