AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

GK : सर्वात जास्त ऐतिहासिक महत्त्व असलेले भारतीय शहर कोणते?

Historical City : भारतात अनेक शहरांना प्रदीर्घ इतिहास आहे. मात्र एक असे शहर आहे जे जगातील आणि भारतातील सर्वात जास्त ऐतिहासिक महत्त्व असलेले शहर मानले जाते. या शहराबद्दलची सविस्तर माहिती जाणून घेऊयात.

बापू गायकवाड
बापू गायकवाड | Updated on: Jan 14, 2026 | 9:45 PM
Share
जगातील सर्वात जुने जिवंत शहर : वाराणसी हे जगातील सर्वात जुन्या सातत्याने वसलेल्या शहरांपैकी एक आहे. हिंदू पौराणिक कथांनुसार, या शहराची स्थापना भगवान शिव यांनी केली होती. पुरातत्व पुराव्यांनुसार, येथे मानवी वस्ती किमान 3000 वर्षांपासून अस्तित्वात आहे.

जगातील सर्वात जुने जिवंत शहर : वाराणसी हे जगातील सर्वात जुन्या सातत्याने वसलेल्या शहरांपैकी एक आहे. हिंदू पौराणिक कथांनुसार, या शहराची स्थापना भगवान शिव यांनी केली होती. पुरातत्व पुराव्यांनुसार, येथे मानवी वस्ती किमान 3000 वर्षांपासून अस्तित्वात आहे.

1 / 5
आध्यात्मिक आणि धार्मिक केंद्र : हे शहर हिंदू धर्मातील सात पवित्र शहरांपैकी (सप्तपुरी) प्रमुख आहे. मोक्षप्राप्तीसाठी येथे मृत्यू येणे अत्यंत पुण्यकारक मानले जाते. गंगा नदीचा विस्तीर्ण घाट आणि तिथे होणारी 'गंगा आरती' हे भारताच्या आध्यात्मिक संस्कृतीचे सर्वात मोठे प्रतीक आहे.

आध्यात्मिक आणि धार्मिक केंद्र : हे शहर हिंदू धर्मातील सात पवित्र शहरांपैकी (सप्तपुरी) प्रमुख आहे. मोक्षप्राप्तीसाठी येथे मृत्यू येणे अत्यंत पुण्यकारक मानले जाते. गंगा नदीचा विस्तीर्ण घाट आणि तिथे होणारी 'गंगा आरती' हे भारताच्या आध्यात्मिक संस्कृतीचे सर्वात मोठे प्रतीक आहे.

2 / 5
शिक्षणाचे प्राचीन केंद्र : प्राचीन काळापासून वाराणसी हे विद्या आणि संस्कृतीचे केंद्र राहिले आहे. येथे संस्कृत शिक्षण, तत्वज्ञान आणि कलेची मोठी परंपरा आहे. पंडित मदन मोहन मालवीय यांनी स्थापन केलेले 'बनारस हिंदू विद्यापीठ' (BHU) आजही आशियातील सर्वात मोठ्या निवासी विद्यापीठांपैकी एक आहे.

शिक्षणाचे प्राचीन केंद्र : प्राचीन काळापासून वाराणसी हे विद्या आणि संस्कृतीचे केंद्र राहिले आहे. येथे संस्कृत शिक्षण, तत्वज्ञान आणि कलेची मोठी परंपरा आहे. पंडित मदन मोहन मालवीय यांनी स्थापन केलेले 'बनारस हिंदू विद्यापीठ' (BHU) आजही आशियातील सर्वात मोठ्या निवासी विद्यापीठांपैकी एक आहे.

3 / 5
ऐतिहासिक वास्तू आणि मंदिरे : येथील 'काशी विश्वनाथ मंदिर' हे बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक असून त्याला प्रचंड ऐतिहासिक महत्त्व आहे. या मंदिरावर अनेकदा आक्रमणे झाली आणि त्याची पुनर्बांधणीही करण्यात आली, जी भारताच्या संघर्षाचा आणि श्रद्धेचा इतिहास सांगते. जवळच असलेले सारनाथ हे ठिकाण बौद्ध धम्माच्या दृष्टीने ऐतिहासिक आहे, जिथे गौतम बुद्धांनी आपले पहिले प्रवचन दिले होते.

ऐतिहासिक वास्तू आणि मंदिरे : येथील 'काशी विश्वनाथ मंदिर' हे बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक असून त्याला प्रचंड ऐतिहासिक महत्त्व आहे. या मंदिरावर अनेकदा आक्रमणे झाली आणि त्याची पुनर्बांधणीही करण्यात आली, जी भारताच्या संघर्षाचा आणि श्रद्धेचा इतिहास सांगते. जवळच असलेले सारनाथ हे ठिकाण बौद्ध धम्माच्या दृष्टीने ऐतिहासिक आहे, जिथे गौतम बुद्धांनी आपले पहिले प्रवचन दिले होते.

