AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

LATEST NEWS महाराष्ट्र मुंबई पुणे क्रीडा सिनेमा Reels Videos फोटो गॅलरी राजकारण क्राईम राष्ट्रीय आंतरराष्ट्रीय बिझनेस हेल्थ लाईफस्टाईल राशीभविष्य अध्यात्म वेब स्टोरीज Topics

GK : रेल्वेच्या रुळाखाली दगड का टाकले जातात? लॉजिक वाचून थक्कच व्हाल!

रेल्वे रुळाच्या खाली छोटे छोटे दगड टाकले जातात. हे दगड टाकण्यामागे नेमके कारण काय असते? याची अनेकांना कल्पना नसते. हेच कारण जाणून घेऊ या...

Prajwal Dhage | Updated on: Jan 01, 2026 | 10:52 PM

भारतातील रेल्वेचा प्रवास हा इतर प्रवासाच्या साधनांच्या तुलनेत सर्वात सुरक्षित मानला जातो. रोज लाखो लोक रेल्वेने प्रवास करतात. परंतु रेल्वे ज्या रुळावरून धावते, तो रेल्वेरुळ तुम्ही कधी निरखून पाहिला आहे का? या रेल्वेरुळाच्या मध्ये छोटे-छोटे दगड टाकलेले असतात. हे दगड का टाकलेले असतात यामागचे कारण आज जाणून घेऊ या.... — भारतातील रेल्वेचा प्रवास हा इतर प्रवासाच्या साधनांच्या तुलनेत सर्वात सुरक्षित मानला जातो. रोज लाखो लोक रेल्वेने प्रवास करतात. परंतु रेल्वे ज्या रुळावरून धावते, तो रेल्वेरुळ तुम्ही कधी निरखून पाहिला आहे का? या रेल्वेरुळाच्या मध्ये छोटे-छोटे दगड टाकलेले असतात. हे दगड का टाकलेले असतात यामागचे कारण आज जाणून घेऊ या....
1 / 5

अभियांत्रिकीच्या भाषेत या छोट्या-छोट्या दगडांना बॅलास्ट असे म्हणतात. या बॅलास्टच्या मदतीने रेल्वे रुळावरून सुरक्षितपणे धावते. रेल्वेचा अपघात होत नाही. रेल्वे रुळावर असणारे हे छोटे दगड कठोर असतात. ते गुळगुळीत नसतात. — अभियांत्रिकीच्या भाषेत या छोट्या-छोट्या दगडांना बॅलास्ट असे म्हणतात. या बॅलास्टच्या मदतीने रेल्वे रुळावरून सुरक्षितपणे धावते. रेल्वेचा अपघात होत नाही. रेल्वे रुळावर असणारे हे छोटे दगड कठोर असतात. ते गुळगुळीत नसतात.
2 / 5

लाकडी किंवा सिमेंटच्या ब्लॉकवर रेल्वे रुळ अंथरला जातो. हेच ब्लॉक घट्ट राहावेत. त्यांची जागा बदलू नये म्हणून रुळाच्या खाली बॅलास्ट टाकले जातात. जेव्हा हजारो टन वजन असलेली रेल्वे या रुळावरून जाते तेव्हा बॅलास्टमुळेच ब्लॉक त्यांच्या जागेवर स्थिर राहतात. — लाकडी किंवा सिमेंटच्या ब्लॉकवर रेल्वे रुळ अंथरला जातो. हेच ब्लॉक घट्ट राहावेत. त्यांची जागा बदलू नये म्हणून रुळाच्या खाली बॅलास्ट टाकले जातात. जेव्हा हजारो टन वजन असलेली रेल्वे या रुळावरून जाते तेव्हा बॅलास्टमुळेच ब्लॉक त्यांच्या जागेवर स्थिर राहतात.
3 / 5

रेल्वे वेगाने जाते तेव्हा ब्लॉकवर बल आणि वजन दोन्हीही ब्लॉकवर पडते. अशा स्थितीत ब्लॉकचे नुकसान होऊ नये म्हणूनही बॅलास्ट खूप मदतीला येतात. पावसाचे पाणी रेल्वे रुळाचा सर्वात मोठा शत्रू आहे. या पाण्याचा जमिनीत लवकरात लवकर निचरा व्हावा यासाठीदेखील हे बॅलास्ट फार उपयोगी पडतात. — रेल्वे वेगाने जाते तेव्हा ब्लॉकवर बल आणि वजन दोन्हीही ब्लॉकवर पडते. अशा स्थितीत ब्लॉकचे नुकसान होऊ नये म्हणूनही बॅलास्ट खूप मदतीला येतात. पावसाचे पाणी रेल्वे रुळाचा सर्वात मोठा शत्रू आहे. या पाण्याचा जमिनीत लवकरात लवकर निचरा व्हावा यासाठीदेखील हे बॅलास्ट फार उपयोगी पडतात.
4 / 5

