UPSC success: जिद्दीला सलाम! 15 वेळा नापास झाल्यानंतर 16व्या प्रयत्नात पास, UPSC CAPF पास होण्यासाठी केलं तरी काय?

संघर्ष आणि अपयशांमध्येही आपल्या ध्येयावर ठाम राहणे सोपे नसते. अनेकदा सातत्याने मिळणाऱ्या अपयशामुळे माणूस प्रयत्न सोडून देण्यास भाग पडतो. पण मयंक सचान यांची कहाणी यापेक्षा वेगळी आहे. कानपूरचे रहिवासी मयंकने १५ हून अधिक स्पर्धा परीक्षांमध्ये अपयश अनुभवले. दोन वेळा एसएसबीमध्ये अपयशी झाले आणि यूपीएससी सीएपीएफ परीक्षेतही दोन प्रयत्नांनंतर अपयश आले. तरीही त्यांनी तयारी सुरू ठेवली आणि तिसऱ्या प्रयत्नात यूपीएससी सीएपीएफ २०२५ मध्ये ऑल इंडिया रँक ३४३ मिळवला.

मयंकचे बालपण कानपूरमधील एका साध्या कुटुंबात गेले. त्यांनी १०वी आणि १२वीचे शिक्षण सरकारी शाळेतून घेतले. त्यांचे वडील एका खाजगी कारखान्यात इलेक्ट्रीशियन म्हणून काम करत होते. कुटुंबात दोन भाऊ-बहिणी आणि मर्यादित आर्थिक साधनसंपत्तीमुळे इंजिनिअरिंगचे शिक्षण घेणे त्यांच्यासाठी सोपा पर्याय नव्हता. अशा परिस्थितीत त्यांनी नोकरीसोबत करिअर पुढे नेण्याचा निर्णय घेतला आणि भारतीय नौदलात सेलर म्हणून सामील झाले. मयंकने सुमारे १५ वर्षे भारतीय नौदलात सेवा केली. नोकरीसोबत त्यांनी आपले शिक्षणही सुरू ठेवले. त्यांनी पब्लिक अॅडमिनिस्ट्रेशनमध्ये पदवी आणि पदव्युत्तर शिक्षण पूर्ण केले.

ऑल इंडिया रँक ३४३ प्राप्त

नौदलात असतानाही मयंकचे ध्येय पुढे जाण्याचे होते. त्यांनी सीडीएसद्वारे कमिशन मिळवण्याचा प्रयत्न केला आणि एसएसबीचे दोन प्रयत्न केले, पण दोन्ही वेळा यश मिळाले नाही. त्यानंतर त्यांनी यूपीएससी सिव्हिल सर्व्हिस परीक्षेची तयारी केली, पण प्राथमिक परीक्षा उत्तीर्ण होऊ शकले नाहीत. मयंकने नंतर सीएपीएफ परीक्षेचा मार्ग अवलंबला. सीआरपीएफच्या लेखी परीक्षेतही त्यांचे सुरुवातीचे दोन्ही प्रयत्न यशस्वी झाले नाहीत. सातत्याने मिळणाऱ्या या अपयशांनंतरही त्यांनी तयारी सोडली नाही. त्यांच्या प्रवासात १५ वर्षांहून अधिक स्पर्धा परीक्षांमधील अपयशही समाविष्ट आहे. सातत्याने अपयशांनंतर मयंकने यूपीएससी सीएपीएफसाठी आणखी एक प्रयत्न केला. २०२५ मध्ये त्यांनी तिसऱ्यांदा सीएपीएफ परीक्षा दिली आणि यावेळी यश मिळवले. मयंकने ऑल इंडिया रँक ३४३ प्राप्त केला.

त्यांच्या मते, भारतीय नौदलात घालवलेल्या १५ वर्षांनी त्यांना शिस्त, धैर्य आणि कठीण परिस्थितीत शांत राहण्याची सवय दिली. नोकरीसोबत शिक्षण सुरू ठेवणे आणि वारंवार मिळणाऱ्या अपयशांमध्येही तयारी करत राहण्यासाठी हाच अनुभव त्यांच्या कामी आला.