हिन्दी News9 English ಕನ್ನಡ తెలుగు বাংলা ગુજરાતી ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் অসমীয়া മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
LATEST NEWS महाराष्ट्र मुंबई पुणे क्रीडा सिनेमा Reels Videos फोटो गॅलरी राजकारण क्राईम राष्ट्रीय आंतरराष्ट्रीय बिझनेस हेल्थ लाईफस्टाईल राशीभविष्य अध्यात्म वेब स्टोरीज Topics

जरा डोकं चालवा… विमानाच्या खिडक्या नेहमी लंबगोलाकार का असतात ? 99 टक्के लोकांना माहीत नसेल हे कारण

जर तुम्ही विमानाने प्रवास केला असेल तर एक गोष्ट नक्कीच लक्षात आली असेल, ती म्हणजे विमानाची खिडकी. सहसा खिडकी चौकोनी असते, परंतु विमानात लंबवर्तुळाकार खिडक्या बसवल्या जातात. असं का असतं ? चला जाणून घेऊया..

| Updated on: Jun 19, 2025 | 2:33 PM
Share
विमानाने प्रवास करताना बरेचदा अनेक लोकांना खिडकीजवळच्या सीटवर बसायला आवडतं. पण तिथे बसल्यावर अनेक लोकांच्या मनात खिडकीबद्दलचा विचार मनात येतो. सहसा खिडकी चौकोनी असते, परंतु विमानात बसवलेल्या खिडकीच्या बाबतीत असे होत नाही. विमानाची खिडकी ही लंबवर्तुळाकार आकारात असते. असं का असतं याचा तुम्ही कधी विचार केला आहे का? याचे उत्तर हे विमानाच्या सुरक्षिततेशी संबंधित आहे. यामागचं नेमकं कारण काय ? चला जाणून घेऊया..

विमानाने प्रवास करताना बरेचदा अनेक लोकांना खिडकीजवळच्या सीटवर बसायला आवडतं. पण तिथे बसल्यावर अनेक लोकांच्या मनात खिडकीबद्दलचा विचार मनात येतो. सहसा खिडकी चौकोनी असते, परंतु विमानात बसवलेल्या खिडकीच्या बाबतीत असे होत नाही. विमानाची खिडकी ही लंबवर्तुळाकार आकारात असते. असं का असतं याचा तुम्ही कधी विचार केला आहे का? याचे उत्तर हे विमानाच्या सुरक्षिततेशी संबंधित आहे. यामागचं नेमकं कारण काय ? चला जाणून घेऊया..

1 / 5
रीडर्स डायजेस्टमधील एका अहवालानुसार, विमानाच्या खिडक्या नेहमीच लंबवर्तुळाकार नसतात. 1950 सालापर्यंत, विमानाच्या खिडक्या चौकोनी आकाराच्या होत्या. त्या काळात विमाने आजच्यापेक्षा हळू आणि थोडी खाली उडत असत. मग तेव्हा चौकोनी असलेल्या खिडक्या आता लंबवर्तुळाकार आकारात का बदलल्या?

रीडर्स डायजेस्टमधील एका अहवालानुसार, विमानाच्या खिडक्या नेहमीच लंबवर्तुळाकार नसतात. 1950 सालापर्यंत, विमानाच्या खिडक्या चौकोनी आकाराच्या होत्या. त्या काळात विमाने आजच्यापेक्षा हळू आणि थोडी खाली उडत असत. मग तेव्हा चौकोनी असलेल्या खिडक्या आता लंबवर्तुळाकार आकारात का बदलल्या?

2 / 5
स्कॉट चीप फ्लाइटचे उत्पादन ऑपरेशन्स स्पेशालिस्ट विलिस ऑरलँडो म्हणतात की असे करण्याची अनेक कारणे आहेत. पहिले कारण विमानाच्या सुरक्षिततेशी संबंधित आहे. जेव्हा विमान आकाशात उडतं तेव्हा हवेचा दाब वाढतो. लंबवर्तुळाकार खिडकीमुळे, हा हवेचा दाब त्याच्या प्रत्येक भागावर समान रीतीने लागू होतो. जेव्हा असे होते तेव्हा खिडक्या तुटण्याचा धोका कमी होतो.

स्कॉट चीप फ्लाइटचे उत्पादन ऑपरेशन्स स्पेशालिस्ट विलिस ऑरलँडो म्हणतात की असे करण्याची अनेक कारणे आहेत. पहिले कारण विमानाच्या सुरक्षिततेशी संबंधित आहे. जेव्हा विमान आकाशात उडतं तेव्हा हवेचा दाब वाढतो. लंबवर्तुळाकार खिडकीमुळे, हा हवेचा दाब त्याच्या प्रत्येक भागावर समान रीतीने लागू होतो. जेव्हा असे होते तेव्हा खिडक्या तुटण्याचा धोका कमी होतो.

3 / 5
विलिस म्हणतात की आकाशात प्रवास करताना विमानाच्या आत आणि बाहेर हवेचा दाब खूप असतो. खिडक्या लंबवर्तुळाकार असल्याने, उड्डाणादरम्यान हवेच्या दाबात वारंवार बदल होत असल्याने खिडक्यांना नुकसान होण्याचा धोका जवळजवळ नसतो. याव्यतिरिक्त, विमानाचा वेग वाढतो आणि ते जास्त उंचीवर उडते तेव्हा हा दाब आणखी वाढतो.