बॅलास्ट फार उपयोगी असल्याने त्यांची देखभाल करणे गरचेचे असते. रेल्वेच्या वजनामुळे हे बॅलास्ट तुटतात. त्यांचा चुरा होतो. त्यामुळे वेळोवेळी ते बदलले जातात. डीप स्क्रिनिंग आणि टॅपिंग हे तंत्र वापरून जुने बॅलास्ट बदलून नवे बॅलास्ट अंथरले जातात. — बॅलास्ट फार उपयोगी असल्याने त्यांची देखभाल करणे गरचेचे असते. रेल्वेच्या वजनामुळे हे बॅलास्ट तुटतात. त्यांचा चुरा होतो. त्यामुळे वेळोवेळी ते बदलले जातात. डीप स्क्रिनिंग आणि टॅपिंग हे तंत्र वापरून जुने बॅलास्ट बदलून नवे बॅलास्ट अंथरले जातात.
5 / 5

Related Photo Gallery

एकच सामन्यात पाच भारतीय फलंदाजांनी ठोकलं शतक, विश्वविक्रम म्हणून नोंद.

3 राशींपुढे संकटांचा डोंगर, अजिबात करू नका या चुका; अन्यथा.....

विराट कोहलीच्या रडारवर सचिन तेंडुलकरचा मोठा विक्रम.

सिगारेट प्रेमींना मोठा दणका, सरकारच्या निर्णयानंतर खिशाला बसणार झळ!.

जादूच झाली! या देशाचं नाणं पाण्यात बुडतच नाही, चक्क तरंगत राहतं!.

सोन्याने दिला धोका, नव्या वर्षाच्या पहिल्याच दिवशी भाव घसरला!.

Penny Stock: एकाच महिन्यात पैसा डबल! गरिबीच दूर झाली.

350 रुपयांची व्हिस्की तुम्हाला 1500 रुपयांना का मिळते? कारण काय?.

GK : कोणत्या देशांमध्ये सापाचे मांस लोकप्रिय आहे? वाचा यादी.

दूषित पाणी पिल्याने या शहरात लोकांचा थेट मृत्यू, दूषित पाणी ओळखायचे....

Visual Stories View more

जगात सर्वात आधी येथे सुरु होणार नवे वर्ष

GK: घोडा बसत का नाही?

ऊंटाचे अश्रू सापाच्या विषावर औषध ठरणार ?

थंडीत शुगर लेव्हल का वाढते ? कसे कराल कंट्रोल ?

Fatty Liver ची समस्या असेल तर काय खाऊ नये ?

थंडीत गुडघे दुखी कशी कमी करावी ? पाहा काय उपाय

Most Read Stories

रेल्वेच्या रुळाखाली दगड का टाकले जातात? लॉजिक वाचून थक्कच व्हाल!.

सर्वात मोठी बातमी… निवडणुकीत कुणाला पाठिंबा? जरांगे यांचं मोठे विधान.

मिचेल स्टार्कला लाज वाटेल असा स्विंग! आकाश चोप्राही झाला आश्चर्यचकीत.

एकच सामन्यात पाच भारतीय फलंदाजांनी ठोकलं शतक, विश्वविक्रम म्हणून नोंद.

Latest Articles View more

रेल्वेच्या रुळाखाली दगड का टाकले जातात? लॉजिक वाचून थक्कच व्हाल!.

सर्वात मोठी बातमी… निवडणुकीत कुणाला पाठिंबा? जरांगे यांचं मोठे विधान.

मिचेल स्टार्कला लाज वाटेल असा स्विंग! आकाश चोप्राही झाला आश्चर्यचकीत.

एकच सामन्यात पाच भारतीय फलंदाजांनी ठोकलं शतक, विश्वविक्रम म्हणून नोंद.

कमी किमतीत खरेदी करा 'हा' 32 मेगापिक्सेल सेल्फी कॅमेरा, जाणून घ्या.

व्हिडीओ View more

अजित पवारांकडून गुंडाना उमेदवारी, खरातांचं नाव पुढं करून दादांची पळवाट.

उद्धव ठाकरे शिवतीर्थवर, ठाकरे बंधूंचा वचननामा फायनल? कधी होणार जाहीर?.

मनसेसोबत मोठा गेम? दोन उमेदवार अचानक गायब, नेमकी खेळी काय?.

शिवसेना उमेदवारानं खरंच प्रतिस्पर्धीचा AB फॉर्म खाल्ला?.

पुण्यात भाजप उमेदवारी अर्ज मागे घेतल्यानंतर पूजा मोरे ढसाढसा रडल्या अन.

एका उमेदवारानं दुसऱ्या उमेदवाराचा AB फॉर्म खाल्ला, पुण्यात एकच चर्चा.

जेजुरी येथे भंडारा उधळत नववर्षाचे स्वागत, भाविकांकडून खंडोबाचे दर्शन.

मनसेचे 53 उमेदवार थेट राज ठाकरेंच्या भेटीला, पडद्यामागे घडतंय काय?.

शिंदे सेनेला निवडणुकीपूर्वीच मोठा धक्का, 'स्थानिक' निवडणुकीत आव्हान.

तितकी मिर्ची बुरखेवाली महापौर बनेल याची का लागली नाही, राणेंचा प्रहार.

मेन्यू

रिल्स

व्हिडीओ

फोटोगॅलरी