4 / 5
कला आणि हस्तशिल्प (बनारसी वारसा) : वाराणसीचा सांस्कृतिक इतिहास 'बनारसी शाल' आणि 'बनारसी सिल्क साड्यां'शिवाय अपूर्ण आहे. मुघल काळापासून या कलेला राजाश्रय मिळाला असून आजही ती जगभरात प्रसिद्ध आहे. तसेच, संगीत क्षेत्रातील 'बनारस घराणा' हा भारतीय शास्त्रीय संगीताचा एक अनमोल स्तंभ आहे. तसेच हे शहर कबीर, तुलसीदास आणि मुंशी प्रेमचंद यांसारख्या महान साहित्यिकांची कर्मभूमी आहे

कला आणि हस्तशिल्प (बनारसी वारसा) : वाराणसीचा सांस्कृतिक इतिहास 'बनारसी शाल' आणि 'बनारसी सिल्क साड्यां'शिवाय अपूर्ण आहे. मुघल काळापासून या कलेला राजाश्रय मिळाला असून आजही ती जगभरात प्रसिद्ध आहे. तसेच, संगीत क्षेत्रातील 'बनारस घराणा' हा भारतीय शास्त्रीय संगीताचा एक अनमोल स्तंभ आहे. तसेच हे शहर कबीर, तुलसीदास आणि मुंशी प्रेमचंद यांसारख्या महान साहित्यिकांची कर्मभूमी आहे

5 / 5
Follow Us
साहेब पाण्याचा थेंब नाही, बाजारात गेलो होतो पण...मुख्यमंत्र्यांपुढे...
Devendra Fadnavis : साहेब पाण्याचा थेंब नाही, बाजारात गेलो होतो पण...मुख्यमंत्र्यांपुढे हात जोडत शेतकरी ढसा ढसा रडला
निवडणूक आयोगावर बोलताना राऊतांची जीभ घसरली; त्या वक्तव्यावरून...
Ram Kadam : निवडणूक आयोगावर बोलताना राऊतांची जीभ घसरली; त्या वक्तव्यावरून राम कदमांचा पलटवार
शिवसेना पक्ष अन् धनुष्यबाणाचा फैसला पुन्हा लांबला! आजची सुनावणी...
Shiv Sena Symbol : शिवसेना पक्ष अन् धनुष्यबाणाचा फैसला पुन्हा लांबला! आजची सुनावणी झालीच नाही; आता पुढे...
IIT पवई प्रकरणात मोठा ट्विस्ट! साहिल वाकोडेचा iPhone पोलिसांच्या हाती
IIT पवई प्रकरणात मोठा ट्विस्ट! साहिल वाकोडेचा iPhone पोलिसांच्या हाती, ChatGPT संदर्भांतील आरोपाचं काय होणार?
देश असाच चालणार असेल तर निवडणुकीचा उपयोग काय?; कपिल सिब्बलांचा सवाल
Kapil Sibal : देश असाच चालणार असेल तर निवडणुकीचा उपयोग काय?; कपिल सिब्बलांचा सवाल, नेमकी काय केली मागणी?
निवडणुका असत्या तर...; शेतकऱ्यांच्या प्रश्नावर सतेज पाटलांचा सरकारवर..
Satej Patil : निवडणुका असत्या तर...; शेतकऱ्यांच्या प्रश्नावर सतेज पाटलांचा सरकारवर थेट आरोप
निवडणूक आयोगात चाललंय काय? निवडणूक आयुक्तांमध्येच बिनसलं? 10 महिन्यांत
Election Commission : निवडणूक आयोगात चाललंय काय? निवडणूक आयुक्तांमध्येच बिनसलं? 10 महिन्यांत 14 वेळा आक्षेप! वाचा प्रकरण काय?
चंद्रपूरच्या तुकूमचा राजाची मूर्ती, कडधान्यांपासून साकारलेला गणपती
चंद्रपूरच्या तुकूमचा राजाची अनोखी मूर्ती, कडधान्यांपासून साकारलेला गणपती
गणेशोत्सवात पिंपरी चिंचवड पोलिसांची डीजे आवाजावर कारवाई
गणेशोत्सवात पिंपरी चिंचवड पोलिसांची डीजे आवाजावर कारवाई, 80 मंडळांवर गुन्हे
भाजपमध्ये संघटनात्मक फेरबदल; महाराष्ट्राच्या प्रभारीपदी कोणाची वर्णी
BJP : भाजपमध्ये मोठा संघटनात्मक फेरबदल; महाराष्ट्राच्या प्रभारीपदी कोणाची वर्णी