विलिस म्हणतात की आकाशात प्रवास करताना विमानाच्या आत आणि बाहेर हवेचा दाब खूप असतो. खिडक्या लंबवर्तुळाकार असल्याने, उड्डाणादरम्यान हवेच्या दाबात वारंवार बदल होत असल्याने खिडक्यांना नुकसान होण्याचा धोका जवळजवळ नसतो. याव्यतिरिक्त, विमानाचा वेग वाढतो आणि ते जास्त उंचीवर उडते तेव्हा हा दाब आणखी वाढतो.

4 / 5
1950 सालापूर्वी विमाने कमी वेगाने उड्डाण करत होती, ज्यामुळे जास्त इंधन लागत असे आणि ते महाग होते. विमान प्रवास अधिक लोकप्रिय होत असताना, इंधन खर्च कमी करण्यासाठी विमान कंपन्यांनी त्यांचा वेग वाढवला. वेग वाढल्यावर दाब कमी करण्यासाठी लंबवर्तुळाकार खिक्या बसवण्यास सुरुवात झाली. याचे आणखी एक कारण आहे. चौकोनी खिडक्यांपेक्षा लंबवर्तुळाकार खिडक्या अधिक सुंदर दिसतात. हा त्यांचा प्लस पॉइंट आहे.

1950 सालापूर्वी विमाने कमी वेगाने उड्डाण करत होती, ज्यामुळे जास्त इंधन लागत असे आणि ते महाग होते. विमान प्रवास अधिक लोकप्रिय होत असताना, इंधन खर्च कमी करण्यासाठी विमान कंपन्यांनी त्यांचा वेग वाढवला. वेग वाढल्यावर दाब कमी करण्यासाठी लंबवर्तुळाकार खिक्या बसवण्यास सुरुवात झाली. याचे आणखी एक कारण आहे. चौकोनी खिडक्यांपेक्षा लंबवर्तुळाकार खिडक्या अधिक सुंदर दिसतात. हा त्यांचा प्लस पॉइंट आहे.

5 / 5
Visual Stories View more
वानिंदु हसरंगाची टी 20I वर्ल्ड कपच्या पहिल्याच सामन्यात कमाल, तिघांना पछाडलं
वानिंदु हसरंगाची टी 20I वर्ल्ड कपच्या पहिल्याच सामन्यात कमाल, तिघांना पछाडलं
हृदयाच्या आरोग्यासाठी कोणती फळे खावीत ?
हृदयाच्या आरोग्यासाठी कोणती फळे खावीत ?
शुगर लेव्हल कंट्रोल करण्यासाठी या टिप्स आजमवा
शुगर लेव्हल कंट्रोल करण्यासाठी या टिप्स आजमवा
अस्सल मराठमोळं सौंदर्य, भाग्यश्री मोटेच्या साडीमधील लुकवर चाहते फिदा
अस्सल मराठमोळं सौंदर्य, भाग्यश्री मोटेच्या साडीमधील लुकवर चाहते फिदा
वनिता खरातचा नवीन लुक चर्चेत, साडीमधील फोटोंनी वेधलं लक्ष
वनिता खरातचा नवीन लुक चर्चेत, साडीमधील फोटोंनी वेधलं लक्ष
युपी-बिहार नव्हे या सुशिक्षित राज्यात आहे देशातील सर्वात अस्वच्छ रेल्वे स्थानक, पाहा कोणते ?
युपी-बिहार नव्हे या सुशिक्षित राज्यात आहे देशातील सर्वात अस्वच्छ रेल्वे स्थानक, पाहा कोणते ?
व्हिडीओ View more
चंद्रपूरमध्ये भाजपची ठाकरेंच्या सेनेला ऑफर? महापौर कोणाचा; चर्चा सुरु
चंद्रपूरमध्ये भाजपची ठाकरेंच्या सेनेला ऑफर? महापौर कोणाचा; चर्चा सुरु.
बारामतीत होणारी पोटनिवडणूक एकतर्फी? संजय शिरसाट नेमकं काय म्हणाले?
बारामतीत होणारी पोटनिवडणूक एकतर्फी? संजय शिरसाट नेमकं काय म्हणाले?.
PF Withdrawal Update : खोटं बोलून PF काढताय? लगेच थांबा
PF Withdrawal Update : खोटं बोलून PF काढताय? लगेच थांबा.
नवी मुंबईत मद्यधुंद इनोवा चालकाची वाहनांना धडक | VIDEO
नवी मुंबईत मद्यधुंद इनोवा चालकाची वाहनांना धडक | VIDEO.
जुन्या मुंबई-पुणे महामार्गावरील पनवेल टोल नाक्यावर गोंधळ
जुन्या मुंबई-पुणे महामार्गावरील पनवेल टोल नाक्यावर गोंधळ.
रहेजाच्या ऑफिसची तोडफोड; वंचितचे कार्यकर्ते अटकेत
रहेजाच्या ऑफिसची तोडफोड; वंचितचे कार्यकर्ते अटकेत.
संघाच्या शाखेत राजकारण होत नाही! मोहन भागवतांनी स्पष्टच सांगित
संघाच्या शाखेत राजकारण होत नाही! मोहन भागवतांनी स्पष्टच सांगित.
फडणवीसांकडून मेक इन इंडिया व औद्योगिक विकासावर भर
फडणवीसांकडून मेक इन इंडिया व औद्योगिक विकासावर भर.
भारताची अर्थव्यवस्था तिसऱ्या क्रमांकावर जाणार! फडणवीसांनी व्यक्त केला
भारताची अर्थव्यवस्था तिसऱ्या क्रमांकावर जाणार! फडणवीसांनी व्यक्त केला.
कार्यक्रमाला सलमान खान आला म्हणून काय बिघडलं? संजय शिरसाट यांचा प्रश्न
कार्यक्रमाला सलमान खान आला म्हणून काय बिघडलं? संजय शिरसाट यांचा प्रश्न.