AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Navratri 2026 : आई तुळजाभवानीची ‘घोरनिद्रा’ म्हणजे काय? महिषासुराशी युद्धाचा काय संबंध? जाणून घ्या संपूर्ण माहिती

तुळजापूरच्या श्री आई तुळजाभवानीच्या शारदीय नवरात्र उत्सवाला सुरुवात होत असून, त्यापूर्वी देवीच्या ‘मंचकी निद्रा’ विधीला विशेष महत्त्व आहे. तुळजाभवानी माता वर्षातून एकूण २१ दिवस मंचकी निद्रा घेत असल्याची धार्मिक परंपरा आहे. या काळात देवीची मूर्ती विधिपूर्वक निद्राकक्षात नेली जाते. नवरात्रापूर्वीची ‘घोरनिद्रा’ नेमकी काय, तिचा महिषासुराशी काय संबंध आहे आणि या परंपरेचं धार्मिक महत्त्व काय आहे, जाणून घेऊया.

| Updated on: Oct 05, 2026 | 7:08 PM
Share
अखंड महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी असलेली श्री आई तुळजाभवानीच्या शारदीय नवरात्र उत्सवाला आता सुरवात झाली आहे, शनिवारी ३ ऑक्टोबरपासून आई तुळजा भवानीच्या मंचकी निद्रा विधीला सुरवात झाली आहे. पण आईंची ही मंचकी निद्रा म्हणजे नेमकी काय? जाणून घेऊयात.

अखंड महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी असलेली श्री आई तुळजाभवानीच्या शारदीय नवरात्र उत्सवाला आता सुरवात झाली आहे, शनिवारी ३ ऑक्टोबरपासून आई तुळजा भवानीच्या मंचकी निद्रा विधीला सुरवात झाली आहे. पण आईंची ही मंचकी निद्रा म्हणजे नेमकी काय? जाणून घेऊयात.

1 / 5
आई तुळजा भवानी वर्षातून एकूण २१ दिवस मंचकी निद्रा घेतात, शारदीय नवरात्रीच्या आधी आठ दिवस, नंतर पाच दिवस आणि शाकंभरी नवरात्रीपूर्वी आठ दिवस. मंचकी निद्रेपूर्वी निद्राकक्ष स्वछ करून भाविकांच्या सहभागातून नवीन गादी तयार केली जाते, त्यांनतर अभिषेक, पूजा व आरती झाल्यावर आईंची मूर्ती विधिपूर्वक निद्रा कक्षात नेण्यात येते.

आई तुळजा भवानी वर्षातून एकूण २१ दिवस मंचकी निद्रा घेतात, शारदीय नवरात्रीच्या आधी आठ दिवस, नंतर पाच दिवस आणि शाकंभरी नवरात्रीपूर्वी आठ दिवस. मंचकी निद्रेपूर्वी निद्राकक्ष स्वछ करून भाविकांच्या सहभागातून नवीन गादी तयार केली जाते, त्यांनतर अभिषेक, पूजा व आरती झाल्यावर आईंची मूर्ती विधिपूर्वक निद्रा कक्षात नेण्यात येते.

2 / 5
हा काळ पूर्ण झाल्यावर म्हणजे, ११ ऑक्टोबर रोजी पहाटे देवीची सिहांसनावर पुन्हा स्थापना होते, आणि दुपारी घटस्थापना होऊन शारदीय नवरात्र उत्सवाला सुरवात होते.

हा काळ पूर्ण झाल्यावर म्हणजे, ११ ऑक्टोबर रोजी पहाटे देवीची सिहांसनावर पुन्हा स्थापना होते, आणि दुपारी घटस्थापना होऊन शारदीय नवरात्र उत्सवाला सुरवात होते.

3 / 5
घोरनिद्रा म्हणजे नवरात्रीच्या आधी घेतली जाते ती निद्रा, देवी तेव्हा योगनिद्रेत असते, देवी योगनिद्रेत असताना महिषासुराशी युद्ध करण्यासाठी महिषासुराच्या अत्याचारांच्या वाढीमुळे ब्रह्मा, विष्णू, महेश यांनी देवीला जागं केलं आणि जागी झाल्यावर देवीने घोर रूप प्रकट केलं त्यामुळे ह्या निद्रेला घोर निद्रा असं नाव मिळालं.

घोरनिद्रा म्हणजे नवरात्रीच्या आधी घेतली जाते ती निद्रा, देवी तेव्हा योगनिद्रेत असते, देवी योगनिद्रेत असताना महिषासुराशी युद्ध करण्यासाठी महिषासुराच्या अत्याचारांच्या वाढीमुळे ब्रह्मा, विष्णू, महेश यांनी देवीला जागं केलं आणि जागी झाल्यावर देवीने घोर रूप प्रकट केलं त्यामुळे ह्या निद्रेला घोर निद्रा असं नाव मिळालं.

4 / 5
हि निद्रा भाद्रपद वद्य अष्टमी ते भाद्रपद अमावस्या या काळात चांदीच्या मंचकावर अर्थात चांदीच्या पलंगावर असते. देवी भाद्रपद अमावस्येला पुन्हा सिंहासनावर आरूढ होते.

हि निद्रा भाद्रपद वद्य अष्टमी ते भाद्रपद अमावस्या या काळात चांदीच्या मंचकावर अर्थात चांदीच्या पलंगावर असते. देवी भाद्रपद अमावस्येला पुन्हा सिंहासनावर आरूढ होते.

5 / 5
Follow Us
शिवसेना पक्ष, चिन्हासंदर्भात आजची सुनावणी संपली; पुढील सुनावणी कधी?
Shivsena Supreme Court Hearing : शिवसेना पक्ष, चिन्हासंदर्भात आजची सुनावणी संपली; पुढील सुनावणी कधी?
13 वर्षांची प्रतीक्षा संपली; GTA 6 लॉन्च होताच गेमिंग विश्वात धुमाकूळ
GTA 6 Launch : तब्बल 13 वर्षांची प्रतीक्षा संपली; GTA 6 लॉन्च होताच गेमिंग विश्वात धुमाकूळ
एकनाथ शिंदे निर्णय घेतील; शायना एनसी यांच्याबबात आणखी काय म्हणाल्या...
एकनाथ शिंदे निर्णय घेतील; शायना एनसी यांच्याबबात आणखी काय म्हणाल्या रितू तावडे?
शिवसेना पक्षचिन्ह सुनावणीदरम्यान... अपात्रता प्रकरणात मला रिजॉइंडर...
शिवसेना पक्षचिन्ह सुनावणीदरम्यान... अपात्रता प्रकरणात मला रिजॉइंडर करायचा आहे, सिब्बल नेमके काय म्हणाले?
मोठी बातमी! पंढरपुरात शिंदेंच्या हेलिकॉप्टरमध्ये बिघाड; नेमकं काय घडलं
Eknath Shinde : मोठी बातमी! पंढरपुरात शिंदेंच्या हेलिकॉप्टरमध्ये बिघाड; नेमकं काय घडलं?
गुवाहाटीमध्ये बसून व्हीप कोण असेल हे शिंदे ठरवू शकत नाहीत; कपिल सिब्बल
Shivsena Hearing : गुवाहाटीमध्ये बसून व्हीप कोण असेल हे शिंदे ठरवू शकत नाहीत; कपिल सिब्बल यांचा सुप्रीम कोर्टात जोरदार युक्तिवाद
पहिल्यांदा चाकू लागला तेव्हा वाचलास, आता गोळी लागली तर…; सैफ अली खानला
Saif Ali Khan Threat : पहिल्यांदा चाकू लागला तेव्हा वाचलास, आता गोळी लागली तर…; सैफ अली खानला धमकीचा मेसेज
बाळासाहेब माझे दैवत, मी त्यांचा अपमान करूच शकत नाही; शायना एनसी....
Shaina NC : बाळासाहेब माझे दैवत, मी त्यांचा अपमान करूच शकत नाही; शायना एनसी यांनी मागितली महाराष्ट्राची माफी
पत्रकाराच्या अंगावर धावले काँग्रेस नेते ऋषिकेश लाड; दमदाटीचा व्हिडिओ..
Congress : पत्रकाराच्या अंगावर धावले काँग्रेस नेते ऋषिकेश लाड; सांगली जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीवेळी दमदाटीचा व्हिडिओ व्हायरल
बुलेटवर स्वार होत एकनाथ शिंदेंची पंढरपुरात पाहणी; कार्तिकी यात्रा...
बुलेटवर स्वार होत एकनाथ शिंदेंची पंढरपुरात पाहणी; कार्तिकी यात्रेच्या तयारीचा घेतला आढावा